คุณเคยรู้เรื่องอาการชาที่นิ้วมือ และเจ็บที่ฝ่ามือ บ้างหรือไม่

ประเด็นวันนี้อยากจะนำเรื่องปัญหาสุขภาพส่วนตัวมาคุยให้ฟัง เพราะมันเป็นเรื่องที่คนใช้ IT น่าจะรู้ไว้ เพราะมันคืออันตรายใกล้ตัว

เรื่องนั้นคือ ปัญหาอาการชาที่นิ้วมือ และฝ่ามือ

โรคนี้เกิดกับผมนานเท่าไรแล้วก็ไม่รู้ รู้เพียงว่าเมื่อ 3 สัปดาห์ก่อนผมมีอาการชาที่นิ้วมือข้างขวา แล้วก็ปวดอุ้งมือข้างนี้เป็นอันมาก ต้องหายาคลายกล้ามเนื้อมาทาเพื่อบรรเทาความปวด

แต่อาการมันก็ไม่ทุเลาหรอกครับ  ยิ่งจะชามากขึ้น นานขึ้น บ่อยมากขึ้น  ซึ่งก็ได้คุยกับเพื่อนฝูง แล้วก็เคยได้ฟัง ได้อ่านมาว่าที่เป็นอย่างนี้เพราะเกิดจากเส้นประสาทที่มาควบคุมมือและนิ้วมีปัญหาเรื่องการกดทับ

ผมไปพบหมอเพื่อขอคำปรึกษาและรักษา ที่ รพ.รามาธิบดี เมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมานี่เอง  คุณหมอได้ให้ความรู้กับผมมากมายภายหลังการตรวจมือของผมแล้ว  บอกว่าที่เป็นอย่างนี้เพราะการใช้เม้าท์อย่างไม่ถูกสุขลักษณะ ข้อมือถูกกดทับบ่อยและนาน ติดต่อกันเป็นเดือน เป็นปี  เพราะงานของผมต้องใช้เม้าท์ทำงานตลอด  เมื่อมีปัญหาเกิดขึ้นผมจึงต้องเพลาการใช้ลง  หาวิธีที่จะทำให้ไม่เสียงาน

และเรื่องเกี่ยวกับนิ้วชานี่เอง ผมจึงไปค้นดูว่าใครเค้ามีความรู้อย่างนี้บ้าง ก็บังเอิญไปเจอความรู้นี้ที่  http://ladyclub.igetweb.com/index.php?mo=3&art=84593 ของ รพ.วิภาวดี  เห็นว่ามีประโยชน์จึงขออนุญาตนำมาแปะไว้ให้อ่านกันครับ

อาการที่พบบ่อย
• ชาบริเวณปลายนิ้วอาจจะเป็นนิ้วหัวแม่มือ, นิ้วชี้, นิ้วกลาง บางนิ้วหรือทั้ง 3 นิ้ว รวมทั้งนิ้วนางครึ่งนิ้ว
• อาการชาบางครั้งหายไปได้เอง หรือมีอาการชามากขึ้นตอนกลางคืน
• ชามากขึ้นเวลาทำงาน หรือชาตลอดเวลา
• มีอาการกดเจ็บบริเวณฝ่ามือ
ถ้าท่านมีอาการเช่นนี้ อาจจะเป็นภาวะที่เส้นประสาทบริเวณข้อมือถูกกดทับ

โครงสร้างของมือ ที่ทำให้มีอาการชาลักษณะนี้
เส้นประสาทที่มาเลี้ยงฝ่ามือทางด้านฝ่ามือจะมี 2 เส้น คือ
• เส้นประสาทมีเดียน (Median nerve) เลี้ยงฝ่ามือทางด้านนิ้วหัวแม่มือ, นิ้วชี้, นิ้วกลาง และนิ้วนางครึ่งนิ้ว
• เส้นประสาทอัลน่าร์ เลี้ยงฝ่ามือทางด้านนิ้วก้อย และอีกครึ่งหนึ่งของนิ้วนาง

ความสำคัญ
เส้นประสาทมีเดียน เข้าไปในฝ่ามือโดยผ่านอุโมงค์ (Carpal tunnel) โดยมีเยื่อพังผืด (Deep tranverse carpal ligament) ขึงระหว่างกระดูกข้อมูล

ในอุโมงค์นี้ นอกจากจะมีเส้นประสาทมีเดียนแล้วยังมีเอ็นที่ทำหน้าที่งอนิ้วอีก 9 เส้น อยู่รวมกัน เส้นประสาทมีเดียนเมื่อคลอดอุโมงค์ข้อมือเข้าไปแล้ว จะไปแยกแขนงไปรับความรู้สึกที่นิ้วหัวแม่มือ, นิ้วชี้, นิ้วกลาง ครึ่งนิ้วของนิ้วนางและอีกแขนงหนึ่งจะเลี้ยงกล้ามเนื้อที่เนินฝ่าข้อมือด้านโคนนิ้วหัวแม่มือ (Thenar eminence)

