ความเป็นมาของการบูชาพระธาตุ
          เรื่องของพระบรมสารีริกธาตุหรือเรียกสั้นๆว่าพระธาตุนับเป็นเรื่องสำคัญ และเป็นเรื่อง
ที่น่าสนใจสำหรับเราชาวพุทธไม่น้อย การสร้างเจดีย์บรรจุพระธาตุได้มีการกระทำดำเนินการมาตั้ง
แต่ครั้งพุทธกาลมากมาย พระมหากษัตริย์ผู้มีความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาก็มักจะสร้างเจดีย์
บรรจุพระธาตุขนาดใหญ่และสวยงามมากๆเพื่อเป็นการบูชา และทำนุบำรุงพระศาสนาให้อยู่คู่บ้าน
เมืองไปนานแสนนาน ทางราชการ และชาวพุทธผู้เป็นพุทธศานิกชนเมื่อมีโอกาสได้ร่วมกันสร้าง
พระธาตุเจดีย์เพื่อเป็นการเจริญกุศลกันสืบเนื่องมาไม่ได้ขาด
     
 
  
                                                 เจดีย์ภูเขาทอง วัดสระเกศ    กรุงเทพ         
  
                                                                    พระปฐมเจดีย์    นครปฐม
 
 
 
       สังเกตุได้ว่าตามเมืองใหญ่ๆในประเทศไทยหรือประเทศที่พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองก็มัก
จะมีวัดสำคัญที่มีเจดีย์บรรจุพระธาตุเช่น วัดมหาธาตุ เจดีย์ภูเขาทอง วัดเจดีย์หลวง พระปฐมเจดีย์
 ในประเทศไทย ถูปาราม เจติยบรรพต รุวันเวลิสยเจดีย์ ในศรีลังกา เจดีย์ชเวดากอง มังคละเจดีย์
 ในพม่า เจดีย์บรมพุทโธในอินโดนีเซีย เจดีย์พุทธคยา สถูปสาญจิ ในอินเดีย     เหล่านี้แสดงว่า
บรรพชนที่สร้างเจดีย์บรรจุพระบรมธาตุหลายๆแห่งนั้นท่านได้ปฏิบัติตามคำสอนที่มีมาในพระไตร
ปิฎกเกี่ยวกับการบูชาพระธาตุ ด้วยการศึกษาจากพระไตรปิฏกและอรรถกถาประกอบกับศรัทธาที่
เกิด ทำให้อนุชนรุนหลังได้มีโบราณสถานโบราณวัตถุไว้เป็นที่สืบต่อคำสอนของพระศาสนาและ
เป็นสมบัติล้ำค่าของชาติอีกด้วย
 
 
 วัดถูปาราม อนุราธะปุระ ศรีลังกา
  รุวันเวลิสยะเจดีย์ อนุราธะปุระ ศรีลังกา  
                                          
   
                            เจดีย์ชเวดากอง ร่างกุ้ง พม่า 
   
                              มังคละเจดีย์ เมืองพุกาม พม่า 
   
          
          การสร้างเจดีย์เพื่อเป็นที่บูชาระลึกถึงองค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้น ไม่ได้เป็นความคิดของ
ชาวพุทธสมัยหลังๆที่คิดขึ้นมา แต่มีปรากฎในพระไตรปิฎกเลยที่เดียว ในพุทธกาล ขณะที่พระ
ผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กุสินารา ท่านพระอานนท์ได้ถามพระผู้มีพระภาคว่าเมื่อพระผู้มีพระภาค
ปรินิพพานแล้ว ท่านพระอานนท์จะบูชาสรีระอังคารอย่างไรดี พระพุทธองค์ได้ตรัสตอบท่าน
พระอานนนท์ดังข้อความจาก มหาปรินิพพานสูตรดังต่อไปนี้
 
 
 
