สวัสดีค่ะ…เธอผู้ผ่านมา

ช่วงที่ไปร่วมงานแต่งในวันที่ 8 มี.ค.ที่ผ่านมา นอกจากจะไปงานแต่งแล้ว เหล่าบรรดาสาวโสดก็เกาะกลุ่มพากันไปไหว้พระธาตุพนมกันด้วยนะ แต่ขอวนกลับมาที่การแต่งงานที่นครพนมกันก่อน

การแต่งงานของ จ.นครพนม ซึ่งเป็นคนชาติพันธุ์ย้อ (นครพนมมี 7 ชาติพันธ์) เขาจะแต่งกันช่วงบ่าย เริ่มแห่ขันหมาก ทำการสู่ขอ หลังจากนั้นก็บายศรีสู่ขวัญกัน ไม่ทำบุญเลี้ยงพระเหมือนภาคกลางหรือภาคใต้ พิธีดูง่ายๆ (รายละเอียด ไม่ค่อยทราบเท่าไรค่ะ หากใครทราบวานบอกด้วยนะคะ)

ยามเช้าที่บ้านข่า พระจะออกบิณฑบาตร เยอะมาก ชาวบ้านจะออกใส่บาตรราวกับมีงานบุญทีเดียวค่ะ ข้าวเหนียวแต่ละก้อนถูกใส่ลงไปในบาตรขอพระทุกรูปที่ออกบิณฑบาตร ประทับใจค่ะ แต่ลืมหยิบกล้องออกมาค่ะ น่าเสียดายมากๆ

ช่วงสายๆ ก่อนงานพิธีงานแต่งจะเริ่มในช่วงบ่าย พวกเราก็ยกขบวนกันไปพระธาตุพนม ที่ อ.พระธาตุรพนม ห่างออกไปจากบ้านงาน 150 กม. ไป- กลับ ก็ประมาณ 4 ชั่วโมง

ชีวิตอยู่กับการนั่งรถจริงๆ ค่ะ ไปถึงไหว้พระธาตุแล้วก็กลับ แต่แทนที่จะทันงานพิธีกลับชวดค่ะ ไปถึงตอนเขาส่งตัวเจ้าบ่าว – เจ้าสาวกันแล้ว เป็นอันว่า…มาไม่ทันนั่นเองคร๊า….บบ อ่ะ เก็บภาพพระธาตุพนามมาฝากแล้วกันค่ะ

พานบายศรีสู่ขวัญค่ะ


พานบายศรีสู่ขวัญค่ะ

พานบายศรีสู่ขวัญค่ะ

พระธาตุพนม

คนสู้ชีวิตค่ะ หัวใจเต็มร้อยเลย

เก็บมาฝากค่ะ ไทยย้อ จาก http://intranet.m-culture.go.th

ต่อมาชาวย้อบางส่วนได้อพยพลงมาตามลำน้ำโขง ตั้งรกรากอยู่ที่เมืองหงษา แขวงไชยบุรีของลาวปัจจุบัน เมืองหงษาเดิมอยู่ในเขตของราชอาณาจักรไทยแล้วตกไปเป็นอาณานิคมของฝรั่งเศสและลาวต่อมา แขวงไชยบุรีของลาวเคยกลับคืนมาเป็นดินแดนของประเทศไทยอีกครั้งหนึ่งระหว่าง พ.ศ.2483 ถึง พ.ศ.2489 เรียกว่า "จังหวัดล้านช้าง" แต่ก็ต้องคืนดินแดนส่วนนี้ไปให้ฝรั่งเศสและลาวอีกครั้งหนึ่งต่อมาชาวไทยย้ออีกส่วนหนึ่งได้อพยพมาตามลำน้ำโขงและตั้งถิ่นฐานใหม่ที่เมืองไชยบุรี (ตำบลไชยบุรี อำเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนม) ในสมัยราชกาลที่ 1 เมื่อ พ.ศ.2351

