....นักถาม...

เป็นนักเรียนเขียนอ่านตามอาชีพ

เป็นนักรีบเร่งค้นคว้าหาใดไม่

เป็นนักปั่นการบ้านกบาลไกร

เป็นนักไขว่นักคว้าวิชาการ
...

อยากเป็นนักวิจัยในโลกเล็ก

อยากเป็นเง็กเซียนในเรื่องการประสาน

อยากเขียนเก่งพูดคล่องอยากเก่งงาน

เป็นได้แต่นักอ่านงานทั้งปวง
...

เป็นนักเรียนนานแล้วก็คิดเบื่อ

จึงหางานน่าเชื่อไม่ใหญ่หลวง

เป็นช่างภาพ ช่างประชุม..และช่างตวง

เป็นช่างชิงช่างช่วงอุดมการณ์

...

แล้วในช่างทั้งหมดมีช่างถาม

แบบสัมภาษณ์ ตั้งงามงามรอคอยอยู่

วันวันหนึ่ง 20 คนนะโฉมตรู

เจ้าต้องรู้เขาคิดเห็นอย่างไร

...

บ้านตั้งอยู่ใกล้โรงงานมีกลิ่นเหม็น

เสียงกระเด็นฝุ่นตลบพบบ้างไหม

ไฟสว่างทางสะดวกและปลอดภัย

หรือว่ามีปัญหาใดช่วยแจงมา
...

เข้าบางชัน..ชุมชนเป็นคนเมือง

เวลาเข้าต้องชำเลืองมองดูหน้า

ว่ายิ้มแย้มต้อนรับหรือโกรธา

จะได้รู้ควรมาหรือควรไป

...

งานสัมภาษณ์คนเบื่อต้องคอยตอบ

คนไม่ชอบรำคาญเป็นนิสัย

ถามไปแล้วก็ไม่เห็นมีอะไร

ปัญหาก็แก้ไม่ได้..น่ารำคาญ

...

มีกลิ่นเหม็น..สารเคมีหนีไปไหน

บ้านอยู่ใกล้..เงินไม่มีจะหนีสาร

น้ำเน่าเสียปล่อยมาเมื่อวันวาน

ไม่รู้การณ์จะแก้กันอย่างไร
...

นิคมมาพัฒนาประสามิตร

หรือไม่เคยใกล้ชิดยากรู้ได้

เพราะไม่เคยร่วมกิจกรรมใด

บ้านอยู่ใกล้เหมือนไกลไม่เห็นเคย
…

ถามคุณครู..ใกล้นิคมนิยมชัด

นิคมบางชันจัดงานทุกปีเฉลย

ใช้วันเด็ก..เป็นวันจัดกิจกรรมเปรย

มอบทุนให้เด็กเลยเมื่อเรียนดี
...

แต่ชุมชนรายรอบไม่เคยรู้

เพราะต่างคนต่างอยู่ไม่ดู๋ดี๋

เป็นสังคมเมืองใหญ่ไม่ไยดี

จะเป็นตายต่างมีวิถีตน
...

จากบางชันไปบางพลีมีหลายแห่ง

ทั้งย่านแหล่งแฟลตเคหะมานะด้น

อีกทั้งไกลออกไปย่านชุมชน

ตามถนนริมคลองลองถามทาง
...

บางคนชอบนิคมสร้างอาชีพ

บางคนรีบเร่งอพยพขวาง

นิคมทำแหล่งน้ำเสียทั้งบาง

ทำให้ร้างการเกษตรระเห็จไกล
...

ปลาสลิดบางบ่อที่ลือชื่อ

เริ่มลดลงไร้ฮือตัวใหญ่ใหญ่

ถนนฝุ่นจับจมปลาล่มไป

ทำอย่างไรได้คืนก็ไม่รู้
...

ชุมชนในพื้นที่หลายหลายแห่ง

เกิดจากแหล่งนิคมสร้างงานอยู่

จากอีสานเหนือใต้..หลายพธู

มาทนอยู่ค่าแรงน้อยดังเงินทาน
...

จากบางพลีมาที่เมืองใกล้สุด

เมืองสมุทรสาครท่าจีนผ่าน

ชาวบ้านช่องห่างไกลเดินกันอาน

กว่าจะเจอหนึ่งบ้านเดินตัวเอียง
...

แดดก็ร้อนคนก็ไร้ไปทั้งหมด

ถามอะไรก็งดจะออกเสียง

นิคมในย่านนี้ไกลเกินเคียง

เราต้องเลี่ยงออกมาหาต่อไป
...

เจอคนใจดีดีก็มีบ่อย

หาน้ำนิดขนมหน่อยชะลอให้

ตอบคำถามตามที่เราได้ถามไป

ช่างชื่นใจนักถามอยู่ครามครัน
...

หลายหมู่บ้านย่านนี้เป็นที่เก่า

สวนพุทรา..มะพร้าวน่านั่งฝัน

แต่นิคมมาสร้างอยู่หว่างปัน

ต้องมาผันตัวสร้างหอพักแทน
...

