วันนี้ (8 กุมภาพันธ์ 2551) ผู้จัดการออนไลน์ (manager.co.th) เว็บไซต์ของหนังสือพิมพ์ผู้จัดการ ได้เปิดบริการ “ผู้จัดการรายวัน Digital Edition” ซึ่งเป็นการนำหนังสือพิมพ์รายวันจัดทำในรูปแบบ PDF File เป็นครั้งแรก ผู้ชมและสมัครสมาชิกสามารถดาวน์โหลด รวมทั้งสามารถเปิดอ่านพร้อมสั่งพิมพ์ได้ทุกที่

จากการทดลองใช้บริการ พบว่าจะเป็นการดาวน์โหลด “ไฟล์ PDF ต้นฉบับ” โดยขนาดไฟล์ที่ดาวน์โหลดมีความจุ 30 MB ซึ่งรูปแบบการจัดหน้าและเนื้อหาที่มีอย่างครบครัน จะเรียกว่าเหมือนผู้จัดการรายวันที่ “วางแผงในท้องตลาด” ก็ได้ จะขาดก็เพียง “หน้าโฆษณา” ที่ผู้จัดการปล่อยหน้าขาวเอาไว้ แตกต่างจากสิ่งพิมพ์เจ้าอื่นที่มักจะรวมหน้าโฆษณาเอาไว้ด้วย นอกจากโฆษณาผลิตภัณฑ์ในเครืออย่าง “เอสเอ็มเอสผู้จัดการ” หรือจะเป็น “จานดาวเทียมเอเอสทีวี” ที่ยังคงมีอยู่

“ผู้จัดการรายวัน” จะวางแผงแบบบอกรับสมาชิกออนไลน์ในเวลา 2.00 น. (ตีสอง) ตามเวลาประเทศไทย ในระยะแรกทางผู้จัดการออนไลน์เปิดโอกาสให้ทดลองใช้บริการ และดาวน์โหลดฟรี ถึงวันที่ 31 มีนาคมนี้ หลังจากนั้นจะคิดค่าบริการในอัตรา 350 บาท ต่อ 4 สัปดาห์ ซึ่งจ่ายผ่านทางระบบชำระเงินผ่านบัตรเครดิต Paypal และผู้ให้บริการในเมืองไทยอย่างบัญชี Paysbuy

อันที่จริงแล้ว วงการสิ่งพิมพ์ในเมืองไทย มีหลายสื่อได้เปิดบริการ “สิ่งพิมพ์ออนไลน์” จำหน่ายสิ่งพิมพ์ โดยเฉพาะหนังสือพิมพ์รายวัน และรายสัปดาห์ในรูปแบบไฟล์ดิจิตอล โดยคิดค่าบริการที่ถูกกว่าหนังสือพิมพ์ที่วางแผงตามท้องตลาด

เมื่อก่อนถูกมองว่า “หนังสือพิมพ์ฉบับดิจิตอล” ถูกมองว่ามีกระบวนการทำที่ยุ่งยาก และต้องทำวันต่อวัน ทั้งๆ ที่กระบวนการทำเพียงแค่ใช้โปรแกรม “Acrobat Professional” ในการผลิตเท่านั้น และในปัจจุบัน ไฟล์เอกสารและสิ่งพิมพ์ในรูปแบบ PDF กำลังได้รับความนิยมจากนักท่องอินเตอร์เน็ตชาวไทย 

แต่ทั้งนี้ปัญหาที่ตามมาก็คือ “ลิขสิทธิ์” ในการทำซ้ำ ดัดแปลง หรือลอกเลียนแบบ คงเป็นสิ่งที่ทำให้วงการสิ่งพิมพ์ต้องพิจารณาตรงจุดนี้ ก่อนตัดสินใจเปิดให้บริการใดๆ มิฉะนั้นจะทำให้เกิดปัญหา “รายได้” ที่สูญเสียไป และส่งผลกระทบถึงหนังสือพิมพ์ที่วางขายในท้องตลาดอีกด้วย

สำหรับวงการสิ่งพิมพ์ในเมืองไทย นอกเหนือจาก “ค่ายผู้จัดการ” ที่เปิดให้บริการในวันนี้เป็นวันแรกแล้ว ก่อนหน้านี้เราจะพบค่ายสื่อหลายแห่งให้บริการหนังสือพิมพ์ฉบับดิจิตอลแบบ “บอกรับสมาชิก” โดยแต่ละค่ายมีรูปแบบในการให้บริการแตกต่างกันไป

