พิมพ์หน้านี้
|
ปัจจุบันสมัยคือจุดเปลี่ยนผ่านสำคัญยิ่งของโลกของมนุษยชาติอย่างแท้จริง โลกที่น่าอยู่จะเป็นอย่างไร ต่างคนต่างมองอนาคต แต่มีใครรู้บ้างว่า ปัจจุบันแท้ที่จริงแล้ว โลกเป็นอย่างไร และมนุษย์กำลังทำอะไรกันอยู่ ทำกิจกรรมเพื่อความอยู่รอดเฉพาะหน้าเพื่อคนที่อยู่ใกล้ตัว เพื่อผลประโยชน์ชั่วคราว โดยไม่สำนึกสำเนียกว่า นั้นคือนำมาซึ่งหายนะของส่วนรวมและส่งผลเลวร้ายมาถึงตนเอง กับสิ่งที่ตนเองคาดหวังในที่สุด จากภัยพิบัตินานาชนิดที่เกิดขึ้นทั่วโลก จากความโลภ กิเลส เศรษฐกิจ ตัณหาสนุกสุขสบายนานา ด้วยมุ่งหวังถึงสิ่งที่ดีกว่า บนพื้นฐานแห่งมิจฉาทิฐิ ทุกคนกำลังแก่งแย่งเพื่อความมั่งคั่งในฐานะและความเป็นอยู่ของตนเอง โดยกระทำตามๆกันอย่างที่เรียกว่ากระแสสังคมโลก ไขว่คว้าสิ่งที่เรียกว่ากิเลสกันอย่างไม่ลืมหูลืมตา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสังคมเมือง ท้ายที่สุดแล้ว มนุษย์กำลังทำลายทำร้ายตัวเองและคนใกล้ชิด ท้ายที่สุดก็คือ ทำลายโลกและเพื่อนชีวิตทั้งมวล เพียงเพื่ออนาคตเฉพาะหน้า ด้วยเข้าใจผิด ด้วยมิจฉาทิฐินานัปการ โลกในศตวรรษที่21 ดูจะไม่เป็นไปตามที่เราใฝ่ฝัน หลายคนเคยคาดหวังถึงการตั้งอาณานิคมในห้วงอวกาศ รถยนต์ที่บินได้ การทำงานสัปดาห์ละ 15 ชั่วโมง หุ่นยนต์นานาชนิดที่เข้าทำงานบ้าน งานที่น่าเบื่อหน่าย และงานที่เสี่ยงอันตราย โรคภัยไข้เจ็บต่างๆจะหมดไป เด็กๆจะรู้จักโรคร้ายได้แต่ในตำราประวัติศาตร์เท่านั้น เตาปฏิกรณ์ปรมณูขนาดเล็กวางขายตามห้างสรรพสินค้า สามารถให้พลังงานไฟฟ้าภายในครัวเรือนได้อย่างยาวนาน ประหยัด และปลอดภัย แม้แต่ผู้มองโลกในแง่ร้ายแบบสุดๆ ก็ยังทำนายถึงก้าวกระโดดทางเทคโนโลยีครั้งใหญ่และการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางสังคมแบบพลิกโฉมหน้า จนโลกปัจจุบันกลายเป็นเพียงเศษธุลีในประวัติศาตร์ ท่ามกลางดวงไฟระยิบระยับ เสียงหึ่งครางของจักรกลและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์นานาชนิด ศตวรรษใหม่กำลังก่อกำเนิดประวัติศาตร์ช่วงหนึ่งที่น่าตื่นตาตื่นใจ น่าอรรศจรรย์ใจมากที่สุดในประวัติสาสตร์ความเป็นมาของมนุษยชาติ ผลพวงจากการปฏวัติอุตสาหกรรมนำมาซึ่งจุดเปลี่ยนผ่านอันสำคัญยิ่งสามด้าน และเรียกได้ว่าเป็นพัฒนาการที่กำลังจะถึงจุดสุดยอดในอีกไม่ช้านี้ ภายหลังจากจำนวนประชากรโลกเพิ่มขึ้นในอัตราสูงกว่าทวีคูณเป็นเวลาหลายศตวรรษ ปัจจุบันอัตราการเพิ่มขึ้นเริ่มอยู่ในระดับที่สม่ำเสมอ เมื่อพิจารณาจากสถานการณ์ในปัจจุบันมีแนวโน้มว่า ในช่วงกลางศตวรรษนี้ประชากรโลกจะเพิ่มขึ้นแตะระดับ 9 พันล้านคน ขณะที่จำนวนประชากรที่จัดอยู่ในสถานะยากจนข้นแค้นที่สุดจะลดน้อยลง ทั้งในการเปรียบเทียบเป็นสัดส่วนร้อยละของประชากรทั้งหมด และในแบบตัวเลขเดี่ยวๆ ถ้าหากจีนและอินเดียยยังคงรักษาระดับการเติบโตทางเศรษกิจตามรอยญี่ปุ่นและเกาหลีใต้ ภายในปี 2050 ประชากรของจีนโดยถัวเฉลี่ยจะร่ำรวยพอๆกับประชากรสวิสในปัจจุบัน ประชากรของอินเดียโดยเฉลี่ยจะมั่งคั่งพอๆกับประชากรอิสราเอลในปัจจุบัน แต่ขณะทีมนุษยชาติเติบโตขึ้นทั้งในด้านปริมาณและความั่งคั่ง ก็เกิดแรงกดดันบีบคั้นต่อขีดจำกัดของพิภพโลกมากยิ่งขึ้นเรื่อยๆ ปัจจุบันเราส่งคาร์บอนไดออกไซค์ออกมาในประมาณที่สูงเกินกว่าที่พื้นดินและท้องทะเลจะดูดซับเอาไว้ได้ถึง 3 เท่า ผู้เชี่ยวชาญด้านภูมิอากาศวิทยาคาดว่า ในช่วงกลางศตวรรษนี้ภาวะอุณหภูมิของโลกที่สูงขึ้นอย่างต่อเนื่องจะเข้าสู่ระดับที่ส่งผลกระทบอย่างเด่นชัดรุนแรง แต่ที่น่าวิตกยิ่งกว่าคือ ปัญหาพื้นที่ป่าและการประมง ถ้าอัตราการบุกรุกทำลายและการจับสัตว์น้ำยังดำเนินไปในระดับปัจจุบัน ทรัพยากรเหล่านี้จะหมดสิ้นไปก่อนหน้าที่สภาวะโลกร้อนจะส่งผลกระทบอย่างรุนแรง
แนวโน้มหลักสามเส้านี้ที่ดำเนินไปเคียงข้างกัน มีพัฒนาการไปพร้อมๆกัน อันได้แก่ จำนวนประชากร สภาวะเศรษฐกิจ และสภาวะสิ่งแวดล้อม สอดประสานสร้างเป็นจุดเปลี่ยนผ่านอันสำคัญยิ่งของมนุษยชาติ ในอนาคต เมือนักประวัติศาตร์มองย้อนกลับมายังยุคของเรา จะต้องให้น้ำหนักความสำคัญกับปัจจัยสามประการนี้ ซึ่งเป็นตัวกำหนดโลกอนาคตในยุคของพวกเขา แนวโน้มเหล่านี้ปรากฏอยู่ในชีวิตประจำวันของเราบ้างแล้ว เมืองต่างๆมีความหนาแน่นมากขึ้นและขยายตัวออกไปอย่างรวดเร็ว ผู้คนจำนวนมากมักหลงทาง แม้จะเดินทางภายในบ้านเกิดของตนเอง และปัจจุบันอัตราการขยายตัวเริ่มจะชะลอลงบ้างแล้ว ขณะที่ขนาดของครอบครัวหดเล็กลงเรื่อยๆ บรรดาเด็กๆไม่เพียงเติบโตขึ้นมาโดยปราศจากพี่หรือน้อง แต่ยังปราศจากลุง ป้า น้า และอา สินค้านานาชนิดจากจีนขึ้นชั้นในร้านสะดวกซื้อวอล-มาร์ท ชาวอินเดียจำนวนมากทำหน้าที่ดูแลแผนกบริการลูกค้า ในทางกลับกัน ชาวเอเชยซื้อสินค้าจากชาวตะวันตกเพิ่มมากขึ้น การมองยุคสมัยแห่งปัจจุบันในฐานะเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ ทำให้เรามองเห็นปัญหาต่างๆนับหมื่นนับแสนของโลกพิภพได้ชัดเจนยิ่งขึ้น ปัญหาเหล่านี้มีเป็นจำนวนมากที่เป็นผลทั้งจากทางตรงและทางอ้อมของการเติบโตขยายตัว เมื่อการขยายตัวชะลอลง อาจเป็นโอกาสอันดีที่มนุษยชาติจะหาหนทางแก้ไขปัญหาให้ยุติลงที่บริเวณคอขวดอาจจะรอดผ่านไปได้อย่างยากลำบาก แต่เมื่อเราสามารถผ่านพ้นไปได้แล้ว สิ่งเลวร้ายต่างๆจะถูกทิ้งไว้เบื้องหลัง
ในคอลัมป์หน้า กระผมจะนำหัวข้อของประชากรโลกมาให้ท่านผู้อ่านได้ติดตามกันนะครับ และหวังว่าคงให้แง่คิดแก่ท่านผู้อ่านได้ไม่มากก็น้อย Reference : SCIENTIFIC AMERICAN , crossroads for planet earth issue(วิกฤต วิสัยทัศน์ และวงชีวิตสู่อนาคตโลก) |