น้ำท่าจีนเคยมีปลาใหญ่ว่าย

มาเดี๋ยวนี้ปลาไร้เสียดายแสน

เพราะโรงงานปล่อยน้ำมาชนแดน

น้ำเน่าแล่นน้ำดีก็หนีไกล
...

สิ่งสุดท้ายอันตรายมากรายผ่าน

เพราะมีย่านคนพักพำนักใหญ่

โจรขโมยชุมกว่ายุงยุ่งหัวใจ

กลางวันไม่ปลอดภัยปล้นคราวซวย
...

จากท่าจีนมาขึ้นท่าแหลมฉบัง

ชุมชนยังอยู่ได้เพราะโชคช่วย

บางคนสร้างบ้านเช่าจนร่ำรวย

บางคนป่วยเพราะใกล้สารเคมี
...

แต่สุดท้ายต่างอยู่คู่เคียงกัน

ไม่มีใครห่างหันหรือหายหนี

ชุมชนขยายออกนอกริมนที

ยังมีที่พอกินดิ้นกันไป
...

มีคนมากแหล่งการพนันเกิด

คนมาเปิดบ่อนวิ่งสร้างนิสัย

อาชญากรรมก็เกิดระเบิดไป

ยังไร้คนสนใจไม่ดูแล
...

ทั้งบ่อนไก่..บ่อนไพ่..ในชุมชน

ไม่ขัดสนคนเข้าตามกระแส

เจ้าของใช้เงินจ่ายใครรังแก

ตำรวจก็ไม่แก้เห็นแก่ตน
...

ทั้งสองฟากชุมชนไร้คนเก่า

คนใหม่เข้าครอบครองสองถนน

คนเก่าย้ายขายที่หนีฝูงชน

คนใหม่ไร้รากพ้นเพียงอยู่ไป
...

แหลมฉบัง..จากมามาบตาพุด

ชุมชนผุดก่อสร้างทางใหม่ใหม่

ทั้งไทยพุทธ ไทยมุสลิมรอบรอบใน

ต่างคิดเห็นไม่ชอบรอบนิคม
...

มีโรงงานปั๊มเงินเพลินหน้าบ้าน

แต่สวนต้องมาร้างช่างขื่นขม

ดังโดนปล้น..ในบ้านหัวอกตรม

สวรรค์ล่ม..บ้านไร้ต้นไม้บัง
...

น้ำเคยสวยเคยใสปลาปูเกลื่อน

วันนี้เถื่อนน้ำดำมาท่วมขัง

สัตว์ทะเลน้อยใหญ่มาตายรัง

แต่คนยังไม่หยุดแก้แพ้ภัยตน
...

ต้นไม้สวนฝุ่นจับกระชับติด

มะม่วงออกดอกชิดไปทุกต้น

ฝนไม่มีดอกร่วงละลายปน

ดินร้อนหล่นลูกไม้ไม่มีมา
...

ไร้ต้นไม้ไร้น้ำตามมาต่อ

น้ำไม่พอเพียงคนทนจัดหา

น้ำขายแพงสูบตันมิทันพา

น้ำไม่มีเงินไม่มา..พาราพัง
...

สารเคมีใหญ่ใหญ่โรงงานปล่อย

ปะปลิวลอยคล้อยลงอากาศขัง

คนรอบรอบโรคร้ายพ่ายชีวัง

ชีวิตยังประทังไว้เพื่อใช้เวร
...

จากมาบตาพุดผุดไปถามที่บางปู

ใช่อวดรู้ไปดูได้แลเห็น

ทะเลดำเน่าสนิทอลเวง

โรงงานเก่งแต่แก้ตัวมั่วเพราะเงิน
...

อีกอาหารการกินสารพัด

ยิ่งเหมือนเคราะห์ซัดซ้ำไม่ห่างเหิน

แพงขูดเลือดจากปูดูไม่เพลิน

ทุกอย่างเกินราคาน่าเศร้าใจ
...

ถึงเรือกสวนไร่นาที่เคยสวย

แปรเปลี่ยนด้วยเป็นห้องเช่าเข้าอาศัย

ปลูกข้าวปลูกผักราคาต่ำต้องเปลี่ยนไป

ปลูกตึกหลังใหญ่ใหญ่ให้คนครอง
...

อาชีพเปลี่ยนคนแปลกหน้ามาใหม่ใหม่

คนพื้นที่จากไปจากหอห้อง

คนใหม่มาซื้อที่เข้าจับจอง

พื้นที่หมองคนหมางระคางเคือง
...

จากอาชีพชาวเลก็เหหัก

ปลาปูหมึกน้อยนักต้องหน้าเหลือง

ทำประมงไม่ได้เคยรุ่งเรือง

กลับมาเฟื่องการค้าหน้าตาโทรม
...

เคยอยู่ดีมีสุขต้องทุกข์หนัก

งานเคยน้อย..กลับหนักต้องหักโหม

หนี้สินรุมล้อมเร้าเข้ารุมโรม

ดังจู่โจมให้ตายหน่ายชีวิน
...

