วันจันทร์ ที่ 22 ตุลาคม 2550
ธุรกิจศึกษา ศาสตร์สำคัญที่คนไทยยังรู้จักน้อย
Posted by
Somboon2547
,
ผู้อ่าน : 295
, 18:58:51 น.
พิมพ์หน้านี้
ธุรกิจศึกษา คืออะไร...อันที่จริงคำว่าธุรกิจศึกษาหรือที่ฝรั่งเรียกว่า Business Education นั้น เกิดขึ้นในเมืองไทยมาค่อนข้างนานพอสมควรแล้ว แต่ดูเหมือนว่าคนส่วนใหญ่จะยังไม่รู้จักหรือไม่เข้าใจความหมายของคำๆนี้นัก ผู้เขียนจึงขอถือโอกาสนี้นำเสนอที่มาของคำๆนี้ โดยอาศัยความรู้เท่าที่ผู้เขียนได้มีโอกาสค้นคว้ามา 
ธุรกิจศึกษา (Business Education) เกิดขึ้นมาในยุคไล่เลี่ยกับการปฏิวัติอุตสาหกรรมในฝั่งตะวันตก เมื่อเริ่มมีการตั้งโรงงานผลิตสินค้าเพื่อทำการผลิตสินค้าจำนวนมากๆออกวางขาย ก็ส่งผลให้มีสินค้าหลากหลายชนิดทะลักสู่ท้องตลาด ประชาชนจากชนบทเริ่มทยอยเข้ามาอาศัยและทำงานอยู่ในเมือง โดยเฉพาะการทำงานในโรงงาน จึงเกิดเป็นสังคมอุตสาหกรรมขึ้นมา มีการแข่งขันค้าขายกันมากขึ้น กระบวนการแลกเปลี่ยนของต่อของก็เปลี่ยนเป็นการแลกเปลี่ยนของกับเงินแทน อุตสาหกรรมและการค้าขยายตัวทวีความซับซ้อนเพิ่มขึ้น จึงเกิดความต้องการแรงงานทั้งในภาคผลิตและภาคธุรกิจมากมายโดยเฉพาะคนที่มีความรู้และทักษะในงานธุรกิจ จึงเกิดมีโรงเรียนที่เปิดสอนวิชาที่เกี่ยวกับงานธุรกิจ เช่น วิชาบัญชี วิชาเลขานุการ วิชาพิมพ์ดีด เป็นต้น โดยเฉพาะวิชาพิมพ์ดีดได้เปิดโอกาสให้สตรีมีโอกาสเข้ามาทำงานในภาคธุรกิจได้อย่างเต็มตัว ซึ่งการจัดการเรียนการสอนวิชาเหล่านี้ก็คือการจัดธุรกิจศึกษาในยุคแรก
ที่เล่ามาข้างต้นจะเห็นว่าธุรกิจศึกษาในยุคแรกนั้น มุ่งเน้นที่การฝึกฝนและเตรียมคนให้มีอาชีพทางธุรกิจ จึงถือว่าเป็นอาชีวศึกษาแขนงหนึ่ง ซึ่งนักวิชาการตะวันตกมักเรียกว่าเป็น Learning for business occupation แต่ต่อมาสังคมมีการขยายตัวพร้อมๆกับการเติบโตของภาคธุรกิจและอุตสาหกรรม กระแสทางธุรกิจเข้ามาเกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวันของประชาชนส่วนใหญ่ จึงเกิดแนวคิดใหม่เกี่ยวกับบทบาทของธุรกิจศึกษาเพิ่มขึ้น นั่นคือธุรกิจศึกษาคงไม่ใช่เพียงการฝึกอาชีพให้ผู้คนเท่านั้น แต่ยังสามารถเสริมสร้างความฉลาดและเข้มแข็งในฐานะผู้บริโภคให้แก่ประชาชนได้ เพราะศาสตร์ทางธุรกิจนั้นสอนให้เราเข้าใจระบบทางการค้า การตลาด เศรษฐกิจและการเงิน จึงทำให้เราเข้าใจกระบวนงานทางธุรกิจ เข้าใจผลกระทบของธุรกิจที่มีต่อประชาชนและสังคม นอกจากนี้ธุรกิจศึกษายังสามารถสอนให้เราเป็นผู้บริโภคที่ฉลาด รู้จักการเลือกสินค้าและบริการ รู้จักการออมและการลงทุนที่เหมาะสม องค์ความรู้เหล่านี้สามารถช่วยให้ประชาชนมีความเข้มแข็งทางเศรษฐกิจและฉลาดเท่าทันเล่ห์เหลี่ยมทางธุรกิจด้วยเหตุผลและมุมมองใหม่ทางธุรกิจศึกษาที่กล่าวมา จึงเกิดการขยายหลักสูตรธุรกิจศึกษาให้ครอบคลุมลงมาถึงการศึกษาขึ้นพื้นฐาน มีการสอนวิชาธุรกิจในโรงเรียนระดับมัธยมเกิดขึ้นมากมาย โดยมีวัตถุประสงค์ทั้งการสอนเพื่อเป็นงานอาชีพและเพื่อให้เป็นผู้บริโภคที่ฉลาดมีคุณภาพ ซึ่งในประการหลังนี้นักวิชาการบางท่านเรียกว่าเป็น Learning about business role โดยแนวคิดนี้ก็ยังคงยืนหยัดมาจนถึงปัจจุบัน
