บทบรรณาธิการ ฉบับที่ 62 วันที่ 16-31 สิงหาคม 2551

คนที่ใช้อำนาจโดยไม่พ่วงคุณธรรม ก็ใช่ว่าจะยั่งยืนสักคน...

วานิช สุนทรนนท์

           มาถึงวันนี้แล้ว นักข่าวประเทศเรายังถูกฆ่ากันเหมือนผักปลา...

           เมื่อต้นเดือนที่ผ่านมา หลายๆ คนคงจะได้ทราบข่าวการลอบสังหารผู้สื่อข่าวหนังสือพิมพ์มติชน ประจำจังหวัดนครศรีธรรมราช มีข้อสันนิษฐานจากเจ้าหน้าที่ตำรวจถึงปัญหาสาเหตุไว้หลายๆ ประการ แต่ประการหนึ่งซึ่งเป็นประเด็นสำคัญ ก็คือ น่าจะมีสาเหตุมาจากเรื่องของการเมือง

          ความจริงแล้ว นักข่าว หรือผู้ที่ออกไปทำข่าวเพื่อสื่อไปถึงมวลชนคนอ่าน เกือบจะทั้งหมดไม่ได้เป็นนักการเมือง แต่ที่ต้องพาดพิงไปถึงก็โดยหน้าที่การงาน ที่มีความจำเป็นจะต้องรายงานข่าวไปตามความเป็นจริง บางครั้งที่เป็นเรื่องใหญ่ๆ โตๆ ก็ต้องเปิดโปงกัน อย่ากรณีของการทุจริต ฉ้อโกง ไม่ว่าตั้งแต่ขั้นตอนของการเลือกตั้ง หรือภายหลังการเข้ามาปฏิบัติงานแล้ว

          อีกบางครั้ง ซึ่งน่าจะเป็นเรื่องปกติธรรมดา ก็คือ การวิพากษ์วิจารณ์ หรือแสดงความคิดเห็น ทั้งเชิงบวกและลบต่อภาระการงาน โครงการ ที่บรรดานักการเมืองได้จัดทำไปในรูปแบบต่างๆ แต่ทั้งนี้ ทั้งนั้น ให้หมายรวมถึงพฤติกรรมต่อส่วนรวมทั้งหมดของพวกเขาเหล่านั้นด้วย

           เอาเข้าจริงๆ แล้ว หายากเหลือเกินที่จะเห็นนักการเมือง โดยเฉพาะอย่างยิ่งนักการเมืองท้องถิ่น ที่จะเปิดใจกว้างเพื่อรับฟังคำวิพากษ์วิจารณ์ หรือข้อเสนอแนะเหล่านั้นได้ เพราะส่วนใหญ่จะเป็นคนใจแคบ อยากจะรับฟังแต่ในส่วนที่สื่อเยินยอ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องจริงหรือสร้างขึ้น พอได้เห็นแล้วเป็นยิ้มเบิกบาน ตัดเก็บไปติดไว้ข้างฝา แต่พอโดนตำหนิ วิจารณ์ เข้าหน่อย ทำเป็นทนไม่ได้ จะเป็นจะตาย โวยวายอยู่นั่น บางครั้งถึงขั้นข่มขู่ ทำร้ายร่างกายผู้สื่อข่าว หรือคนทำหนังสือพิมพ์ ไปโน่น...

            เกี่ยวกับเรื่องนี้ ถ้าเรามานั่งทำความเข้าใจกันแล้ว จะเห็นว่า ทั้งสื่อมวลชน และ นักการเมือง ต่างคนต่างก็ต้องทำหน้าที่ หน้าที่ของนักการเมือง คุณหาเสียงมาอย่างไร ให้นโยบายอะไรไว้ ก็ทำไปตามนั้น ด้านสื่อ โดยหน้าที่ก็เป็นกระจกสะท้อนให้ชาวบ้านเขาเห็นว่าคุณได้ทำ หรือไม่ได้ทำอะไร เพราะเหตุใด ไปจนถึงคอยตรวจสอบถ่วงดุลให้กับภาคสังคม เพราะการเมืองท้องถิ่นในหลายๆ ที่ เริ่มจะไม่มีฝ่ายค้านทำงานอยู่ในซีกส่วนของสภาอีกเลย

ถ้าเข้าใจกันได้ดังนี้ ความบาดหมาง ปองร้ายกันก็ไม่ควรจะมี แต่ประเทศไทยนี้ อะไรๆ ที่เคยเกิด เคยเป็น ก็ยังดำรงอยู่ เรื่องนี้ มิได้เป็นเรื่องตัวต่อตัว หรือ เป็นเหตุเฉพาะราย เท่านั้น เพราะเมื่อมองดีๆ แล้วมันเป็นเรื่องของวัฒนธรรมทางการเมือง วัฒนธรรมแห่งการใช้อำนาจในเชิงดิ่ง คือ ใครมีตำแหน่งหน้าที่เข้าหน่อย ก็จะใช้อำนาจบาตรใหญ่ใส่คนตัวเล็กกว่า หรือเข้าใจว่าเล็กกว่า ที่สืบสายต่อยอดกันมาตั้งแต่สมัยโบร่ำโบราณแล้ว

วันนี้ แม้บางที บางคน จะมองว่าสื่อยังอ่อนแอ จะโขกสับ ข่มขู่อย่างไรก็ได้ แต่เชื่อเถอะ คนที่ใช้อำนาจโดยไม่พ่วงคุณธรรม ก็ใช่ว่าจะยั่งยืนสักคน...