เรื่องของ “กู”

คำว่า “กู” ในฐานะคำไทยคำหนึ่ง ทำหน้าที่เป็นคำสรรพนามใช้แทนบุรุษ(หรือสตรี)ที่หนึ่ง หรือผู้พูด เราจะยังไม่ติดป้าย เอาปูนหมายหัวให้ค่ากับมันในตอนนี้ หรือไปแบ่งชนชั้นวรรณะของคำ ๆ นี้ว่า สูงหรือต่ำ  ประณีตหรือหยาบคาย เพราะถึงที่สุดคำ ๆ นี้ มันก็คือ คำ ๆ หนึ่ง เหมือนกับคำอื่น ๆ ในสารบบของภาษาไทย ซึ่งย่อมประกอบขึ้นด้วยพยัญชนะและสระต่าง ๆ  เฉกเช่นเดียวกันนั่นเอง

เฉพาะในทางวรรณคดี ซึ่งถือเป็นประเภทงานที่ยกย่องกันว่าจะน้อมนำผู้คนไปสู่เส้นทางแห่งสุนทรียะปัญญานั้น มีการนำคำว่า “กู” มาใช้ในการประพันธ์อยู่ตลอด ที่เด่น ๆ ดัง ๆ ก็มีมาก นับตั้งแต่วรรณคดีสมัยสุโขทัยเป็นต้นมา

“พ่อกูชื่อศรีอินทราทิตย์ แม่กูชื่อนางเสือง พี่กูชื่อบานเมือง ตูพี่น้องท้องเดียวห้าคน ผู้ชายสาม ผู้หญิงสอง

พี่เผือผู้อ้ายตายจากเผือเตียมแต่ยังเล็ก   เมื่อกูขึ้นใหญ่ได้สิบเก้าเข้า ขุนสามชนเจ้าเมืองฉอดมาท่เมืองตาก

พ่อกูไปรบขุนสามชนหัวซ้าย ขุนสามชนขับมาหัวขวา ขุนสามชนเกลื่อนเข้า ไพร่ฟ้าหน้าใสพ่อกู หนีญญ่ายพ่ายจะแจ กูบ่หนี กูขี่ช้างเบกพล กูขับเข้าก่อนพ่อกู กูต่อช้างด้วยขุนสามชน ตนกูพุ่งช้างขุนสามชนตัวชื่อมาสเมืองแพ้ ขุนสามชนพ่ายหนี พ่อกูจึงขึ้นชื่อกู ชื่อพระรามคำแหง เพื่อกูพุ่งช้างขุนสามชน…”

ข้อความจากศิลาจารึกหลักที่ 1 ที่นับกันว่าเป็นวรรณคดีนี้ ทำให้อนุชนรุ่นหลังได้ทราบพระราชประวัติของพ่อขุนรามคำแหงแต่เพียงคร่าวๆ เป็นเรื่องพ่อขุนรามคำแหงเล่าประวัติของพระองค์ว่าเป็นใคร จนกระทั่งได้เสวยราชสมบัติ โดยใช้คำว่า "กู" เป็นหลัก ในส่วนนี้ คาดเดาว่าพ่อขุนรามคำแหงเป็นผู้บันทึกเองไม่ได้บ่งบอกถึงรายละเอียดชัดเจนนัก ว่าทรงพระราชสมภพแต่เมื่อปีพระพุทธศักราชใดแน่ชัด พระองค์ทรงมีพี่น้อง ๕ คน เป็นชาย ๓ คน เป็นหญิง ๒ คน พี่ชายคนโตได้เสียชีวิตไปตั้งแต่ยังเด็ก และพระองค์ทรงเป็นบุตรชายคนสุดท้องของพ่อขุนศรีอินทราทิตย์กับพระนางเสือง 

