วิถีการทำบุญแบบคนไทย ความเชื่อเชื่อของชาวพุทธ นั้นการทำบุญวันเกิดเพื่อขอพรจากพระพุทธให้มีแต่เรื่องดี ๆ เข้ามาในชีวิต และก็เห็นผลทันตา เมื่อได้ทำบุญ เราก็จะได้ความสุขใจกลับมาทันทีการจัดทำบุญเลี้ยงพระ การทำทานบารมี การรักษาศีล เข้าวัด ฟังธรรม หรือ การบำเพ็ญความดี จะด้านใดก็แล้วแต่ นั่นล้วนเป็นวิถีพุทธ ที่น่ายกย่องนับถือ หากแต่ปัจจุบันมักเอา การจัดงานวันเกิดเป็น การประกาศความมีบารมี ความร่ำรวย หรือ เพื่อความสนุกสนาน เป็นส่วนมาก การจัดงานวันเกิดแบบนั้นก็จะได้ ผลในอีกด้านหนึ่งซึ่ง บางครั้งก็ไม่เกิดประ โยชน์เท่าที่ควร

การทำบุญวันเกิดที่นิยมกัน และสามารถปฎิบัติได้ง่าย เช่น การทำบุญตักบาตร การเลี้ยงพระ การถวายสังฆทาน การปล่อยนก ปล่อยปลา การรักษาศีล หรือ บำเพ็ญภาวนา การให้ทานผู้ยากไร้ เป็นต้น  นอกจากจะทำให้ผู้ทำบุญวันเกิดเกิดความสุข ความปิติในบุญบารมีที่ได้ทำลงไปแล้ว ยังก่อให้เกิดประโยชน์อีกหลายด้าน เช่น การสนับสนุนกิจการในพระพุทธศาสนา การอุปถัมภ์พระศาสนา การทำจิตใจให้แจ่มใสไม่ขุ่นมัว การให้ทานสัตว์โลกผู้ ได้ยากได้รับการสงเคราะห์ ฯลฯ
 
อย่างไรก็ตามการทำบุญ ไม่ควรจำกัดเฉพาะการทำบุญในวันเกิดเท่านั้น เพราะหากจะรอการทำบุญ ในวันเกิดเพียง อย่างเดียว ก็คงทำได้แค่ปีละครั้ ง การทำบุญเราสามารถทำไ ด้ทุกๆ วัน หัดทำให้เป็นนิสัย อาจจะมีการทำบุญมากขึ้น เพิ่มขึ้นในโอกาสพิเศษ ก็ได้ อย่างเช่น การทำบุญในวันเกิด การทำบุญในวันปีใหม่ ในวันสำคัญทางพุทธศาส นา ก็จะก่อให้ประโยชน์ อย่างมหาศาลทั้งทางโลกและทางธรรม  ทั้งกับตนเองและผู้อื่น

เกร็ดน่ารู้ของการทำบุญตักบาตร

การตักบาตร คือ การถวายอาหารแด่พระภิกษุสามเณร รูปเดียวหรือหลายรูป จะปฏิบัติเป็นประจำหรือเป็นครั้งคราวก็ได้ วัตถุประสงค์ของการตักบาตร นอกจากจะเป็นไปตามวัตถุประสงค์ของการให้ทาน เพื่อบูชาคุณแล้ว ยังมีวัตถุประสงค์เฉพาะดังนี้
1. ธำรงส่งเสริมและสืบทอดพระพุทธศาสนา
2. ส่งเสริมและบำรุงพระภิกษุสามเณร ผู้ทรงศีล ทรงธรรม
3. ส่งเสริมคุณความดีของผู้ปฏิบัติ ทั้งผู้ตักบาตรและพระภิกษุสามเณรผู้รับบิณฑบาตร

การ ตักบาตรจึงเป็นประเพณีที่พุทธศาสนิกชนควรปฏิบัติ เพราะเป็นการให้กำลังแก่พระภิกษุสามเณร ได้มีโอกาสศึกษาเล่าเรียน ประพฤติปฎิบัติธรรมตามพระธรรมวินัย และสั่งสอนประชาชน เป็นการสืบต่อพระพุทธศาสนาให้มั่นคงถาวรสืบไป ทั้งนี้จะเป็นผลดีแก่ผู้ปฏิบัติด้วย เพราะทำให้เป็นผู้มีใจบุญกุศลและเป็นการส่งเสริมผุ้ทรงคุณธรรม

การทำบุญสิ่งของที่จำเป็นนอกจากข้าวสาร อาหารแห้งแล้ว ยาสีฟัน แปรงสีฟัน ผงซักฟอก ยาสระผม ก็เป็นสิ่งของจำเป็นสำหรับพระภิกษุสามเณร (ยาสระผม พระก็ต้องใช้ครับ)

ทำบุญวันเกิดสำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ ให้คำตอบว่า ในทางพระพุทธศาสนา การทำบุญมี 10 วิธี เรียกว่า บุญกิริยาวัตถุ 10 ได้แก่

1. ให้ทาน
2. รักษาศีล
3. เจริญภาวนา
4. การอ่อนน้อมถ่อมตน
5. การช่วยขวนขวายทำในกิจที่ชอบ
6. การให้ผู้อื่นมาร่วมทำบุญกับเรา
7. การอนุโมทนาส่วนบุญ
8. การฟังธรรม
9. การแสดงธรรม
10. การทำความเห็นให้ถูกต้อง เหมาะสม

นอกจากนี้หากต้องการให้ได้ผลบุญจากการทำบุญมากน้อยเพียงใด จะมีเกณฑ์ 3 ประการ คือ

1. ผู้รับ ต้องเป็นผู้มีศีล มีคุณธรรมความดี และไม่จำเป็นต้องเป็นผู้พระสงฆ์ หรือนักบวช
2. วัตถุสิ่งของที่ให้ต้องบริสุทธิ์ หรือได้มาโดยสุจริต
3. ผู้ให้ ต้องมีศีลธรรมและมีเจตนาเป็นบุญกุศลในการทำ

เท่านี้ก็ทำให้การทำบุญทุกครั้งสร้างความเป็นสิริมงคลกับตัวเอง ให้วันเกิดเป็นวันที่สร้างความสุขให้ตัวเอง ด้วยการทำุบุญวันเกิด

ผลจาการทำบุญวันเกิด