ฉันเคยคิดเหมือนกันนะในสมัยที่เป็นด็ก  ไปเรียนที่ไหนหรือย้าย

โรงเรียนก็แล้ว  ชื่อไอ้แขกหรือไอ้บัง ก็จะได้รับมาโดยปริยาย ไม่ว่าเราจะพอใจ

หรือไม่ก็ตาม คุณครูยันภารโรงก็ร่วมด้วยโดยพร้อมเพียงกันโดยมิได้นัดหมาย

ทั้งที่ฉันไม่เคยไปบอกว่าเป็นแขกมาจากอินเดียหรือซาอุดิอารเบียดินแดนแห่ง

ศาสดาเอกของโลกหรือก็เปล่า  เพียงแต่อาจขยายความบ้างว่า บรรพบุรุษของเราอาจ

อพยพมาจากทางใต้ แถวปัตตานี ยะลาก็เป็นได้ เพราะยังมีญาติแถวนั้นอยู่แยะ

แต่คนแถวนั้นก็เป็นเจ้าของแผ่นดินที่นั่นมาเป็นพันปีแล้ว   ออกลูกออกหลานกันก็หลาย

ชั่วคน มิได้เคลื่อนย้ายไปไหนเลย เพียงแต่อาจเปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลามกันเป็น

ส่วนใหญ่เมื่อประมาณ สี่ร้อยปีที่แล้วนี่เอง  หาได้เป็นแขกอพยพมาจากต่างแดนไม่

เป็นคนไทยแท้โดยสมบูรณ์ หรืออาจเป็นเพราะเรานับถือศาสนาอิสลามที่มาจากซาอุ

ก็เลยถือโอกาสในใจโอนสัญชาติและเชื้อชาติ ในความรู้สึกที่แตกต่างที่แปลกไปจากคนส่วนใหญ่

ให้เราซะเลย  แล้วก็คิดแบบเด็กๆเลยเถิดต่อไปว่า หากอิสลามเป็นศาสนาของพระเจ้าจริงละก็

ทำไมอัลเลาะฮ์จึงไม่ทรงลงมาหรือส่งเทวดาทหารของพระองค์ลงมาก็ได้  เพื่อมาแสดงความชัดเจน

ให้มนุษย์ทุกคนได้เชื่อกันไปเลย ฉันจะได้ไม่ต้องมานั่งน้อยเนื้อต่ำใจ ในความแตกต่างที่ดันมาอยู่

ในความเชื่อของคนกลุ่มน้อย  นี่ถ้าได้อยู่ในชนกลุ่มใหญ่ก็อาจไม่คิดมากก็ได้

                หากใครไม่เชื่อพระเจ้าหรือกระทำความผิด ก็ส่งเทวดาของพระองค์ลงมา

หรือส่งพลังอำนาจใดอำนาจหนึ่งที่พระองค์ว่าทรงมีอยู่อย่างเต็มเปี่ยมอย่างที่ว่ากันนั้นน่ะ

จัดการกับผู้ที่ไม่ดีไม่เชื่อพระองค์เหล่านั้น  มากน้อยก็ว่ากันไปตามเนื้อผ้า จะตบซ้าย ตบขวา

หรือส่งสายฟ้าฟาด หรือธรณีสูบ ภูเขาถล่มทับหรือน้ำท้วมก็ว่าไป  มนุษย์จะได้ไม่ต้องมีหลาย

ความคิดที่แตกต่าง เหมือนขีดเส้นล้อมกรอบกันให้ชัดเจนทุกคนไปเลย ใครแตะเส้นล้ำเส้น

ไม่นิ้วขาดหรือไม่ก็ถูกช๊อดให้ชักพอประมาณ แค่เนี้ย ไม่เห็นจะยากเลย ตานี้แหละก็ไม่มี

