ก้อผ่านไปหลายวันแล้ว สำหรับการลงประชามติก็ผ่านตามที่หลาย ๆ ผ่านคาดการณ์ไว้ แต่ตัวเลขจริง ๆ ที่ออกมา ปรากฎว่า...ตัวเลขพลังไม่รับร่างรัฐธรรมนูญ ของคนจังหวัดในภาคเหนือ และภาคอีสานนั้น แสดงศรัทธาในตัวอดีตนายกออกมาได้อย่างแข็งแกร่ง ส่วนหนึ่งก็สะท้อนปัญหาความอ่อนแอของรัฐบาลในการบริหารประเทศออกมาอย่างเห็นได้ชัด

หลักในการบริหารองค์กรนั้น การมีส่วนร่วมในการตัดสินใจของทุก ๆ ฝ่ายเป็นเรื่องที่ดี แต่เรากลับมีความเห็นว่า...คนที่ควรมีส่วนร่วมในการตัดสินใจนั้น ต้องมีความรู้ ความสามารถ หรือมีความเข้าใจ ในการใช้เหตุผล ไม่ใช่ใช้อารมณ์ในการตัดสินใจ

คิดง่าย ๆ ถ้าองค์กรขนาดใหญ่ เอาแม่บ้าน หรือรปภ. มามีส่วนร่วมในการตัดสินใจจะเกิดอะไรขึ้น ผลลัพธ์อาจจะออกมาดีบ้างไม่ดีบ้าง แต่ในความรู้สึกของคนภายนอก ถ้ารู้ว่า องค์กรแห่งนี้ เอาแม่บ้าน หรือรปภ. มาตัดสินใจ จะมีความเชื่อมั่นต่อองค์กรแห่งนี้หรือไม่

การปกครองในระบอบประชาธิปไตยนั้น ถือเอาความเท่าเทียมกันของทุกคนในสังคมเป็นตัวตัดสินความถูกต้อง แต่ถ้าคนส่วนใหญ่ในประเทศไม่ได้มีความรู้ที่ดีพอ ก็จะเป็นโอกาสให้คนเห็นแก่ได้เข้ามาแสวงหาผลประโยชน์

เราก็ไม่ทราบตัวเลขจริง ๆ  ว่าประชากรของประเทศไทยนั้น ส่วนใหญ่เป็นคนที่รับการศึกษาที่ไม่สูงมากนัก (เราไม่ได้ดูถูกคนไม่มีการศึกษานะ) มีสัดส่วนเท่าไรเมื่อเทียบกับจำนวนประชากรทั้งหมด 

แต่การถูกชักจูงได้ง่าย ด้วยเงินเพียงไม่กี่ร้อยบาท มันก็สะท้อนการศึกษาของคนที่รับเงินได้แล้ว ถ้าคนมีการศึกษาสูงขึ้น คนที่คิดจะซื้อสิทธิ์ขายเสียงก็คงต้องจ่ายมากขึ้น ถ้าจ่ายไม่ไหว การซื้อสิทธิ์ขายเสียงก็จะไม่เกิดขึ้น

เราเลยรู้สึกขึ้นมาว่า...ถ้าคนส่วนใหญ่ของประเทศนี้ ได้รับการศึกษาที่ดี หรือมีความรู้ ความเข้าใจในสัดส่วนที่สูงกว่านี้ เราก็คงไม่รู้สึกอึดอัดกับผลสรุปของการลงประชามติครั้งนี้

การศึกษาที่ทุกคนควรได้รับ เป็นสิ่งที่จะช่วยพัฒนาประชาธิปไตย หรือพัฒนาประเทศให้ก้าวหน้าที่ดีที่สุด