กลายเป็นคำฮิตติดปากกันไปแล้ว สำหรับภาวะโลกร้อนหรือ Global Warming ที่ค่อยๆ ทวีความรุนแรง จนแม้กระทั่งชาวบ้านอย่างเราๆ ก็ยังสัมผัสได้ถึงผลกระทบที่เกิดขึ้น ถึงขนาดที่อดีตรองประธานาธิบดีของสหรัฐนาม Al Gore สร้างเป็นภาพยนต์ที่ชื่อ "ความจริงที่สร้างความคับข้องใจ" หรือ An Inconvenient Truth ซึ่งในหนัง (กึ่งสารคดี) เรื่องดังกล่าว มีการยกตัวอย่างของผลกระทบจากภาวะโลกร้อน ที่สร้างความรุนแรงให้แก่โลก ถึงขนาดกล่าวเอาไว้ว่า "ขณะนี้มนุษยชาติกำลังประสบอยู่กับระเบิดเวลา ที่มีเวลาเพียง 10 ปีสำหรับการแก้ไข" นำไปสู่ประเด็นถกเถียงกลับว่า ตัวนายกอร์เองนั่นแหละที่สร้างเงื่อนไขให้เกิดภาวะโลกร้อนมากกว่าใครเพื่อน เพราะพี่แกเล่นใช้พลังงานอย่างฟุ่มเฟือย ทำให้เกิดการเผาผลาญของทรัพยากรที่เป็นปัจจัยเพิ่มความร้อนให้แก่โลกที่เราอาศัยอยู่

บทความนี้จะไม่พูดถึงในเชิงวิชาการมากนัก แต่จะเน้นหนักไปในเรื่องผลกระทบต่อมนุษย์ และสภาวะต่างๆ ของโลกมากกว่าครับ

ความเสี่ยงจากผลกระทบในแต่ละช่วงปี

นอกจากนี้ ภาวะโลกร้อนนี่แหละ ที่กลายเป็นไอเดียของโลโก้บล็อกอันนี้ ที่อยากจะสื่อบอกทุกๆ คนว่า ไม่นานหรอก เราคงจะไร้โลกที่จะอาศัย หากยังทำกันเหมือนเช่นทุกๆ วันที่เป็นอยู่โดยไม่เปลี่ยนแปลงอะไรเลย ไม่รุ่นเราก็รุ่นลูกรุ่นหลานแน่นอน บทความนี้น่าจะเป็นประโยชน์สำหรับทุกๆ คนที่สนใจและใส่ใจกับสิ่งที่เกิดขึ้นและกำลังจะเกิดจากผลกระทบของภาวะโลกร้อน ไม่ได้เขียนเองหรอกครับ มีคนรวบรวมไว้ให้แล้วใน Wikipedia ผมแค่แปลและเรียบเรียงให้อ่านเข้าใจง่ายเท่านั้นเอง ถ้าสนใจ link อยู่ข้างล่างสุดนะครับ

ภาวะโลกร้อนเกิดจากอะไร

ภาวะโลกร้อน (Global Warming) เกิดจากการสะสมของคาร์บอนไดออกไซด์ที่ชั้นบรรยากาศโลก ซึ่งทำให้รังสีความร้อนจากดวงอาทิตย์สามารถแผ่ผ่านชั้นบรรยากาศเข้ามาสู่พื้นผิวของโลกได้ แต่ไม่สามารถย้อนกลับออกไปสู่อวกาศ จึงทำให้พื้นผิวของโลกมีความร้อนเพิ่มขึ้น (Green-house Effect) และยิ่งชั้นบรรยากาศมีก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์สะสมมากขึ้นเท่าใด ความร้อนที่ผิวของโลก (ซึ่งหมายถึงพื้นดินและพื้นน้ำ รวมถึงทะเล) ก็จะยิ่งทวีเพิ่มขึ้นเท่านั้น

