คำปรารภ

ต้ นปี ๒๕๔๙ ขณะที่สังคมไทยกำลังแตกแยกกันอย่างหนักเรื่องพฤติกรรมของตัวบุคคลที่เสนอตัวมาทำงานให้สังคมในตำแหน่งนายกรัฐมนตรี  อีกฝ่ายหนึ่งตะโกนไล่ “ทักษิณ...ออกไป”  อีกพวกหนึ่งส่งเสียงเชียร์ “ทักษิณสู้ๆ”  ค่ำวันที่ ๒๖ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๙ ก็มีคณะบุคคลกลุ่มหนึ่งไปกราบเรียนขอคำปรึกษาจากพระเดชพระคุณพระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต) ที่วัดญาณเวศกวัน  เนื้อหาการวิสัชนาครั้งนั้นกลายมาเป็นหนังสือ “ธรรมาธิปไตยไม่มา จึงหาประชาธิปไตยไม่เจอ” และบันทึกเสียงมีเผยแพร่ใน CD ธรรมบรรยาย ชุด “ธรรมะ สู่ การเมือง”

๒ ปีต่อมา...ตั้งแต่ปลายปี ๒๕๕๐ ถึง กลางปี ๒๕๕๑ ความขัดแย้งหมุนวนกลับมาเป็นเช่นเดิม ด้วยประเด็นเดิม (แต่คราวนี้ฝ่ายทักษิณแสดงบทบาทผ่านตัวแทน เพราะตัวจริงโดนโทษแบน ๕ ปี) เข้มข้น และหนักหนาสากรรจ์ขึ้นทุกวันๆๆๆๆ จนไม่รู้ว่าจะยุติอย่างไร?

ท่ามกลางภาวการณ์และสถานการณ์ที่อึมครึมนี้ ผมจึงขอนำคติธรรม ข้อคิด เดิมจากพระเดชพระคุณพระพรหมคุณาภรณ์มาย้ำเตือนกันอีกครั้งหนึ่ง...โปรดฟังอีกครั้งหนึ่ง!!

ก่อนจะเริ่มเข้าเนื้อหา ท่านเตือนไว้ว่า...

“ในเมื่อมันมีปัญหาขึ้นมาอย่างนี้ ก็เกิดมีคู่กรณีขึ้นมา ตอนนี้ก็เห็นกันว่าคู่กรณีเกิดขึ้นแล้ว กลายเป็นสองฝ่ายและก็จะมีการพยายามเอาชนะกัน และในการพยายามเอาชนะกัน มันก็จะมีการพยายามเอาชนะกัน และในการพยายามเอาชนะกัน มันก็จะเกิดมีการทำเล่ห์กล คิดอุบายเพื่อเอาชนะกัน

ในเมื่อฝ่ายหนึ่งมีอุบาย อีกฝ่ายหนึ่งก็จะทำอุบายมาแก้กัน ก็เป็นปัญหาขึ้นมา เราก็ต้องระวังตัว อย่าตกเข้าไปในกลอุบายของพวกนี้ หมายความว่า ถ้าเราไปทำการอยู่ในกลที่เขาวางไว้ เราก็ไปตกเป็นพรรคพวกของฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง นี่ก็ต้องระวังไว้

...............................................................................................................................

ก็ต้องมองระยะยาวว่า วงจรแบบนี้จะแก้ไขได้อย่างไร เช่นว่า ทำไมคนที่เคยเป็นเจ้าของอุดมการณ์หรือร่วมในอุดมการณ์อย่างสำคัญเหล่านี้ เมื่อเข้าไปอยู่ในสถานะแห่งอำนาจแล้ว หรืออยู่ในช่องทางแห่งผลประโยชน์แล้ว อย่างน้อยทำไมไม่สามารถไปยืนหยัดในหลักการ ที่จะแม้แต่ช่วยตรึงผู้นำที่ว่า ถ้าเขาทำไม่ถูกต้อง ก็ยันไว้ หรือตัวเองยังยืนหยัดอยู่ได้

ถ้าอย่างนี้ ในระยะยาว พวกที่เคลื่อนไหวอะไรนี้ เราก็ไว้ใจไม่ได้ พอใครเข้าไปได้ตำแหน่ง ฐานะ อำนาจ มันก็จะเป็นอย่างที่เขาเองกล่าวว่ากัน หมุนเวียนอยู่อย่างนี้...

เพราะฉะนั้น เราจึงต้องคิดแก้ไขปัญหาระยะยาวนี้ด้วย เพราะว่าจากตัวอย่างในประวัติศาสตร์ และแม้แต่เหตุการณ์ใกล้ๆ ที่ยังไม่เป็นประวัติศาสตร์ มันก็เกิดปัญหาแล้ว นี่ต้องมองอย่างนี้ด้วย”

คำส่งท้าย
ผมแปลกใจอยู่อย่างหนึ่งคือ ในบ้านเมืองเรา ซึ่งคนส่วนใหญ่ปากพูดว่านับถือพุทธกัน แต่เวลาเกิดปัญหาขึ้นแทนที่นักการเมืองไทยจะวิ่งเข้าหาพระหรือคนที่เป็นบัณฑิต/ นักปราชญ์ เพื่อให้ท่านชี้ทางสว่างให้ ปัญหาจะได้แก้ได้ด้วยปัญญา...แต่ทำไมนักการเมืองไทยจึงวิ่งหาหมอผี หมอดู พึ่งไสยศาสตร์???? แก้เคล็ดกันวุ่น ไหว้พระ ๙๙ วัดบ้าง! ไหว้ราหูบ้าง! (ไม่ต้องพูดถึงภาพการสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์ตอนเข้ารับตำแหน่งวันแรกในกระทรวงต่างๆ ของบรรดา ฯพณฯ ทั้งหลาย!!!!) สิ่งนี้บ่งให้เห็นว่านักการเมืองของเราจึงดำเนินชีวิตด้วยความมืดมัว  พร่ามัว และมืดบอดทางปัญญา  อีกแง่หนึ่งก็เป็นตัวอย่างให้ประชาชีชาวเมืองเดินตามอย่างด้วย

ขอนำพุทธพจน์มาส่งท้ายอีกครั้ง

“ความเสื่อมญาติ…โภคทรัพย์…ยศเป็นเรื่องเล็กน้อย แต่ความเสื่อมปัญญาเลวร้ายกว่าความเสื่อมทั้งหลาย”

“ความเจริญด้วยญาติ…โภคทรัพย์…ยศเป็นเรื่องเล็กน้อย แต่ความเจริญด้วยปัญญายอดเยี่ยมกว่าความเจริญทั้งหลาย เพราะเหตุนั้น เธอทั้งหลายพึงสำเหนียกอย่างนี้ว่า ‘เราทั้งหลายจักเจริญด้วยความเจริญทางปัญญา’ เธอทั้งหลายพึงสำเหนียกอย่างนี้แล”

เชิญฟังธรรมเถิด โปร่ง-โล่ง-เบาใจ...

อ่านบทความที่เกี่ยวเนื่อง "มองให้กว้าง คิดให้ไกล ใฝ่ให้สูง"  http://www.oknation.net/blog/chao/2008/02/02/entry-1