สาเหตุ
• การใช้งานของข้อมือที่มีการงอข้อมือ, หรือกระดกข้อมือมาก ๆ จะทำให้เยื่อพังผืดไปกดรัดเส้นประสาทมากขึ้น
• ปัจจัยอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องที่พบภาวะนี้ได้ เช่น โรคเบาหวาน, โรคพิษสุราเรื้อรัง, โรคไทรอยด์ และผู้ป่วยสูงอายุ เป็นภาวะที่อาจทำให้เลือดไปเลี้ยงบริเวณส่วนต่าง ๆ ในอุโมงค์นี้น้อยลง เซลล์บางส่วนตาย มีอาการบวมของเอ็นเยื่อหุ้มเอ็นไปกดเส้นประสาทมีเดียนได้มากขึ้น

ข้อแนะนำ
ถ้ามีอาการชาปลายนิ้ว ลองขยับข้อมือ นิ้วมือเบา ๆ ถ้ามีอาการดีขึ้นหายชาได้ หรือมีอาการชาตอนกลางคืนบางครั้ง อาจจะมีสาเหตุจากการกดทับของเส้นประสาทมีเดียนในระยะแรก ๆ ได้

• ท่านควรหลีกเลี่ยงการใช้ข้อมือที่อยู่ท่าที่ผิดปกติ เช่น ในท่องอข้อมือมาก ๆ การยกของ หรือการกระดกข้อมือมาก ๆ เช่น การยันพื้น, ดันสิ่งของต่าง ๆ
• การที่ใช้ข้อมือมากเกินไป
การปวด ขา กลางคืน บางท่านบอกต้องเอาข้อมือวางบนหมอนหรือบางครั้งต้องเอาหนังสือพิมพ์ม้วนผูกติดกับข้อมือให้ข้อมืออยู่ในท่าตรงจะไม่ค่อยชา ก็เป็นวิธีที่ถูกต้อง ข้อมือที่อยู่ในท่าปกติ ไม่หักงอพับไปด้านใดด้านหนึ่ง จะเป็นท่าที่เส้นประสาทถูกกดทับน้อยที่สุด
ถ้าท่านลองแก้ไขด้วยตัวเองไม่ดีขึ้น ควรพบแพทย์

การรักษา
รักษาโดยวิธีไม่ผ่าตัด
1. หลีกเลี่ยงการเคลื่อนไหวข้อมือมากเกินไป รวมทั้งการรับแรงกระแทก, การสั่นสะเทือน บริเวณข้อมือ
2. การใส่เครื่องพยุงข้อมือ
3. การใช้ยา ส่วนใหญ่เป็นยาพวก NSAIDS (Non-steroidal antinflammatory drug)
4. การฉีดสเตียรอยด์ ในกรณีทานยาแล้วไม่ดีขึ้น และเป็นมาน้อยกว่า 1 ปี ได้ผลดีประมาณ 80% แต่มักจะไม่หายขาด

การผ่าตัดรักษา
• ในกรณีที่รักษาโดยวิธีไม่ผ่าตัดแล้วไม่ได้ผลหรือมีอาการปวด ชา มากขึ้น
• กรณีที่เป็นนาน หรือไม่ได้รักษา มีกล้ามเนื้อฝ่ามือด้านโคนนิ้วหัวแม่มือลีบ การผ่าตัดช่วยให้อาการชาลดลงแต่กล้ามเนื้อที่ลีบแล้วมักไม่ค่อยดีขึ้น

วิธีผ่าตัด
1.วิธีผ่าตัดแบบทั่วไป
เปิดแผลบริเวณข้อมือ ตัดเยื่อพังผืด บริเวณที่กดรัดเอ็นเส้นประสาทจะทำให้อุโมงค์ขยายออก โดยเฉลี่ยปริมาตรในอุโมงค์จะขยายเพิ่มขึ้น 24% หลังผ่าตัด ผู้ป่วยมีอาการดีขึ้นหาปวด ชา และกลับไปใช้มือได้อย่างเดิมเป็นส่วนใหญ่ (กว่าร้อยละ 80-90)

2.การผ่าตัดโดยวิธีส่องกล้อง
ในผู้ป่วยหลังผ่าตัดบางรายอาจจะมีปัญหาเรื่องเจ็บแผลเป็น บริเวณผ่าตัดทำให้มีการวิวัฒนาการเครื่องมือและเทคนิคการผ่าตัดขึ้นมาเป็นการเปิดแผลเล็ก ๆ บริเวณข้อมือใส่กล้องและเครื่องมือผ่าตัดเข้าไปในช่องอุโมงค์และตัดเฉพาะเยื่อพังผืดจากด้านในอุโมงค์ขึ้นมา โดยไม่ต้องมีแผลบริเวณผิวหนังและชั้นใต้ผิวหนัง ทำให้ช่องในอุโมงค์ขยายขึ้น ผู้ป่วยมีอาการหายปวดชาและเจ็บแผลผ่าตัดน้อย สามารถกลับมาใช้มือได้เร็วขึ้น วิธีนี้ต้องใช้เครื่องมือที่มีราคาแพง, และความรู้ความชำนาญของแพทย์ ติดต่อได้ที่ รพ.วิภาวดี

วันที่ 05/01/2008
เวลา 10:03:19