ในวัยก่อนเข้าเรียนชั้นประถม  หลังจากแม่กลับจากขายผักที่ตลาด แม่จะพาผมไปดูหนังดูลิเกตามที่แม่ชอบ จนทำให้ผมผูกพันกับความบันเทิงอย่างช่วยไม่ได้ แต่ความสุขที่ได้อยู่กับแม่ ซึ่งเป็นแม่หม้ายได้ไม่นานนัก  ทุกสิ่งทุกอย่างก็เปลี่ยนไป

ผมจำได้เสมอ ไม่ว่าวันเวลาจะผ่านไปถึงห้าสิบกว่าปี  ผมยังจำเหตุการณ์และบรรยากาศในวันนั้นได้ดี ราวกับว่ามันเพิ่งจะเกิดขึ้น

เย็นวันนั้น ดวงอาทิตย์กำลังจะลับฟ้า ท้องฟ้าฉาบด้วยสีแดงฉาน ทาบกับยอดมะม่วงสองต้นคู่บนจอมปลวก เสียงจั๊กจั่นจิ้งหรีดเริ่มส่งเสียงร้อง  ฝูงนกกากำลังบินกลับรัง ผมนั่งรอแม่กลับจากตลาดเหมือนเช่นทุก ๆ วัน  ไม่นานนัก  แม่ก็กลับมา แต่วันนี้แม่ไม่ได้เดินกลับมาดังเช่นวันก่อน ๆ  แม่มาพร้อมกับรถบรรทุกขนาดย่อม แม่ไม่ค่อยจะสนใจผมนัก เดินตรงเข้าไปในครัวคุยกับยายชั่วครู่ใหญ่  ๆ  แล้วแม่ก็เดินร้องไห้ออกมาจากในครัว ตรงเข้าห้องนอนเก็บเสื้อผ้าข้าวของ  คนขับรถบรรทุกช่วยกันยกที่นอนนุ่นหนาสามท่อนที่ผมเคยนอนกับแม่ทุก ๆ คืน นำไปวางบนรถ เวลานั้นแม่ไม่ได้สนใจผมแม้แต่นิดเดียว แต่ผมก็รู้ว่าแม่กำลังจะทิ้งผมไป  แม่อาจจะไปอยู่ที่ไหนสักแห่ง  คงจะต้องเป็นตลาดในตัวเมืองแน่ ๆ  ทุกอย่างในวันนั้นดูอึมครึมน่ากลัว วิเวกวังเวง จนกระทั่งใกล้ค่ำเสียงแมลงดังแรงขึ้น  ผมค่อย ๆ ย่องแอบปีนขึ้นไปบนรถ โดยไม่ให้ใครเห็น ผมซุกตัวอยู่บนกะบะมีที่นอนพิงบังอยู่ ผมรอให้แม่ขนของเสร็จเร็ว ๆ รถจะได้แล่นออกจากบ้านยายเสียที

ผมโล่งอกเมื่อรถแล่นออกจากบริเวณสวนบ้านยาย  ผมได้ยินเสียงยายด่าโหวกเหวกหยาบคายตามไล่หลังมา  แม่นั่งคู่กับคนขับ แม่เอาแต่ร้องไห้  ไม่ได้สังเกตุด้วยซ้ำว่าผมซุกตัวอยู่ด้านหลัง  จนกระทั่งรถแล่นเข้ามาจอดในตัวเมือง

ผมจำไม่ได้ว่า แม่เห็น แม่พบผมเข้าในตอนไหน

บ้านใหม่ของแม่เป็นห้องเช่าไม้เก่า ๆ แถวยาวติดต่อกัน แม่อยู่ห้องริมสุด  ห้องแถวอยู่ไม่ห่างจากตลาดที่แม่ขายผักนักคนจังหวัดผมจะเรียกบ้านตรงที่แม่ผมไปเช่าอยู่ว่า บ้านสะพานไม้ คือมีถนนเป็นสะพานไม้ยาวทีเดียว จรดจากปลายถนนหนึ่ง จนกระทั่งยาวคร่อมแม่น้ำ ไปจรดอีกถนนหนึ่ง  เห็นบ้านพักอัยการจังหวัดทรงโบราณอยู่ฝั่งตรงกันข้าม

แม่มีผู้ชายคนใหม่ ผู้ชายของแม่เป็นพระเอกลิเกคณะใดคณะหนึ่ง ซึ่งแม่ไปรู้จักเข้าตอนไหน ผมไม่รู้ได้  ผมได้นอนกับแม่ที่บ้านหลังใหม่เพียงคืนเดียว  วันรุ่งขึ้นผมถูกยายมาลากตัวกลับไปอยู่บ้านเดิม  แม้แต่แม่ก็ไม่อาจทัดทานความต้องการของยายได้

จากวันนั้นจวบจนกระทั่งวันนี้  ผมไม่ได้ดูหนังกับแม่อีกเลย