ประเทศไทยก็เป็นประเทศหนึ่งที่เห็นความสำคัญและมีการจัดการเรียนการสอนวิชาธุรกิจมาช้านาน มีทั้งหลักสูตรที่สอนเพื่อเป็นอาชีพ เช่น หลักสูตรพณิชยกรรมในระดับอาชีวศึกษา จนถึงหลักสูตรการจัดการและบริหารธุรกิจในระดับอุดมศึกษา และต่อมาก็มีการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานในระดับมัธยมศึกษา โดยมีการบรรจุวิชาธุรกิจ เศษรษฐศาสตร์ผู้บริโภค วิชาบัญชี การขาย พิมพ์ดีดและวิชางานสำนักงาน เข้าไว้ในหลักสูตร ซึ่งจะเห็นได้ว่าเป็นหลักสูตรที่มุ่งเตรียมคนให้สามารถทำงานได้และเป็นผู้บริโภคที่ฉลาดไปพร้อมกัน และเพื่อให้การสอนมีคุณภาพจึงเกิดการฝึกหัดครูสาขาธุรกิจศึกษาขึ้น เช่น หลักสูตรประโยคครูมัธยมศึกษาธุรกิจ(ปมธ.) เรียน 1 ปีต่อจากระดับ ปวส. ซึ่งเปิดสอนที่วิทยาลัยพณิชยการพระนคร หลักสูตรครุศาสตร์บัณฑิตสาขาธุรกิจศึกษา ที่คณะครุศาสตร์ จุฬาฯ หลักสูตรการศึกษาบัณฑิต(กศ.บ.) ที่คณะสังคมศาสตร์ ม.ศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร หลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิตสาขาธุรกิจศึกษา ที่คณะบริหารธุรกิจ วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษา(ม.เทคโนโลยีราชมงคล) หลักสูตรศึกษาศาสตร์บัณฑิตวิชาเอกบริหารธุรกิจ ที่คณะศึกษาศาสตร์ ม.เชียงใหม่ หลักสูตรศึกษาศาสตร์บัณฑิตวิชาเอกธุรกิจศึกษา ที่คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ รวมทั้งมหาวิทยาลัยรามคำแหงด้วย เป็นต้น ซึ่งทั้งหมดล้วนเป็นหลักสูตรที่มุ่งฝึกหัดครูธุรกิจทั้งสิ้น โดยเฉพาะมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร เปิดสอนหลักสูตรธุรกิจศึกษาถึงขั้นปริญญาโท แต่ถึงกระนั้นก็ตามธุรกิจศึกษาก็ยังเป็นคำที่ไม่คุ้นหูคนไทยกันนักทั้งหมดที่กล่าวมาก็คงพอจะสรุปได้ว่า ธุรกิจศึกษา ก็คือศาสตร์แห่งการถ่ายทอดความรู้ทางธุรกิจ เพื่อให้ประชาชนมีความรู้และทักษะในงานธุรกิจ อีกทั้งเพื่อให้เป็นผู้บริโภคที่ฉลาดและเข้มแข็งใน สังคมเศรษฐกิจยุคใหม่ ซึ่งศาสตร์นี้จะเกี่ยวข้องอับองค์ความรู้สองด้าน คือ ด้านวิธีการถ่ายทอด(การจัดการเรียนการสอน) กับด้านเนื้อหา(วิชาทางธุรกิจ) ซึ่งผู้เขียนหวังว่าคงพอช่วยให้ท่านผู้อ่านกระจ่างในความหมายของคำว่าธุรกิจศึกษได้บ้างเป็นเบื้องต้น..
ปล.. หากท่านผู้อ่านมีความเห็นหรือนิยามเกี่ยวกับธุรกิจศึกษา ผู้เขียนพร้อมที่จะร่วมแลกเปลี่ยนความรู้กับท่านด้วยความยินดี...
|
