ขณะที่ผมกำลังเขียนบทความนี้อยู่ (เช้าที่ 22 มกรา )   ดัชนีตลาดหุ้นของไทยเราล่วงลงไปกว่า 30 จุดแล้วครับ  ไม่แน่ใจว่าช่วงบ่ายจะเลวร้ายไปกว่านี้หรือไม่   แต่ที่น่ากังวลมากกว่าคือสภาพตลาดหุ้นของสหรัฐในวันพรุ่งนี้   วันจันทร์เป็นวันหยุดของสหรัฐ   ตลาดหุ้นไม่มีการซื้อขาย ( วันระลึกถึงท่านมาร์ติน ลูเธอร์ คิง )  ตลาดเปิดในวันพรุ่งนี้จะมีสภาพเป็น   Black Tuesday   หรือไม่คาดเดายาก    อย่าลืมว่าตลาดหุ้นทั่วโลกทรุดกันทั่วหน้าในวันนี้    อังกฤษ ลดลง 5.5%    อินเดีย ลดลง 7.4% และ เยอรมันนี ลดลง 7.2%      ทั้งหมดจะเป็นแรงกดดันที่สำคัญ    ทำให้นักลงทุนกังวลกันมากพอควรทีเดียวครับ

            ปัญหาทั้งหมดเริ่มต้นที่สหรัฐมาหลายเดือนแล้ว    ผลกระทบค่อยๆเกิดและสะสมมาให้เห็นเป็นรูปธรรมมากขึ้น   ที่เห็นชัดๆคือความเสียหายที่เกิดจากหนี้เสียของผู้กู้ที่มีเครดิตต่ำ (กู้เพื่อซื้อบ้าน )  ทำให้สถาบันการเงินขนาดใหญ่ที่ลงทุนในตลาดเงินขาดทุนกันอย่างมหาศาล    Citi Bank รายงานผลขาดทุนเฉพาะไตรมาสที่ 3 ถึง 3.4 แสนล้านบาท ขณะที่ Merrill Lynch ต้องตัดกำไรลงอีก 1-2 แสนล้านบาทเฉพาะในไตรมาสที่ 4 เช่นกัน 

            ตามมาคือความกังวลว่าเศรษฐกิจสหรัฐกำลังดิ่งเหว  เข้าสู่ภาวะเศรษฐกิจทดถอย ( recession )   กังวลถึงขนาดที่สภาสหรัฐและฝ่ายบริหาร พร้อมใจกันออกมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว โดยถือเป็นวาระแห่งชาติ  ( bipartisan ) ไม่มีฝ่ายค้าน  ไม่มีฝ่ายรัฐบาล      เท่านั้นไม่พอ  คนสำคัญคือท่านผู้ว่าการธนาคารกลางสหรัฐ  คุณ เบ็น เบอร์นันเค  ก็ให้การสนับสนุนเร่งให้มีการออกมาตรการทางการคลังเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจโดยเร็ว

               ที่แปลกก็คือมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจของประธานาธิบดี จอร์จ บุช เพื่อแก้ไขปัญหากลับไม่ได้รับการตอบรับที่ดี   แทนที่ตลาดจะออกอาการโล่งอก  เชื่อมั่นว่าสหรัฐแก้ไขปัญหาได้    กลายเป็นต้นเหตุของข่าวร้ายพร้อมความกังวลว่าสถานะการคงจะเลวร้ายจริง    ถือได้ว่าเป็นวิกฤติความน่าเชื่อถือของผู้นำอย่างแท้จริง   แปลความว่าคุณบุชทำอะไรก็ไม่มีใครเชื่อ   ว่ากันได้ถึงขนาดนั้นเลยทีเดียว

            ความจริงหัวใจของมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจในครั้งนี้คือการเพิ่มกำลังซื้อให้กับประชาชน   และวิธีการก็ง่ายๆคือใช้วิธีคืนภาษีให้กับผู้เสียภาษีเท่านั้นเอง ( tax rebate ) จะคืนให้ใคร   คืนให้เท่าไหร่   ทั้งพรรค democrat และ พรรค republican กำลังเถียงกันอยู่   

