จังหวัดลำปางนั้นในอดีตที่ผ่านมา ถือว่าเป็นหัวเมืองใหญ่แห่งหนึ่ง และเป็นประตูสู่ภาคเหนือตอนบน ดูจากสถานที่สำคัญของราชการระดับภาค เคยตั้งอยู่ในจังหวัดลำปางมาก่อน เช่น กองบัญชาการตำรวจภาค 5 ธนาคารแห่งประเทศไทย สถานีโทรทัศน์ช่อง 8 หรือช่อง 11 ในปัจจุบัน รวมทั้งศูนย์ รพช.ภาคเหนือ แม้กระทั่งมหา วิทยาลัยแห่งหนึ่ง ยังเคยที่จะตั้งอยู่ในจังหวัดลำปาง ทำให้ในอดีตจังหวัดลำปางจึงเป็นที่รวมของชนหลายเชื้อชาติและศาสนาทั้งคนจีน แขก หรือชนกลุ่มน้อยต่าง ๆ ตามชายแดน เข้ามาทำมาหากินตั้งรกราก และอาศัยพึ่งพาพระบรมโพธิสมภาร ออกลูกหลานเป็นคนไทยที่แท้จริง ซึ่งนอกจากจะเข้ามาทำมาหากินแล้ว คนเหล่านั้นยังนำความเชื่อ ความศรัทธาที่มี นำติดตัวมาด้วย และกลุ่มคนเหล่านั้นบางส่วนนับถือ ศาสนาอิสลาม ที่มีพื้นเพเดิม มาจากประเทศอินเดีย ปากีสถาน อัฟกานิสถาน พม่า และประเทศจีน เข้ามาอาศัยอยู่ด้วย

จวบจนกระทั่งปัจจุบันนั้น ผู้ที่นับถือศาสนาอิสลามได้อาศัยอยู่ตามชุมชนหลายแห่งในจังหวัดลำปางคือชุมชนบ้านวังหม้อ ต.ต้นธงชัย อ.เมือง ชุมชนหนองสง แยกเพ็ญทรัพย์ ในตัวเมือง นอกจากนั้นได้กระจายกันไปอยู่ตามอำเภอรอบนอก จากการสำรวจครั้งสุดท้าย มีจำนวนประชากรคนไทยที่นับถือศาสนาอิสลามที่อาศัยอยู่ในจังหวัดลำปางจำนวน 130 ครัวเรือน ประชากรประมาณ 500 คน โดยทุกคนต่างมีวิถีชีวิตอยู่ตามปกติกับสังคมทั่วไป ปัจจุบันมีศูนย์รวมจิตใจทางศาสนาคือ มัสยิดอัลฟาร์ลาฮ์ ตั้งอยู่เลขที่ 219 ถนนทิพย์วรรณ ต.หัวเวียง อ.เมือง โดยมี นายอับดุลญ่าลีล ข่านเคน อายุ 40 ปี เป็นโต๊ะอิหม่ามประจำมัสยิดแห่งนี้ ซึ่งในวันอาทิตย์ทุกวัน ทางมัสยิดจะมีเด็ก ๆ มาเรียนภาษาและหลักคำสอนทางศาสนา ส่วนในวันศุกร์นั้นจะมี พิธีละหมาดของพี่น้องมุสลิมที่อาศัยอยู่ในจังหวัดลำปาง โดย โต๊ะอิหม่ามอับดุลญ่าลีล กล่าวว่า จากอดีตที่ผ่านมา ชาวไทยมุสลิมที่อาศัยอยู่     ในจังหวัดลำปางเคยอยู่ร่วมกันอย่างสันติ กับ ศาสนิกชนอื่น ๆ มาตลอดนับร้อยปี ไม่มีการแบ่งแยกเชื้อชาติศาสนา