ใครกล้าทำผิด หรือปฏิเสธพระองค์แล้ว  เพราะทุกวินาทีต้องระวังตัว ไม่กล้าแม้แต่

จะกล่าวร้ายพูดหยาบกับใครหรือแค่มองใครด้วยสายก็ต้องระวัง เพราะอาจเผลอไปมองคนอื่น

ด้วยสายตาไม่ดีเข้า  วันหนึ่งๆ อาจถูกเทวดาหรือพระเจ้าตบ ทีสองทีเป็นอย่างน้อย หรือไม่ก็อาจ

โดนสถานเบาหน่อย แค่ดีดหู ดีดมะกอกก็ว่าไป แล้วสังคมก็คงจะเต็มไปด้วยคนหน้าตาปูด

หูเป่ง เต็มไปหมดใครดีใครชั่วก็เห็นกันจะๆ โลกคงจะเปลี่ยนไป และน่าอยู่กว่าทุกวันนี้ไม๊หนอ?

                                 แต่ถ้าเป็นอย่างนั้นได้ก็ดีเหมือนกัน ไม่ต้องมีหลายศาสนาให้ต้องมาคิดใช้ปัญญา

เปรียบเทียบใคร่ครวญพิจรณาให้วุ่นวายใจ  ยังไงก็โดนบังคับโดยปริยายอยู่แล้ว ไอ้เรื่องนรกสวรรค์

ก็ไม่ต้องมีให้กล่าวถึง  ใครทำชั่วมากน้อย ก็โดนชำระไปหมดแล้ว โลกจะได้มีแต่คนบริสุทธิ์ล้วนๆ

อยู่ด้วยกัน

                           แล้วอิสระเสรีใดเล่า ที่เราจะได้รู้จัก จะมีความหมายใดเล่าในการ

เกิด แก่เจ็บตาย แล้วจะมีค่าอันใดเล่าที่จะได้รู้จักในสิทธิ์ส่วนบุคคลของตัวเอง ความช่าง

พินิจพิเคราะห์จะไปอยู่ตรงไหนของความคิด แล้วเราจะต่างอะไรกับสิ่งมีชีวิตมากมาย

ที่รายล้อมเราอยู่ ซึ่งเราก็เห็นกันอยู่ว่าสิ่งเหล่านั้นมันไม่ต้องมาพินิจพิเคราะห์อันใดอย่างเรา

เกิดแล้วก็ตายไป แต่ว่ากันไปแล้วโลกทุกวันนี้ ไม่ว่าจะดีชั่วมากแค่ไหนก็มีแต่มนุษย์นี่แหละ

ที่ทำกันขึ้นมาเอง  ตัดสินแบ่งแยกความแตกต่างสารพัดเรื่อง ไม่ใช่แค่เฉพาะเรื่องศาสนาหรอก

ยังแบ่ง สีผิว เชื้อชาติ รวยจน ตระกูลสูงต่ำ ฯลฯ อันเป็นเหตุให้ต้องขัดแย้งกันร่ำไป แล้วก็ดึงเอา

ศาสนาเข้ามาเกี่ยวข้องด้วย

                                สติปัญญาอันเสรีมีไว้แยกแยะ ให้ภูมิใจให้สัมผัสตัวเองและรับผิดชอบการตัด

สินใจในการกระทำของตัวเอง  นรกสวรรค์มิได้มีไว้ปลอบหรือขู่มนุษย์หรอก เพราะถึงอย่างไรจะมีจริง

หรือไม่ ก็ไม่มีใครเคยเห็น เป็นเพียงสิ่งที่ถูกสัญญาไว้ให้ทุกคนรอคอย  ไม่ว่าเชื่อหรือไม่

แต่ทุกคนก็ได้รับรู้แล้ว

                                ไปนอนก่อนนะ ขอพระองค์อัลเลาะฮ์ทรงเมตตาให้น้องไลลามีสุขภาพ

แข็งแรง และทรงประทานทางนำ ด้วยพระนามแห่งพระเจ้าผู้ทรงเกรียงไกร

                                                         Abu Abbus bin Humza