นอกจากนโยบายการคืนภาษีแล้ว  คุณบุชยังขอให้สภาเห็นชอบนโยบายที่คุณบุชได้เคยนำมาใช้ลดภาษีเป็นการชั่วคราว  ขอให้เป็นการถาวรเสียเลย     ฤดูหาเสียง    ทั้งแจกทั้งแถม   ไม่ต่างกับบ้านเราเท่าไหร่นัก  

นโยบายการคืนภาษี ( tax rebate ) เป็นแนวทางที่ดี  เป็นการดำเนินการแบบชั่วคราว  แต่นโยบายลดภาษีแบบถาวรของคุณ บุช เป็นการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าเกินกว่าที่ควรทำ   ขาดวินัยทางการคลังอย่างสิ้นเชิง   เพราะรัฐบาลคุณบุชใช้จ่ายเงินเกินตัวอย่างมากโดยเฉพาะค่าใช้จ่ายทางการ ทหาร  ทำให้งบประมาณของแผ่นดินขาดดุลมาอย่างต่อเนื่อง  เป็นต้นเหตูของค่าเงินสหรัฐที่อ่อนตัว

เมื่อหวนกลับมาดูบ้านเรา   วันนี้พวกเราได้เห็นการทำงานของสส.ในสภาเป็นครั้งแรกไปแล้ว      นั่นคือการเลือกประธานสภา  ได้ประธานแล้วเราก็จะได้นายกรัฐมนตรีกันอีกไม่นานเกินรอ   ผมได้แต่นั่งภาวนาว่าขอให้คณะรัฐมนตรีได้มีโอกาศแสดงความสามารถกันอย่างเต็มที่    ส่วนตัวแล้วอยากให้คนที่ลอนดอนกลับมาแสดงฝีมือกันให้เห็นชัดๆว่าเก่งจริงอีกสักครั้ง   โดยเฉพาะเวลาเจอมรสุมอย่างนี้

                เผลอนิดเดียว  อดวกไปเรื่องการเมืองจนได้

            มรสุมเศรษฐกิจที่น่าเป็นห่วงของบ้านเราคือปัญหาค่าเงินบาท     คุณมิ่งขวัญมือเศรษฐกิจของรัฐบาลใหม่เสนอไว้ว่าจะให้ค่าเงินบาทคงที่    พร้อมทั้งชี้แจงว่าเงินบาทควรจะมีค่าอยู่ที่เท่าไหร่ต้องหารือกันระหว่างภาครัฐกับภาคเอกชน   เป็นการแถลงนโยบายเศรษฐกิจที่สำคัญในช่วงการหาเสียง    อดสงสัยไม่ได้ว่าแล้วจะใช้นโยบายนี้หรือไม่   

               ปัญหาของสหรัฐในวันนี้ทำให้ธนาคารกลางของสหรัฐต้องลดอัตราดอกเบี้ยอีกภายในเดือนนี้อย่างค่อนข้างแน่นอน    ดอกเบี้ยลด   ค่าเงินดอลล่าห์จะอ่อนตัวลง    กระทบค่าเงินบาทอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้        ธนาคารชาติของเราไม่ยอมลดดอกเบี้ยเพราะกลัวเงินเฟ้อ    ดอกเบี้ยของเราสูง  ค่าเงินบาทจะแข็งเพราะให้ผลตอบแทนดี    อนาคตมองออกว่าค่าเงินบาทจะมีทิศทางไปทางไหน   การเก็งกำไรในขณะนี้จึงหวนกลับมาอีกครั้งหนึ่ง  เป็นฝีมือทั้งจากพวกเรากันเองและจากนักลงทุนต่างชาติ

               เศรษฐกิจโลกชลอตัว  ส่งออกมีปัญหา  ขายของได้น้อยลง  ค่าเงินก็แข็งขึ้น  รายได้ประเทศมีโอกาศที่จะไม่ขยายตัวเหมือนที่ได้มีการประเมินไว้   ปัญหาร้อยแปดอย่างนี้  รัฐบาลใหม่ไม่มีเวลาฮันนีมูนแน่นอน