ลองคลิ๊กดูจากภาพจำลองด้านล่างดูนะครับ น่าจะให้คำอธิบายที่ชัดเจนยิ่งขึ้น

1. ผลกระทบต่อสภาวะต่างๆ ของโลก มีอยู่หลายๆ ด้านดังนี้ครับ

- อุณหภูมิเฉลี่ยเพิ่มสูงขึ้น จาก 50 ปีก่อนหน้าจนกระทั่งปัจจุบัน อุณหภูมิเฉลี่ยที่ขั้วโลกเหนือสูงขึ้นจากเดิมคือ 1 องศาเซลเซียสเป็น 3 องศาเซลเซียส ซึ่งยิ่งอุณหภูมิสูงขึ้นเท่าใด ความสามารถในการดูดซับก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ของน้ำทะเลจะยิ่งลดลงตามไปด้วย และส่งผลทางอ้อมให้มีปริมาณคาร์บอนไดออกไซด์ในชั้นบรรยากาศเพิ่มขึ้น

- โลกมีปริมาณไอน้ำเพิ่มขึ้น เนื่องจากการระเหยของน้ำทะเลจากความร้อนที่เพิ่มขึ้นนั่นเอง และเนื่องจากโลกเป็นระบบปิด ดังนั้นปริมาณไอน้ำที่เพิ่มขึ้นดังกล่าวจะมีผลกระทบให้เกิดฝนที่ชุกมากขึ้นและมีการกัดเซาะเพิ่มขึ้นตามไปด้วย นอกจากนี้ยังมีผลทำให้เกิดพายุเพิ่มขึ้น โดยมีการคาดการณ์ว่า ปริมาณไอน้ำที่เพิ่มขึ้นทุก 1% จะทำให้มีโอกาสเกิดพายุเพิ่มขึ้นถึง 2.8%

ปริมาณไอน้ำที่เพิ่มขึ้นที่ Boulder, Colorado

- สถานะความเสถียรของภูมิอากาศลดลง มีการเกิดพายุเพิ่มมากขึ้น และความรุนแรงของพายุที่เกิดขึ้นเหล่านี้จะมีมากกว่าที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติด้วยเช่นกัน โดยพายุที่มีจำนวนเพิ่มขึ้นนี้ จะมีความรุนแรงถึงระดับ F4 และ F5 เลยทีเดียว

พายุ Katrina ซึ่งคร่าชีวิตคนเป็นจำนวนมากในปี 2004

- การแยกตัว และละลายหายไปของธารน้ำแข็ง (Glacier) ที่ขั้วโลก นับแต่ปี 1980 เป็นต้นมา ธารน้ำแข็งที่ขั้วโลกมีการละลายด้วยอัตราเร็วเพิ่มขึ้นอย่างน่าตกใจ ซึ่งจะมีผลกระทบโดยตรงกับปริมาณน้ำในทะเลและอัตราการไหลของกระแสน้ำอีกด้วย ตามรายงานซึ่งทำขึ้นโดย UN แจ้งว่า หิมะและน้ำแข็งที่อยู่บนยอดเขาหิมาลัย อาจหายไปจนหมดภายในปี 2035 ซึ่งจะทำให้ประชาชน 2.4 พันล้านคนของประเทศที่อยู่รอบๆ เขานั้นจะพบกับหายนะที่เกิดจากน้ำท่วม นอกจากนี้ธารน้ำแข็งแห่งอื่นๆ ทั่วโลก เช่น West Antarctic และ Pine Island ยังมีอัตราการละลายของชั้นน้ำแข็งโดยบางลง 3.5 ± 0.9 m ต่อปี และมีการแยกตัวห่างออกจากกันถึง 5 กม. ภายในเวลาเพียงประมาณ 4 ปีเท่านั้น

อัตราการละลายของธารน้ำแข็งทั่วโลก

Lewis Glacier ธารน้ำแข็งที่จากไปชั่วนิรันดร์

- ระดับน้ำทะเลที่เพิ่มสูงขึ้น จากผลของรายงานการเพิ่มสูงขึ้นของระดับน้ำทะเล แสดงให้เห็นประมาณการว่า เมื่อโลกมีอุณหภูมิเพิ่มสูงขึ้นระหว่าง 1.5 ถึง 4.5 องศาเซลเซียส จะส่งผลให้มีปริมาณของระดับน้ำทะเลสูงขึ้นถึง 15 ถึง 95 เซ็นติเมตร ซึ่งโดยเฉลี่ยจะสูงขึ้นปีละประมาณ 0.2 มิลลิเมตรต่อปี ส่งผลให้เกาะบางเกาะที่อยู่เหนือระดับน้ำทะเลเล็กน้อย หายไปจากแผนที่โลกอย่างถาวร เช่นเกาะ Lohachara ในปี 2006

