อาจจะฟังดูน่ากลัวสักหน่อย แต่ผมคิดอย่างนั้นจริงๆ

เมืองไทยนั้นเป็นอู่ข้าวมาตั้งแต่สมัยโบราณ ด้วยความที่ภูมิอากาศอำนวย น้ำท่าบริบูรณ์มีการจัดระบบชลประทานดีพอใช้ มีการปรับปรุงพันธุ์และใช้เทคโนโลยี่ทางการเกษตร ถึงแม้ตัวเลขประสิทธิภาพต่อไร่จะสู้ชาวโลกไม่ได้ J ในปัจจุบันประเทศไทยก็ยังเป็นผู้ส่งออกข้าวรายใหญ่ที่สุดของโลก (แปลว่ามีป่ามีเขาตรงไหนก็ไปเอามาเป็นนาเป็นไร่)

ข้าว (Rice) ก็คือข้าวแบบที่คนเอเชียกันนะครับ ข้าวสาลี (Wheat) ที่ฝรั่งกินจะเป็นอีกพันธุ์หนึ่ง นอกจากนี้หากชาวโลกทนกับราคามันไม่ไหว ก็มีทางเลือกอื่นคือข้าวโพด แต่ในบรรดาอาหารหลักสามอย่างนี้ ข้าวของชาวเอเชียเป็นสินค้าโภคภัณฑ์ที่ราคาเพิ่งจะขึ้นมา ส่วนตัวอื่นๆล่วงหน้าไปนานแล้วครับ

ตั้งแต่ปลายปี 2007 เป็นต้นมา ราคาข้าวในตลาดทั้งในประเทศและต่างประเทศก็เริ่มทะยานขึ้นอย่างรวดเร็ว  ไม่รู้ว่าอินเดียและเวียตนามและเวียตนามมีวาระซ่อนเร้นหรือเปล่า แต่การที่ทั้งสองประเทศนี้ไม่สามารถส่งออกข้าวได้ ในขณะที่ประเทศที่ต้องการซื้อยังมีเท่าเดิม ก็ทำให้ราคาข้าวในปัจจุบันเป็นอย่างที่เห็น

จริงๆแล้วการที่สินค้าเกษตรที่เป็นอาหารจะมีราคาสูงขึ้นมากนั้น มีสัญญาณมาตั้งแต่ปี 2003 แต่ชาวโลกอาจจะไม่ได้สังเกตกันเนื่องจากราคายังไม่ได้ปรับตัวสูงขึ้นเท่าไหร่ในตอนนั้น สัญญาณที่ว่าคือ inventory พืชผลหลักทั่วโลกลดลงอย่างมาก ตัวเลขของกราฟสีน้ำเงินหมายถึงจำนวนวันที่ชาวโลกจะมีข้าวกิน หากชาวนาทุกรายในโลกหยุดปลูกข้าวโดยทันที (คำว่าข้าวและชาวนาในย่อหน้านี้เป็นคำรวมๆนะครับ) ตั้งแต่ปี 1990-2002 ไม่มีปีใดที่ inventory  ต่ำกว่า 100 วัน แต่พอมาถึงปี 2003 ลดเหลือประมาณ 80 วัน และในปี 2008 ชาวโลกน่าจะมีข้าวกินเพียง 60 วันหลังจากชาวนาเลิกผลิต แบบนี้ราคาไม่สูงก็เป็นเรื่องแปลก

 
อย่างไรก็ตาม IMF คาดการณ์ว่า ราคาพืชอาหารหลักๆ เช่น ข้าวโพด ข้าวสาล และถั่วเหลืองอาหารจะลดลงได้เล็กน้อยระหว่างปี 2008-2009  ผมกำลังสงสัยว่า IMF จะคาดการผิดเหมือนตอนที่ IEA คาดการณ์ราคาน้ำมันดิบหรือเปล่า และ IMF อาจจะประมาทนักเก็งกำไรเกินไป

