๏ ถึงสามเสนแจ้งความตามสำเหนียก
เมื่อแรกเรียกสามแสนทั้งกรุงศรี
ประชุมฉุดพุทธรูปในวารี
ไม่เคลื่อนที่ชลธารบาดาลดิน

จึงสาปนามสามแสนเป็นชื่อคุ้ง
เออชาวกรุงกลับเรียกสามเสนสิ้น
นี่หรือรักจะมิน่าเป็นราคิน
แต่ชื่อดินเจียวยังกลายเป็นหลายคำ

ขอใจนุชที่ฉันสุจริตรัก
ให้แน่นหนักเหมือนพุทธรูปเลขาขำ
ถึงแสนคนจะมาวอนชะอ้อนนำ
สักแสนคำอย่าให้เคลื่อนจงเหมือนใจฯ

หรือตอนที่เดินทางถึงวัดเทียนถวาย ต.บ้านใหม่ อำเภอเมืองปทุมธานี

เจ้าของตาลรักหวานขึ้นปีนต้น
ระวังตนตีนมือระมัดมั่น
เหมือนคบคนคำหวานรำคาญครัน
ถ้าพลั้งพลันเจ็บอกเหมือนตกตาล

หรือตอนที่ถึงเกาะราชคราม ต.บ้านกระบือ

โอ้กระแสแควเดียวทีเดียวหนอ
มาเกิดก่อเกาะถนัดสกัดหน้า
ต้องแยกคลองออกเป็นสองทางคงคา
นี่หรือคนจะมิน่าเป็นสองใจ

และตอนที่ถึงคลองสระปทุม จ.พระนครศรีอยุธยา

กำแพงรอบขอบคูก็ดูลึก
ไม่น่าศึกอ้ายพม่าจะมาได้
ยังให้มันข้ามเข้าเอาเวียงชัย
โอ้อย่างไรเหมือนบุรีไม่มีชาย

แต่ท่อนที่ติดหูติดตามากที่สุดของนิราศพระบาท ก็คือท่อนที่เป็นคำอธิฐานของท่าน ซึ่งพอเราไปกราบพระพุทธบาททีไร หูก็แว่วกลอนคำอธิฐานนี้ของท่านทุ๊กที อิอิ

มาคำรพพบพุทธบาทแล้ว
ขอคุณแก้วสามประการช่วยอุปถัมภ์
ฉันเกิดมาชาตินี้ก็มีกรรม
แสนระยำยุบยับด้วยอับจน

ได้เคืองแค้นแสนยากลำบากบอบ
ไม่สมประกอบทรัพย์สินก็ขัดสน
แม้นกลับชาติเกิดใหม่เป็นกายคน
ชื่อว่าจนแล้วจงจากกำจัดไกล

สตรีหึงหนึ่งแพศยาหญิง
ทั้งสองสิ่งอย่าได้ชิดพิสมัย
สัญชาติชายทรชนที่คนใด
ให้หลีกไกลร้อยโยชน์อย่าร่วมทาง

ถ้ารักใครขอให้ได้คนนั้นด้วย
บุญจงช่วยปฏิบัติอย่าขัดขวาง
อย่ารู้มีโรคาในสารพางค์
ทั้งรูปร่างขอให้ราวกับองค์อินทร์

หนึ่งบิดรมารดาคณาญาติ
ให้ผุดผาดผาสุกเป็นนิจสิน
ความระยำคำใดอย่าได้ยิน
ให้สุดสิ้นสูญหายละลายเอง

ทั้งหวายตรวจล้วนเครื่องที่ลำบาก
ให้ปราศจากทั้งคนเขาข่มเหง
ใครปองร้ายขอให้กายมันเป็นเอง
ให้ครื้นเครงเกียรติยศปรากฎครันฯ

จวบจนทุกวันนี้ เป็นวันครบรอบ 221 ปีของท่านแล้ว แต่คำกลอนของท่านไม่ได้หลุดพ้นกาลเวลาไปเลย ทั้งความไพเราะและคติสอนใจ สมกับเป็นกวีเอกของโลกจริงๆ ค่ะ

กลอน สุนทรภู่ - นิราศพระบาท (พ.ศ.2350)
ภาพโดย กำปงพิราเทวี ที่พระพุทธบาท สระบุรี (พ.ศ.2548)
กล้อง ฟูจิ s5500