ระดับน้ำทะเลที่มีปริมาณเพิ่มขึ้นอยู่ในขณะนี้

- สภาพความเป็นกรด จากผลสำรวจพบว่า น้ำทะเลช่วยดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ที่สร้างขึ้นโดยมนุษย์ได้ถึงครึ่งหนึ่งของปริมาณก๊าซทั้งหมดในบรรยากาศ ยิ่งน้ำทะเลมีความสามารถในการดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์น้อยลงเท่าใด ปริมาณก๊าซดังกล่าวในบรรยากาศโลกก็ยิ่งเพิ่มขึ้น และฝนที่ตกลงมาหรือไอน้ำที่กลั่นตัวจะละลายรวมเข้ากับก๊าซดังกล่าว ทำให้เกิดกรดคาร์บอนิกตกลงกลับสู่น้ำทะเลอีกครั้ง ซึ่งมีผลกระทบอย่างยิ่งกับแนวปะการังและสัตว์ใต้ท้องทะเล รวมถึงแพลงตอนซึ่งเป็นอาหารหลักของสัตว์ทะเลอีกเป็นจำนวนมาก ทำให้ปริมาณสัตว์ทะเลที่เป็นอาหารของมนุษย์น้อยลงอย่างน่าตกใจทุกปี

- กระแสน้ำอุ่น (Thermohaline circulation) หยุดไหลหรือมีอัตราการไหลช้าลง ในทะเลจะมีกระแสน้ำอุ่นไหลอยู่โดยตลอดทั่วทุกภูมิภาคของโลก เมื่อเกิดภาวะโลกร้อน กระแสน้ำอุ่นเหล่านี้ โดยเฉพาะที่อยู่ใกล้บริเวณขั้วโลก เช่นแถบสแกนดิเนเวีย จะหยุดหรือมีอัตราการไหลช้าลง ส่งผลให้ตัดการระบายอุณหภูมิที่ลดต่ำลงเนื่องจากการละลายของธารน้ำแข็งขั้วโลกไปยังบริเวณอื่น ทำให้บริเวณใกล้ขั้วโลกมีอุณหภูมิลดต่ำลงทุกปี ดังที่ปรากฎในภาพยนต์เรื่อง The Day After Tomorrow แต่ประเด็นนี้ยังคงเป็นที่ถกเถียงกันอยู่ในหมู่ผู้เชี่ยวชาญถึงระดับผลกระทบในขณะนี้

2. ผลกระทบต่อระบบนิเวศน์ (Ecosystem) ก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ของสัตว์บางสายพันธุ์ โดยเฉพาะสัตว์ที่อาศัยอยู่บริเวณขั้วโลก เช่น เพนกวินและหมีขาวขั้วโลก และอาจทำให้สัตว์บางสายพันธุ์ได้รับประโยชน์ในการเพิ่มจำนวนมากขึ้นด้วยเช่นกัน เช่น กลุ่มสัตว์ที่ไม่มีกระดูกสันหลัง (Invertebrate) ที่สามารถปรับตัวได้ดีในระบบที่มีอุณหภูมิสูงขึ้น ผีเสื้อและนกบางสายพันธุ์ก็มีระยะการกระจายแหล่งอาศัยที่ขยายตัวขึ้นเหนือเข้าใกล้บริเวณขั้วโลกเพิ่มมากขึ้น นอกจากสัตว์เหล่านี้แล้ว พืชก็ได้รับผลกระทบด้วยเช่นกัน การเกิดไฟป่าจากความร้อนที่สูงขึ้นมีจำนวนครั้งที่เพิ่มขึ้น ทำให้พื้นที่ป่าทั่วโลกมีจำนวนลดลงอย่างน่าตกใจ

อย่างไรก็ตาม ภาวะการเพิ่มขึ้นของปริมาณคาร์บอนไดออกไซด์มีผลเชิงบวกต่อสิ่งมีชีวิตด้วยเช่นกัน เช่นอัตราผลผลิต (Productivity) ของพืชที่ใช้คาร์บอนไดออกไซด์ในการสังเคราะห์น้ำตาล มีเพิ่มมากขึ้น ส่งผลในระยะสั้นสำหรับปริมาณผลผลิตที่มนุษย์ได้รับจากพืชบางประเภทเช่น อ้อย เป็นต้น