 
ท่านที่มีความกังวลว่าข้าวในอนาคตจะแพงหรือไม่ จะขึ้นไปถึงเท่าไหร่ นอกจากอ่านจากข่าวแล้ว และฟังลมปากรัฐมนตรีแล้ว ข้าวเองก็มีตลาดล่วงหน้านะครับ โดยในบ้านเราก็มีการจัดตั้งตลาดสินค้าเกษตรล่วงหน้า (Agricultural Future Exchange of Thailand หรือ AFET) ขึ้นมา รู้สึกว่าจะมีอายุประมาณสองปี กลไกการทำงานของตลาดนี้ก็คล้ายๆ NYMEX นะครับ ผมแนะนำให้ลองอ่าน http://www.oknation.net/blog/lifelong-learning/2008/04/11/entry-1 ดูก่อนนะครับ เพราะจะไม่เขียนเรื่อง “Future” ซ้ำ  ตลาดนี้มีอายุน้อย สินค้าโภคภัณฑ์ที่ซื้อขายกันจึงยังมีไม่กี่ชนิด แต่ก็เป็นสินค้าเกษตรหลักๆของบ้านเรา และที่ผมจะเล่าวันนี้คือ BWR5 หรือข้าวขาว 5% (แปลว่าข้าวทั้งกระสอบอาจมีเมล็ดข้าวแตกหัก 5% นะครับ ไม่ใช่ว่าเป็นข้าวขาว 95% ข้าวดำ 5% มันจะตลกมาก)

ลองตรงดิ่งไปที่นี้เลย http://www.afet.or.th/v081/thai/data/quote.php เราก็จะทราบความเคลื่อนไหวของสัญญาซื้อขายล่วงหน้าที่เค้าทำกัน สัญญาหนึ่งหมายถึงข้าว 15 เมตริกตัน ในปัจจุบันยังมีการซื้อขายไม่มาก แต่ราคาของมันก็เป็นตัวบ่งชี้การคาดการณ์ของตลาดได้ดีทีเดียว ยกตัวอย่างเช่น ข้าวข้าว 5% ส่งมอบเดือนมิถุนายน 2551 ราคาในประเทศกิโลกรัมละ 31.50 บาท เป็นราคาของบ่ายวันนี้เองและตลาดยังไม่ปิด  ข้าวชนิดเดียวกันในกลางเดือนกุมภาพันธ์ ราคาประมาณ 14 บาท หรือขึ้นมาแล้วมากกว่า  100% ตัวเลขนี้จะเปลี่ยนไปเรื่อยๆขึ้นอยู่กับการคาดการณ์ของตลาด จะเห็นได้ว่าข้าวที่ส่งมอบในเดือนกันยายนจะมีราคาลดลงเล็กน้อย 

 
หากท่านเป็นนักลงทุนและพอจะดู Technical Analysis เป็น ก็จะพบว่า ราคาข้าวล่วงหน้าเริ่มลดลงนิดหน่อย จากเดิมสูงกว่ากิโลกรัมละ 30 บาท ผมดูแล้วน่าจะเป็นการปรับตัวทางเทคนิค เนื่องจากมีรัฐมนตรีพาณิชย์ส่งสัญญาณต่อตลาด ตลาดจึงสับสน และทำให้มีการกักตุนข้าว แต่การปรับตัวนี้น่าจะเป็นระยะสั้น ก่อนที่ราคาข้าวจะทะยานขึ้นสูงกว่านี้อีกในเวลาต่อไป

ข้าวใน Modern Trade ถุงนึงมีกี่กิโลก็ลองคูณดูนะครับ เห็นแล้วสยอง

อย่างไรก็ตามตลาดยังคาดว่า ข้าวในอีก 6 เดือนข้างหน้าน่าจะนิ่งแล้ว แต่ไม่ลงเร็วนะครับ

เนื่องจากน้ำมันตก trend ไปแล้วถึงแม้ว่า ราคามันยังขึ้นต่อเนื่อง ตอนนี้ผมอยากศึกษาเรื่อง “ของกิน” ก็จะนำวาระแห่งโลก หรือสถานการณ์ราคาสินค้าเกษตรมาเล่านะครับ  บทความนี้จะมีความยาวหลายตอน ตอนนี้แค่เกริ่นเฉยๆ ครับ