http://www.lib.ru.ac.th/pk/biography1.html

http://shalawan.www2.50megs.com/jaruk-discuss.htm

หรือผลงานอันลือลั่นในยุคแสวงหาของ สุจิตต์ วงษ์เทศ

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

วาสนาสูงส่งสโมสร

ย่ำค่ำนี่จะย่ำไปงานบอลล์

เสพเสน่ห์เกสรสุมาลี

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

พริ้งสง่างามผงาดเพียงราชสีห์

มันสมองของสยามธานี

ค่ำนี้กูจะนาบให้หนำใจ

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

เจ้าขี้ข้ารู้จักกูหรือไหม

หัวเข็มขัด กลัดกระดุม ปุ่มเน็คไทร์

หลีกไปหลีกไปอย่ากีดทาง

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

มหาวิทยาลัยอันกว้างขวาง

ศึกษาสรรพรสมิเว้นวาง

เมืองกว้างช้างหลายสบายดี

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

เดินเหินดูสง่ามีราศี

ย่ำค่ำกูจะย่ำทั้งราตรี

กรุงศรีอยุธยามาราธอน

เฮ้ย กูเป็นนิสิตนักศึกษา

มีสติปัญญาเยี่ยมสิงขร

ให้พระอินทร์เอาพระขรรค์มาบั่นรอน

อเมริกามาสอนกูเชี่ยวชาญ

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

หรูหราแหลมหลักอัครฐาน

พรุ่งนี้ก็ต้องไปร่วมงาน

สังสรรค์ในระดับปริญญา

ได้โปรดฟังกูเถิดสักนิด

กูเป็นนิสิตนักศึกษา

เงียบโว้ย-ฟังกู--ปรัชญา

กูอยู่มหาวิทยาลัย...

...กูอยู่มหาวิทยาลัย

รู้ไหม เห็นไหม ดีไหม

อีกไม่นานเราก็ต่างจะตายไป

กอบโกยใส่ตัวเองเสียก่อนเอย.

 สุจิตต์ วงษ์เทศ

กูเป็นนิสิตนักศึกษา สนพ.ประพันธ์สาส์น พิมพ์ครั้งที่สอง ตุลาคม 2529 

http://www.arts.chula.ac.th/~complit/etext/octobertext/befocttext/sujit.htm

แม้แต่ในโอเคเนชั่นบล็อก ก็มีผลงานของกวีซึ่งเคยได้รับรางวัลระดับโลกท่านหนึ่งอยู่ด้วย

กู คือ ตะวัน 

ภาคฟ้า 

กู คือ ตะวัน   
พระจันทร์และดวงดาว 
เมฆหมอกในหนหาว  
คือภาระต้องดูแล ฯ 

ภาคดิน  

กู คือ ตะวัน  
ปั้น ดิน น้ำ ลม ไฟ 
บี้เล่นแล้วปั้นใหม่  
เป็นเรื่องราวแห่งมายา ฯ 

กู คือ ตะวัน 
กระสันแห่งตัณหา 
อุปาทานอวิชชา  
คือขุนเขาจักต้องพัง ฯ 

กู คือ ตะวัน 
กูเชื่อมั่นในพลัง 
นิพพานังปรมัง 
สูญญังจักรวาล ฯ  

สองมือสองแขนขา  
หยิบปัญญาเป็นเหล็กจาร 
จารึกส่งข่าวสาร  
ให้โลกรู้และหลงใหล ฯ 

ตา หู จมูก ลิ้น 
จบสิ้นทั้ง กาย ใจ 
อุทิศทุ่มทอดลงไป  
สู่เบ้าหลอมสัจจธรรม ฯ

ร้อนแรงแสงตะวัน 
จักแบ่งปันผู้ต้อยต่ำ 
แสงสว่างคือทางนำ 
สัตว์มนุษย์เดรัจฉาน ฯ 

 เฮ้ย.. สัตว์โลกทุกเรือนร่าง   
จงหยุดสร้างความสาธารณ์ 
ข้าวคนที่ล้นจาน 
จะทับถมมึงจมดินฯ 

ตะวันประกาศิต  
ขอลิขิตฝากแผ่นดิน 
ก่อนเรือนร่างกูพังภินท์ 
เชิญฟ้าดินเป็นพยาน ฯ 

โอม... กู คือ ตะวันแดง 
จักร้อนแรงนิรันดร์กาล 
รุกรบประจัญบาน  
คนเรียกขาน...”ขุน รำยอง” ฯ

ขุน รำยอง

http://www.oknation.net/blog/khoon/2007/10/01/entry-1

ยังมีต่อ...