3. ผลกระทบต่อมนุษย์ มีดังนี้ครับ

- ด้านเศรษฐกิจ การเปลี่ยนแปลงของสภาวะอากาศต่างๆ มีผลทำให้ผลผลิตมวลรวมของโลก (Global GDP) ถดถอยลง ดูได้จากรายงานที่ทำขึ้นโดย Nicolas Stern ซึ่งเป็นรองผู้อำนวยการอาวุโสของธนาคารโลก ในปี 2006 อย่างไรก็ตาม รายงานดังกล่าวยังคงเป็นที่ถกเถียงและมีความเห็นที่ขัดแย้งกันอยู่ในขณะนี้ ว่าอาจมีการคาดการณ์เหนือความเป็นจริง

ผลลบต่อระบบเศรษฐกิจ

- ด้านการประกันภัย ความเปลี่ยนแปลงของสภาวะโลก และการเกิดภัยทางธรรมชาติ ส่งผลกระทบโดยตรงต่อการประกันภัย ที่ผ่านมาในสหรัฐอเมริกา ธุรกิจประกันภัยมีภาวะขาดทุนอันเนื่องมาจากภัยธรรมชาติ ทำให้ต้องมีการจ่ายชดเชยสินค้าที่ได้รับการประกันไปเป็นจำนวนมาก

- ระบบการขนส่ง ต้องใช้เงินจำนวนมากสำหรับการแก้ไขและการปรับสภาพทางคมนาคม เพื่อให้ใช้การได้ดังเดิม ซึ่งได้รับผลกระทบจากการทรุดตัวของชั้นดินหรือน้ำท่วมที่เกิดจากภาวะดังกล่าว

- การป้องกันน้ำท่วม ทุกประเทศโดยเฉพาะประเทศที่อยู่ติดทะเล จะต้องเพิ่มงบประมาณในการป้องกันน้ำท่วม และการทรุดตัวของชายฝั่ง ซึ่งมีพื้นที่ลดลงจากการกัดเซาะทุกปี

- การลดลงของปริมาณน้ำจืดที่มนุษย์ใช้อุปโภคบริโภค เนื่องจากน้ำบาดาลมีการเจือปนเพิ่มมากขึ้น นอกจากนี้ปริมาณน้ำฝนที่ตกลงมายังลดลงถึง 25% ในระยะเวลา 30 ปี จากรายงานของ Sahel 

- ด้านสุขภาพ จากอุณหภูมิเฉลี่ยของโลกที่สูงขึ้น ก่อให้เกิดผลกระทบโดยตรงกับสุขภาพของมนุษย์ เนื่องจากระบบการสูบฉีดของหัวใจต้องทำงานเพิ่มขึ้นเพื่อให้สามารถรักษาอุณหภูมิของการหมุนเวียนโลหิตของมนุษย์ภายใต้สภาวะที่ร้อนขึ้น นอกจากนี้ยังมีปัญหาด้านสุขภาพเกี่ยวกับระบบการหายใจที่มนุษย์ต้องเผชิญ รวมถึงโรคภัยต่างๆ ที่ส่วนใหญ่นั้นเชื้อโรคที่ทำให้เกิดโรคจะเจริญและแพร่พันธุ์ได้ดีในสภาวะที่ร้อนขึ้นนี้ด้วยเช่นกัน

สุดท้ายนี้ อยากให้เพื่อนๆ ทุกคนได้รับรู้ว่า ภาวะโลกร้อนนี้เป็นสิ่งใกล้ตัวเรามาก และส่งผลกระทบทั้งในระยะสั้น ระยะกลาง และระยะยาวต่อตัวเราและคนที่เรารัก สิ่งที่สามารถทำได้คือ การลดการใช้พลังงานอย่างฟุ่มเฟือย เพื่อลดการใช้เชื้อเพลิงอันเป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดภาวะดังกล่าว ช่วยๆ กันคนละไม้ละมือนะครับ เราจะได้ไม่ต้องเสียใจในภายหลัง

เรียบเรียงจาก Wikipedia 

ใน OKNationBlog นี้เพื่อนๆ สามารถหาอ่านเรื่องราวเกี่ยวกับภาวะโลกร้อนได้จาก Blogger ท่านอื่นดังนี้ครับ