โรเบิร์ท โซลลิก, อดีตรัฐมนตรีช่วยต่างประเทศและอดีตผู้แทนการค้าสหรัฐฯ (US Trade Representative) ซึ่งมีตำแหน่งเทียบเท่ารัฐมนตรีและกรรมการผู้จัดการของ นวธนกิจยักษ์ใหญ่ Goldman Sachs กำลังจะสวมบทเป็นประธานธนาคารโลก

ถ้าจุดยืนการเมืองเป็นประเด็นละเอียดอ่อน, เขาก็จะต้องมีปัญหากับคนที่ต่อต้านความเป็น “เหยี่ยว” ของเขาที่ไม่ต่างอะไรกับพอล โวฟเฟอร์ซิทซ์ที่กำลังจะก้าวลงจากตำแหน่งนี้เพราะเรื่องอื้อฉาวที่แอบไปขึ้นเงินเดือนมหาศาลให้กับเพื่อนสาวของตัวเอง

โซลลิกเป็นหนึ่งใน ๑๘ คน (รวมกับโวฟเฟอร์วิทซ์ด้วย) ที่ลงนามในคำเรียกร้องให้อดีตประธานาธิบดีบิล คลินตันลุยเข้าไปโค่นล้มซัดดัม ฮุสเซ็นตอนที่เขายังเป็นใหญ่อยู่ที่อิรัก

โซลลิกมีภาพของความเป็นนักธุรกิจและเป็นส่วนหนึ่งของรัฐบาลบุชอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้...อีกทั้งบุชก็ไม่ยอมฟังเสียงเรียกร้องจากคนหลายกลุ่มว่าประธานธนาคารโลกไม่จำเป็นต้องเป็นคนอเมริกันแม้ว่าวอชิงตันจะอ้างเสมอว่าเพราะตนเองออกสตางค์มากที่สุด (ประมาณร้อยละ ๑๖ ของค่าใช้จ่ายของธนาคารโลกแห่งนี้), จึงเป็นสิทธิ์ของเขาที่จะส่งคนมาคุมการบริหารองค์กรแห่งนี้

โซลลิกปีนี้อายุ ๕๓ เป็นคนที่ได้ชื่อว่าอยู่เบื้องหลังของการดังเอาจีนและไต้หวันเข้าองค์การการค้าโลกหรือ WTO ซึ่งแน่นอนว่าเป็นการกระทำที่มะกันได้ประโยชน์ทั้งทางตรงและทางอ้อมอยู่ดี เพราะถ้ายิ่งจีนเข้ามาเดินในกรอบเดียวกับสหรัฐฯในเรื่องการค้าขายของโลก, วอชิงตันก็ยิ่งได้ประโยชน์จากปักกิ่ง

จึงต้องไม่ลืมว่าแนวทางของโซลลิกนั้นจะต้องเอาผลประโยชน์ของประเทศใหญ่ ๆ รวย ๆ มาก่อน เพราะจุดยืนของเขาตลอดเวลาที่ผ่านมาคือ market fundamentalism นั่นคือการอ้างอิงระบบตลาดที่พิงอยู่กับระบบทุนนิยมอย่างชัดเจน

ความหวังว่าประธานธนาคารโลกคนใหม่จะมีความเห็นอกเห็นใจประเทศเล็ก ๆ และด้อยพัฒนาจากมุมมองของประเทศที่ไร้โอกาสนั้นเห็นจะเป็นความฝันลม ๆ แล้ง ๆ มากกว่า

ลึก ๆ แล้วสิ่งที่บุชชอบโซลลิกถึงขั้นที่หางานตำแหน่งโดดเด่นขนาดนี้ให้ก็เพราะเขาเป็นมือขวาทางด้านการสร้างบรรยากาศแห่งการค้าขายเสรีไปทั่วโลก...เพื่อให้สหรัฐฯสามารถบรรลุข้อตกลงด้านการค้าเสรีที่เรียกว่า FTA ให้อเมริกาได้ประโยชน์มากที่สุดเท่าที่จะทำได้

ไม่ต้องถามว่าโซลลิกมีความเข้าใจประเทศยากจนอย่างไรเพราะเขาไม่เคยมีประสบการณ์โดยตรงเกี่ยวกับเรื่องนี้เท่าไหร่นัก

ระหว่างที่อยู่ในตำแหร่งตัวแทนการค้าหรือ USTR โซลลิกถูกมองว่าเป็นตัวการสำคัญในการปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาของสหรัฐฯ และกดดันประเทศเล็ก ๆ ทั้งหลายให้ต้องยอมตามกติกาที่ที่มหาอำนาจกำหนดขึ้นมาเอง

ยิ่งถ้าเป็นเรื่องยาราคาแพงที่ไทยเรากำลังมีเรื่องมีราวอยู่กับสหรัฐฯอยู่ขณะนี้, จุดยืนของเขาจะอยู่คนละข้างกับที่ประเทศกำลังพัฒนาเรียกร้อง....นั่นคือให้บริษัทยายักษ์ ๆ ของอเมริกายอมให้ประเทศยากจนเอายายี่ห้อแพง ๆ นั้นไปผลิตขายในราคาถูกเพื่อช่วยเหลือคนติดโรคเอดส์หรือโรคหัวใจ

คนเป็นประธานธนาคารโลกต้องรายงานต่อคณะกรรมการบริหารซึ่งมีทั้งหมด ๒๔ คนซึ่งเป็นตัวแทนของประเทศที่ออกเงินสนับสนุน การทำงานของธนาคารนี้ซึ่งเป็นองค์กรที่ค่อนข้างใหญ่เทอะทะเพราะมีพนักงานรวมกันไม่ต่ำกว่า ๑ หมื่นคน

พอล โวฟเฟอร์วิซท์พยายามจะชูเรื่องปราบคอร์รับชั่นในประเทศที่รับเงินช่วยเหลือ แต่ก็ยังไม่ได้เห็นผลงานเป็นชิ้นเป็นอันก็เกิดเรื่องอื้อฉาวทำให้เก้าอี้ร้อนจนไม่อาจจะนั่งอยู่ได้อีกต่อไป

มองจากมุมของประเทศไทยและประเทศเล็ก ๆ ทั้งหลาย, 
โซลลิกคงไม่ใช่ตัวเลือกที่เหมาะสำหรับธนาคารโลก...แต่นั่นแหละ, เมื่ออำนาจต่อรองไปอยู่กับประเทศยักษ์ใหญ่ในโลก, เราก็ได้แต่เพียงเฝ้ามองและติดตามการทำงานอย่างใกล้ชิดเพื่อยืนยันสิทธิ์ที่จะส่งเสียงแสดงความเห็นในประเด็นที่มีผลกระทบต่อเราและเพื่อนร่วมก๊วนจากแวดวงเดียวกัน

ในโลกวันนี้, ไม่มีเรื่องไหนไกลตัวอีกต่อไปแล้วครับ

(เข้ามาร่วมแสดงความเห็นใน blog ส่วนตัวของผมที่www.oknation.net/blog/black ได้ตลอด ๒๔ ชั่วโมง)