เฉกเช่นค่าย “บางกอกโพสต์” ได้เปิดให้บริการในรูปแบบ Smart Edition กับหนังสือพิมพ์ “Bangkok Post” และ “โพสต์ทูเดย์” โดยได้เข้าร่วมเป็นสมาชิกของ “Newspaper Direct”  ซึ่งมีบริการ “Press Display” (pressdisplay.com) เป็นบริการจำหน่ายหนังสือพิมพ์ออนไลน์แบบบอกรับสมาชิก โดยมีหนังสือพิมพ์ทั่วโลกกว่า 500 หัว จาก 70 ประเทศใน 37 ภาษา

การอ่านจะใช้แอ็พพลิเคชั่นที่ชื่อ “Press Reader 5.0” ซึ่งพัฒนาโดยผู้ให้บริการเองโดยตรง การสมัครสมาชิกเพื่ออ่านฉบับปัจจุบันและย้อนหลัง คิดค่าบริการทั้งแบบประหยัด (Economy) ในราคา 9.95 เหรียญสหรัฐ และ 29.95 เหรียญสหรัฐ สำหรับไม่จำกัดจำนวนครั้ง (Personal Unlimited) โดยสามารถลงทะเบียนเพื่อทดลองใช้ฟรี และชำระเงินผ่านทางบัตรเครดิตทั่วไป ซึ่งใช้ระบบรักษาความปลอดภัยของ Verisign

นอกจากบางกอกโพสต์ และโพสต์ทูเดย์แล้ว หนังสือพิมพ์ในเมืองไทยยังมี “The Nation” ในเครือเนชั่น “ภูเก็ตโพสต์” และ “พัทยาพีเพิลวิคลี่” ให้บริการอีกด้วย รวมทั้ง Asia News และ The Wall Street Journal Asia ที่วางตำแหน่งประเทศไทยเอาไว้ แต่หนังสือพิมพ์ที่ให้บริการส่วนใหญ่เป็น “ภาษาอังกฤษ” มีเพียงโพสต์ทูเดย์ที่เป็นภาษาไทย

สำหรับค่าย “เนชั่น” นอกจากหนังสือพิมพ์ The Nation ที่เป็นสมาชิกของ Newspaper Direct แล้ว ในส่วนของนิตยสารวิเคราะห์ข่าวรายสัปดาห์อย่าง “เนชั่นสุดสัปดาห์” ได้จัดทำฉบับออนไลน์ในรูปแบบ PDF แบบเต็มเล่มให้อ่านทุกสัปดาห์ การสมัครสมาชิกของที่นี่ จะลงทะเบียนและชำระเงินผ่านทางเว็บไซต์ Ecommerce ของเนชั่นกรุ๊ป (ecommerce.nationgroup.com) โดยคิดค่าบริการ 6 เดือน 800 บาท 12 เดือน 1,200 บาท ซึ่งชำระเงินผ่านบัตรเครดิต บัญชี Paysbuy และระบบ Bill Payment ผ่านธนาคาร

ค่ายมติชน ก็มีบริการในชื่อ “มติชนสุดสัปดาห์ ออนไลน์” สามารถอ่านนิตยสารวิเคราะห์ข่าวรายสัปดาห์ “มติชนสุดสัปดาห์” ย้อนหลังได้ทั้งในรูปแบบของ Text File (ข้อความล้วน) และ PDF File ในอัตราค่าสมาชิก 6 เดือน 1,000 บาท และ 12 เดือน 2,000 บาท ชำระเงินผ่านบัตรเครดิต ใช้ระบบ Payment Gateway ของธนาคารกสิกรไทย ซึ่งใช้ระบบรักษาความปลอดภัยของ Verisign และสามารถโอนผ่านบัญชีธนาคารแบบปกติ ที่มติชนใช้บัญชีของธนาคารกสิกรไทยเป็นหลักด้วย

ส่วนค่าย “สยามสปอร์ต” ได้เปิดบริการหนังสือพิมพ์ออนไลน์ในเครือ ผ่านทางเว็บไซต์ของสยามสปอร์ต (siamsport.co.th) ตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2547 สามารถอ่านได้ 8 ฉบับ ไม่ว่าจะเป็น “สยามกีฬารายวัน“ “สปอร์ตแมน” “สปอร์ตพูล” “มวยสยามรายวัน” “เจาะเกมส์รายวัน“ “ซอคเก้อร์รายวัน” โดยคิดค่าบริการ 350 บาทต่อเดือน ชำระเงินผ่านบัญชีธนาคารหลักคือ กรุงไทย กสิกรไทย ไทยพาณิชย์ กรุงศรีอยุธยา และธนาคารกรุงไทย แต่ในขณะนี้ปิดให้บริการชั่วคราวเพื่อปรับปรุงระบบ