[๑๓๓] ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พวกข้าพระองค์ จะพึงปฏิบัติใน
พระสรีระของพระตถาคตอย่างไร ฯ
               ดูกรอานนท์ พวกเธอจงอย่าขวนขวาย เพื่อบูชาสรีระตถาคตเลย จงสืบ
ต่อพยายามในประโยชน์ของตนๆ เถิด จงเป็นผู้ไม่ประมาทในประโยชน์ของ
ตนๆ มีความเพียร มีตนอันส่งไปแล้วอยู่เถิด กษัตริย์ผู้เป็นบัณฑิตก็ดี พราหมณ์
ผู้เป็นบัณฑิตก็ดี คฤหบดีผู้เป็นบัณฑิตก็ดี ผู้เลื่อมใสยิ่งในตถาคตมีอยู่ เขา
ทั้งหลายจักกระทำการบูชาสรีระตถาคต ฯ
               ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ก็เขาทั้งหลาย จะพึงปฏิบัติในพระสรีระของ
ตถาคตอย่างไร ฯ
               ดูกรอานนท์ พึงปฏิบัติในสรีระตถาคต เหมือนที่เขาปฏิบัติในพระสรีระ
พระเจ้าจักรพรรดิ ฯ
               ข้าแด่พระองค์ผู้เจริญ ก็เขาปฏิบัติในพระสรีระพระเจ้าจักรพรรดิอย่างไร ฯ
               ดูกรอานนท์ เขาห่อพระสรีระพระเจ้าจักรพรรดิด้วยผ้าใหม่แล้วซับด้วยสำลี
แล้วห่อด้วยผ้าใหม่ โดยอุบายนี้ ห่อพระสรีระพระจักรพรรดิด้วยผ้า ๕๐๐ คู่ แล้ว
เชิญพระสรีระลงในรางเหล็กอันเต็มด้วยน้ำมัน ครอบด้วยรางเหล็กอื่น แล้วกระทำ
จิตกาธารด้วยไม้หอมล้วน ถวายพระเพลิงพระสรีระพระเจ้าจักรพรรดิ สร้างสถูป
ของพระเจ้าจักรพรรดิไว้ที่หนทางใหญ่ ๔ แพร่ง เขาปฏิบัติในพระสรีระพระเจ้า
จักรพรรดิ ด้วยประการฉะนี้แล พวกกษัตริย์ผู้เป็นบัณฑิตเป็นต้น พึงปฏิบัติใน
สรีระตถาคตเหมือนที่เขาปฏิบัติพระสรีระพระเจ้าจักรพรรดิ พึงสร้างสถูปของ
ตถาคตไว้ที่หนทางใหญ่ ๔ แพร่ง ชนเหล่าใดจักยกขึ้นซึ่งมาลัยของหอมหรือจุณ
จักอภิวาท หรือจักยังจิตให้เลื่อมใสในสถูปนั้น การกระทำเช่นนั้น จักเป็นไป
เพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อความสุข แก่ชนเหล่านั้นสิ้นกาลนาน ฯ
 
          ดังนี้ บรรพชนชาวพุทธก็ได้ถือเอาพระวจนะของพระบรมศาสดา สร้างพระเจดีย์เพื่อ
บูชาพระบรมสารีริกธาตุตั้งแต่โบราณกาล จวบจนปัจจุบัน แต่เมื่อเวลาผ่านไปหลายร้อยปีเข้า 
ชาวพุทธเราสร้างค้นพบพระธาตุมากขึ้น และการบูชาพระธาตุก็เป็นที่นิยมมากขึ้น แต่ความเข้าใจ
อาจน้อยลง  เราลองมาติดตามศึกษาและออกความเห็น เสริมความรู้กันดูต่อไป 
                                                                 
 
           มหาโพธิ์เจดีย์ พุทธคยา อินเดีย 
 
 
             สาญจิสถูป  มัธยะประเทศ  อินเดีย
                                                                           
 
                                                                                 
 
           วัดเจดีย์หลวง เชียงใหม่   
 
                                วัดมหาธาตุ อยุธยา