พิมพ์หน้านี้
|
พระไพศาล วิสาโล ได้นำธรรมเทศนาของท่านพุทธทาสภิกขุ มาวิเคราะห์ และเสนอแนวทางการประยุกต์ใช้ธรรมเพื่อสังคม โดยกล่าวว่า สังคมที่ดีงาม ควรมี 4 มิติ คือ 1. มิติทางกายภาพ โดยที่ผู้คนปราศจากความยากจน ปลอดพ้นจากปัญหามลภาวะและภัยธรรมชาติ มีสุขพลานมัยที่ดี ไม่ถูกคุกคามด้วยโรคภัยไข้เจ็บ หรือป่วยเพราะขาดแคลนหรือบริโภคอย่างล้นเกิน 2. มิติทางความประพฤติ โดยที่ผู้คนมีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน ไม่เบียดเบียน เอารัดเอาเปรียบหรือรังเกียจเดียดฉันท์กัน มีการเคารพศักดิ์ศรีและสิทธิของกันและกัน ไม่ถูกรุมเร้าด้วยปัญหาอาชญากรรมหรือภัยสงคราม ครอบครัวและชุมชนมีความมั่นคงและเกื้อกูลกัน 3. มิติทางจิต โดยผู้คนมีสุขภาพจิตดี มีความสุขสงบในจิตใจ ไม่เครียด ไม่หม่นหมอง ไม่รู้สึกอ้างว้างโดดเดี่ยว หรือเต็มไปด้วยความโกรธแค้นพยาบาท ไม่หมกหมุ่นกับยาเสพติด หรือหาทางออกด้วยการฆ่าตัวตาย 4. มิติทางปัญญา ผู้คนรู้จักคิด ใช้ความรู้และเหตุผลในการวินิจฉัย ไม่มองและตัดสินด้วยอคติหรืออารมณ์ความรู้สึก สามารถแก้ตวามทุกข์ที่เกิดขึ้นกับตนเองได้ด้วยปัญญา ผู้คนเข้าใจความเป็นจริงของชีวิต และรู้เท่าทันความเป็นไปของโลก (จากเรื่อง "ประยุกธรรมเพื่อสังคม" ใน พุทธทาส-พุทธธรรม โดยพิทยา ว่องกุล (บรรณาธิการ), 2549) ทั้งนี้ หากนำแนวคิดเรื่องสังคมดีงาม 4 มิติมาพิจาณาสังคมไทยในปัจจุบัน ก็ยากยิ่งนักที่จะก้าวไปสู่สังคมที่ดีงามใน 4 มิติ ดังกล่าวได้ ในมิติทางกายภาพ แค่ผู้คนปราศจากความยากจน ข้อเดียวนี้ก็เห็นทีจะยากแล้ว เพราะป่านนี้รัฐบาลยังแก้ไขปัญหาความยากจนของประชาชนไม่ได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งความยากจนของประชาชนในชนบท หรือผู้มิภาคซึ่งรัฐบาลยังไม่ได้แก้ปัญหาอะไรเลย ในมิติความประพฤติ เอาแค่ข้อแรกคือ "ผู้คนมีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน" ก็สอบตกซะแล้ว เพราะขณะนี้มีแต่การแบ่งฝักฝ่ายโดยเฉพาะฝักฝ่ายทางการเมือง ในด้านการเคารพศักดิ์ศรีและสิทธิของกันและกัน รัฐบาลยังทำไม่ได้เช่นกัน เพราะรัฐบาลเองกลับกลายเป็นผู้ริเริ่มการไม่เคารพศักดิ์ศรีและสิทธิของประชาชน ด้วยการกระทำที่ไม่โปร่งใส ปกปิดข้อมูลที่ควรแจ้งประชาชน และแทรกแซงสิทธิในการรับรู้ข่าวสารของประชาชนโดยตลอดมา ในมิติทางจิต ก็ไม่ต่างกัน เพียงเริ่มต้นด้วยการที่ผู้คนมีสุขภาพจิตดี ก็กลายเป็นงานใหญ่ซะแล้ว หรือแม้แต่ผู้นำประเทศก็มีผู้ตั้งข้อสังเกตว่า อาจมีอาการทางจิตกับเขาด้วยเช่นกัน ในมิติทางปัญญา สังคมไทยเราขับเคลื่อนด้วยความคิดเห็น และอคติมากกว่าความรู้ และหลักเหตุผล รัฐบาลเองก็ไม่ส่งเสริมให้ผู้คนรู้จักคิดเป็น แถมยังพยายามมอมเมาประชาชนให้ลุ่มหลงในอบายมุขอีกด้วย เช่น จะนำโครงการหวยบนดินกลับมาดำเนินการอีก เป็นต้น เพราะฉะนั้น การเสริมร้างคุณธรรม ระดับบุคลเพื่อนำไปสู่การประยุกต์ใช้สร้างสังคมที่ดี 4 มิติ นั้น ณ ขณะนี้ ท่าทางจะเป็นไปได้ยากมาก พิจารณาแค่ผู้นำ หรือระดับผู้บริหารในรัฐบาลที่เป็นอยู่ในขณะนี้ ก็คงหวังอะไรยากจากรัฐบาลนี้ เพราะหัวหน้ารัฐบาลก็เป็นแค่นอมินี ส่วนคนในรัฐบาลก็ไม่มีจริยธรรมเพียงพอที่จะเล็งเห็นผลประโยชน์ของสังคมมากกว่าผลประโยชน์ของตนเอง และพวกพ้อง ประชาชนอย่างเรา-ท่านก็คงต้องรอและลุ้นกันไป...เหนี่อยอีกหลายยกทีเดียว |
| << | กรกฎาคม 2008 | >> | ||||
| อา | จ | อ | พ | พฤ | ศ | ส |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | ||
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 | ||