ภาพรวมในการสมัครใช้บริการของแต่ละแห่ง โดยส่วนมากมักจะเปิดรับชำระผ่านทาง “บัตรเครดิต” ซึ่งในขณะนี้ยังไม่เข้ากับสังคมไทยสักเท่าไหร่ เพราะบ้านเราเมื่อเทียบกับเมืองนอก ผู้ใช้บัตรเครดิตเพื่อทำธุรกรรมผ่านทางอินเตอร์เน็ตยังมีน้อย รวมทั้งข้อจำกัดเรื่องอาชีพ และรายได้

ขณะเดียวกัน ความพยายามของผู้ให้บริการที่อยู่ในประเทศ นอกจากการใช้วิธีโอนเงินเข้าบัญชีธนาคารแล้ว ยังมีบริการ “บัญชี Paysbuy” ระบบชำระเงินออนไลน์โดยใช้วิธีเติมเงินเข้าบัญชี โดยโอนเงินผ่านธนาคารและบัตรเครดิต

ทางเลือกของ “สิ่งพิมพ์ออนไลน์” ในปัจจุบัน ขึ้นอยู่กับทัศนคติของผู้บริโภค ที่ใช้ชีวิตอยู่ “หน้าจอคอมพิวเตอร์” มีมากน้อยขนาดไหน ขณะเดียวกัน อารมณ์ของการอ่านหนังสือในรูปแบบของ “สิ่งพิมพ์” อาจจะมีความแตกต่างจากการอ่านสิ่งพิมพ์แบบออนไลน์

โดยเฉพาะ “การจับต้องได้” และสามารถติดมือไปได้ทุกที่ รวมทั้งข้อจำกัดเฉพาะผู้ใช้อินเตอร์เน็ต ที่ทำให้สามารถเข้ามาใช้บริการก็เป็นไปได้

ภาพรวมของบริการ

• หนังสือพิมพ์ผู้จัดการ - http://digitalpdf.manager.co.th
รูปแบบ - PDF ใช้โปรแกรม Acrobat Reader ในการอ่าน
ค่าบริการ - 4 สัปดาห์ 350 บาท / 12 สัปดาห์ 997 บาท / 24 สัปดาห์ 1,890 บาท / 52 สัปดาห์ 3,675 บาท
การชำระเงิน - บัตรเครดิต PayPal / บัญชี Paysbuy

• หนังสือพิมพ์บางกอกโพสต์ / โพสต์ทูเดย์ / เดอะเนชั่น - http://www.pressdisplay.com
รูปแบบ - ไฟล์ดิจิตอล เปิดอ่านด้วยแอ็พพลิเคชั่น Press Reader 5.0
ค่าบริการ - Economy 9.95 เหรียญสหรัฐ (328.65 บาท*) / Personal Unlimited 29.95 เหรียญสหรัฐ (989.25 บาท*)
การชำระเงิน - บัตรเครดิต

เฉพาะหนังสือพิมพ์ บางกอกโพสต์ / โพสต์ทูเดย์ ในรูปแบบ Smart Edition การบอกรับสมาชิกคิดค่าบริการฉบับละ 1 เหรียญสหรัฐ (33.03 บาท) / 1 เดือน 6.50 เหรียญสหรัฐ (214.70 บาท*) / 3 เดือน 17 เหรียญสหรัฐ (561.51 บาท*) / 6 เดือน 29 เหรียญสหรัฐ (957.87 บาท*) / 12 เดือน 49 เหรียญสหรัฐ (1,618.47 บาท*)

(*คูณจากเงินบาทไทย 33.03 บาท)

• นิตยสารเนชั่นสุดสัปดาห์ - http://www.nationweekend.com
รูปแบบ - PDF ใช้โปรแกรม Acrobat Reader ในการอ่าน
ค่าบริการ - 6 เดือน 800 บาท / 12 เดือน 1,200 บาท
การชำระเงิน - บัตรเครดิต / บัญชี Paysbuy / ระบบ Bill Payment

• นิตยสารมติชนสุดสัปดาห์ - http://www.matichon.co.th/weekly
รูปแบบ - PDF ใช้โปรแกรม Acrobat Reader ในการอ่าน / Text File ข้อความบนเว็บไซต์
ค่าบริการ - 6 เดือน 1,000 บาท / 12 เดือน 2,000 บาท
การชำระเงิน - บัตรเครดิต / โอนเข้าบัญชีธนาคาร

• หนังสือพิมพ์ในเครือสยามสปอร์ต - http://www.siamsport.co.th
รูปแบบ - PDF ใช้โปรแกรม Acrobat Reader ในการอ่าน
ค่าบริการ - เดือนละ 350 บาท
การชำระเงิน - โอนเข้าบัญชีธนาคาร