จากบางปูวิ่งวกตกมาใต้

บางฉลุงหาดใหญ่ให้ผันผิน

มีโรงงาน 4 โรงที่ทำกิน

เป็นงานหินของคนถามทุกยามเทียว
...

คนรอบรอบโรงงานเป็นย่านสวน

เป็นคนในพื้นที่ล้วนล้อมสีเขียว

โรงงานน้อยคนไม่รู้จักนักเชียว

ประเดี๋ยวเดียวออกถามไม่งามเลย
...

คนที่รู้มีโรงงานก็มีน้อย

เงียบเชียบคอยคนมาพาเฉลย

ค่าน้ำไฟในนิคมแพงจังเลย

คนไม่เคยเข้าใช้ไม่ไปกัน
...

สำหรับชาวชุมชนไม่ออกเสียง

เพราะนิคมไปเพียงโดดเดี่ยวกั้น

ห่างชุมชนห่างถนนเป็นชั้นชั้น

ที่อนันต์คนน้อยพลอยไม่ยล
...

ถึงสวนยางย่างเยื้องออกเยี่ยมทัก

คนไม่เคยรู้จักนักถามฉงน

มาถามไปทำไมไม่เคยคน

ไม่มีผลกระทบใดใดไม่
...

จากภาคใต้ไต่ไปภาคอีสาน

นิคมย่านแก่งคอยน้อยลงใหญ่

โรงงานมี 2 โรงโยงหาใคร

เดินกันไปถามหาว่าชุมชน

...

อยู่แหล่งใดไหนบ้างข้างโรงงาน

ได้ยินเสียงกล่าวขานอยู่ทุกหน

โรงงานน้อยคนมากอยากอยู่ยล

อยากทำงานด้วยคน..งานไม่มี
...

ที่แก่งคอยนิคมอยู่ไกลโพ้น

โรงกระดาษอยู่หนบนวิถี

คนว่างงานมีมากอยากอยู่ดี

แต่ติดที่โรงงานมีตำแหน่งไม่พอ
…

ย่านแก่งคอยคอยแล้วก็คอยลับ

มีคนน้อยคนนับว่าอยู่หอ

เดินกันไปกันมาทำท่ารอ

มีแต่หมออาหมาระอาใจ
...

จะถามหมาก็ตามถามไม่ได้

มีแต่หมากับต้นไม้ให้อาศัย

ร้านอาหารไกลย่านนิคมไป

จะอยู่กินลำบากกายให้คายคาง
...

ไปมาทั่วสารทิศคิดแล้วแปลก

คนไทยไม่แตกแยกไม่แปลกขวาง

นิคมใหญ่เรื่องยุ่งกันทุกบาง

แต่อำพรางได้ด้วยเงินเพลินกันไป
...

ทั้งน้ำเน่ากลิ่นเหม็นทั้งควันฝุ่น

ทั้งอาชีพเคยหนุนก็หนีหาย

อาชญากรรมเกิดช่างวุ่นวาย

ไม่มีใคร..คิดอายคอยแก้ตัว
...

นิคมเล็กงานน้อยต้องคอยแย่ง

เงินเดือนแม้ไม่แพงก็แบ่งหัว

คนไม่ได้ทำงานก็พาลมัว

ให้คนชั่วคอยแบ่งแย่งหัวคิว
...

โรงงานน้อยไม่กระทบสิ่งแวดล้อม

ยังไม่มีคนตอมระคายผิว

สายลมยังสะอาดฝุ่นไม่ปลิว

น้ำยังลิ่วระร่วงมิห่วงแพง
...

สิ่งที่พบน่าห่วงเป็นอย่างยิ่ง

คือวิจัยมีสิ่งที่แอบแฝง

วิจัยเพื่อรักษาหน้ากลัวเรื่องแดง

วิจัยแต่งข้อมูลให้งดงาม
...

ทำเพื่อใครได้อะไรก็น่าคิด

สุจริตไร้ทางอยากตั้งถาม

ทำวิจัยเพื่อวิจักษณ์เรื่องหนักนาม

หรือทำตามคำสั่งเท่านั้นเอง
....

วิจัยควรใช้เพื่อพัฒนาชาติ

อย่างน้อยตอบเหตุคาดการณ์เร่ง

ทำเพื่อแก้ปัญหาน่าหวั่นเกรง

ทำเพื่อเร่งสร้างเรียนรู้คู่คนไทย
...

นิคมควรทวนทบขนบนี้

ทำเพื่อชี้ปัญหามาจากไหน

หาหนทางคลี่คลายไม่บานไป

ทำเพื่อได้หัวใจของชุมชน
...

บางปัญหาเกิดขึ้นมองไม่เห็น

แกล้งทำเป็นไร้ปัญหาทุกแห่งหน

ไม่มีทางเห็นภาพทราบหลักยล

วิจัยปนวิจารณ์เปล่าน่าเศร้าเอย