ครั้นเมื่อเกิดกบฎเจ้า อนุวงษ์เวียงจันทน์ในสมัยรัชกาลที่ 3 เมื่อ พ.ศ.2369 พวกไทยย้อเมืองไชยบุรีถูกกองทัพเจ้าอนุวงษ์กวาดต้อนให้กลับมาตั้งเมืองขึ้นใหม่ ทางฝั่งขวาแม่น้ำโขงอีกและได้ตั้งขึ้นเป็นเมืองท่าอุเทนเมื่อ พ.ศ.2373 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตั้งให้ ท้าวพระปทุม เจ้าเมืองหลวงปุงเลง เป็น "พระศรีวรราช" เจ้าเมืองคนแรก คือท้องที่อำเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนมในปัจจุบัน

นอกจากนี้ไทยย้อจากเมืองคำเกิด, คำม่วนยังได้อพยพมาตั้งเป็นเมืองท่าขอนยาง ขึ้นเมืองกาฬสินธุ์ ใน พ.ศ.2387 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตั้งให้ ท้าวคำก้อนจากเมืองคำเกิด เป็น "พระสุวรรณภักดี" เจ้าเมืองท่าขอนยางขึ้นเมืองกาฬสินธุ์ ปัจจุบันคือท้องที่ตำบลท่าขอนยาง อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม ซึ่งยังมีไทยย้ออยู่ที่บ้านท่าขอนยาง, บ้านกุดน้ำใส, บ้านยาง, บ้านลิ้นฟ้า, บ้านโพนและยังมีไทยย้ออยู่ที่บ้านนายุง จังหวัดอุดรธานี บ้านกุดนางแดง, บ้านหนามแท่งอำเภอพรรณานิคม, บ้านจำปา, บ้านดอกนอ, บ้านบุ่งเป้า, บ้านนาสีนวลอำเภอวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร บ้านโพนสิม, บ้านหนองแวง, บ้านสา อำเภอยางตลาดและบ้านหนองไม้ตาย อำเภอสหัสขันธ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ส่วนไทยย้อในจังหวัดสกลนครอพยพมาจากเมืองมหาชัยทางฝั่งซ้ายแม่น้ำโขงซึ่งเป็นดินแดนลาวในปัจจุบัน เมืองมหาชัยอยู่ห่างจากแม่น้ำโขงและเมืองนครพนมประมาณ 50 ก.ม.

ไทยย้อจากเมืองมหาชัยอพยพข้ามโขงมาตั้งอยู่ริมหนองหารในสมัยรัชกาลที่ 3 ตั้งขึ้นเป็นเมืองสกลนครเมื่อ พ.ศ.2381 (เอกสาร ร.3 จ.ศ.1200 เลขที่ 10 หอสมุดแห่งชาติ) ในท้องที่จังหวัดมุกดาหาร มีไทยย้ออยู่ที่ตำบลดงเย็น อำเภอเมืองมุกดาหารและยังมีไทยย้อ อยู่ในท้องที่อำเภอนิคมคำสร้อยอีกบางหมู่บ้าน ซึ่งอพยพมาจากเมืองคำเกิดคำม่วนในสมัยรัชกาลที่ 3

ไทยย้อเป็นชาวไทยในภาคอีสานอีกกลุ่มหนึ่งซึ่งชอบเรียกตัวเองว่าเป็นชาวย้อ เช่น ชาวย้อในจังหวัดสกลนคร, ชาวย้อในจังหวัดกาฬสินธุ์ (ตำบลท่าขอนยาง อำเภอกันทรวิชัย), ช้าวย้อในจังหวัดนครพนม (อำเภอท่าอุเทน) และชาวย้อในจังหวัดมุกดาหาร (ตำบลดงเย็น อำเภอเมือง) ภาษาและสำเนียงชาวย้ออาจผิดเพี้ยนไปจากชาวอีสานบ้างเล็กน้อย ถิ่นฐานดั้งเดิมของชาวย้อมีผู้ค้นพบว่าเดิมอยู่ในแคว้นสิบสองปันนาหรือยูนนาน