"อภัพพฐาน" ฐานะที่ไม่ควรมีของพระโพธิสัตว์ ๑๘ ประการ

"อภัพพฐาน"เป็นอานิสงส์แห่งการบำเพ็ญบารมีของพระโพธิสัตว์ทั้งหลาย พระพุทธองค์ทรงสรรเสริญไว้ในคัมภีร์ อรรถกถา ขุททกนิกาย สุตตนิบาต ขัคควิสาณสูตรว่า...

พระโพธิสัตว์บริบูรณ์พร้อมด้วยธรรมสโมธาน ๘ ประการ เห็นปานฉะนี้แล้ว พระองค์จะไม่ไปสู่"อภัพพฐาน"คือ ฐานะที่ไม่ควรมี ๑๘ ประการ...

๑. ไม่เป็นคนตาบอดแต่กำเนิด

๒. ไม่เป็นคนหูหนวกแต่กำเนิด

๓. ไม่ไปเกิดในชนชาติ "มิลักขะ" ชนชาติที่มีจิตโหดร้าย

๔. ไม่เกิดในครรภ์ของนางทาสี

๕. ไม่เป็นคนนิยตมิจฉาทิฏฐิ

๖. ไม่เป็นคนกลับเพศ(ชายกลับกลายเป็นหญิง)

๗. ไม่ทำอนันตริยกรรม ๕ อย่าง (อ่านได้ในเรื่องย้อนหลัง)

๘. ไม่เป็นคนโรคเรื้อน

๙. อัตภาพสุดท้ายไม่กำเนิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน

๑๐. ไม่มีอัตภาพใหญ่กว่าช้าง หรือเล็กกว่านกกระจาบ

๑๑. ไม่เกิดเป็นเปรตในจำพวกขุปปีปาสิกเปรต กับนิชฌามตัณหิกเปรต

๑๒. ไม่เกิดในจำพวกกาลกัญชิกาสุรทั้งหลาย

๑๓. ไม่เกิดในอเวจีมหานรก

๑๔. ไม่เกิดในโลกันตนรก

๑๕. ไม่เกิดในอสัญญีภพ ในรูปาวจรภูมิ

๑๖. ไม่เกิดในสุทธาวาส

๑๗. ไม่เกิดในอันติมภพ(ยังไม่ใช่เป็นภพสุดท้าย)

๑๘. ไม่ก้าวไปสู่(เกิด)จักรวาลอื่น.