จวบกระทั่งปัจจุบันจากปัญหาการเมืองและความขัดแย้ง ในสามจังหวัดภาคใต้ที่มีการนำเสนอ ภาพความขัดแย้ง ความรุนแรงจนกระทั่งมุมมองของประชาชนโดยทั่วไปได้เห็นว่า ศาสนาอิสลามนั้นนิยมความรุนแรงก้าวร้าว แม้กระทั่งล่าสุด ที่มีข่าวออกไปว่า มีคนจากภาคใต้เข้ามาระดมทุนกว้านซื้อป่าหรือภูเขาเป็นลูก ๆ เพื่อทำสวนยาง อีกทั้งมีการล่อลวงบุตรหลานเด็ก ๆ ลงไปเรียนหนังสือที่สามจังหวัดภาคใต้หรือแม้กระทั่ง ข่าวการซ่องสุมกำลังฝึกอาวุธ จนฝ่ายความมั่นคงหลายฝ่ายได้ตื่นตัว ทำการสืบสวนและตรวจสอบ ทำให้ในปัจจุบันชาวไทยอิสลามในจังหวัดลำปางบางส่วนมีความกริ่งเกรงว่าภาพลักษณ์ที่ออกมาดังกล่าว จะทำให้สังคมมีความหวาดระแวงและมีผลกระทบกับวิถีการดำเนินชีวิต ที่เคยอยู่อย่างสงบสุขกันมาตลอด โดยเฉพาะพี่น้องมุสลิมที่ย้ายถิ่นฐานเข้ามาอาศัยในจังหวัดลำปางใหม่ ๆ นั้นมีความหวาดกลัว จนบางคนไม่กล้าที่จะออกไปทำกิจกรรมชีวิตประจำวันนอกบ้าน
        
สำหรับผลกระทบกับปัญหาต่าง ๆ นี้ทำให้ต้องทำความเข้าใจและชี้แจงกับหลาย ๆ ฝ่าย จนเป็นที่เข้าใจ ซึ่งมั่นใจว่าในกลุ่มที่ตนเองดูแลอยู่นั้น จะไม่สร้างปัญหาให้กับสังคมอย่างแน่นอนพร้อมที่จะให้ความร่วมมือและตรวจสอบได้ตลอดเวลา สำหรับสมาชิกใหม่ที่อาจจะแอบแฝงเข้ามานั้นทางกลุ่มก็เฝ้าระวังกันอยู่ตลอด โดยปัญหาที่พบอยู่ในปัจจุบันคือ การยอมรับและความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนจากในส่วนของภาคราชการ ที่มีงานหรือกิจกรรมที่พี่น้องชาวมุสลิมจากที่อื่น ๆ เข้ามาร่วมหรือดำเนินกิจกรรมภายในจังหวัด บางครั้งมีปัญหาเรื่องอาหารการกิน และในเรื่องของการปฏิบัติพิธีกรรมต่าง ๆ อาจมีบางอย่างที่ผู้ที่เป็นมุสลิม ไม่สามารถที่จะปฏิบัติได้ เพราะคำสอนของศาสดาสอนว่าให้รำลึกถึงแต่พระเจ้าคือ พระอัลเลาะห์ได้เพียงอย่างเดียว แต่ถ้าบางคนขาดความเข้าใจในรายละเอียดต่าง ๆ นี้ อาจจะมองว่าพวกมุสลิมเรื่องมากมีปัญหา อาจสร้างความรู้สึกที่ไม่ดีต่อกันได้  ซึ่งในส่วนนี้ ทางมัสยิดน่าจะให้คำปรึกษาหรือความช่วยเหลือได้ !! ถ้าต้องการความรู้ความเข้าใจเพื่อประโยชน์ซึ่งกันและกัน ส่วนอนาคตคิดว่าสังคมเริ่มเจริญขึ้น การยอมรับจากสังคมคงเปิดกว้าง อีกทั้งแนวคำสอนของอิสลามคือ “สันติ” คิดว่าคงไม่มีปัญหาในการอยู่ร่วมในสังคมต่อไป
       
ทั้งนี้ทุกสังคม เชื้อชาติ ศาสนา มนุษย์ทุกคนส่วนใหญ่ใฝ่หาสันติ แต่ท่ามกลางสังคมของเราในยุคปัจจุบัน !! ที่ส่วนใหญ่ต้องดิ้นรนเพื่อเอาชีวิตรอดไปวัน ๆ วิถีชีวิตอยู่ห่างไกลกับคำสอนของศาสดา ศีลธรรม จรรยา เริ่มเลือนหายไปจากจิตใจ คงถึงเวลาที่ทุกฝ่ายต้องหันมามองความจริงแก้ไขปัญหา ถ้าเราหันมาเข้าหาหลักธรรมคำสอนของศาสดา ที่มีมานับพันปี เข้าใจในหลักคำสอนนำมา ปฏิบัติดี ปฏิบัติชอบ ให้ความรักซึ่งกันและกัน เมื่อนั้น สันติย่อมบังเกิดได้ ไม่ต้องมาหวาดระแวงว่าเชื้อชาติ ศาสนา จะมาเป็นอุปสรรคต่อการอยู่ร่วมกันใน ชุมชน สังคม ประเทศชาติของเราต่อไป

บทความโดย อัคเรศ สมเปิง