คำโบราณท่านว่า “ใกล้เกลือ กินด่าง” สำหรับป้าส้มนี่ถ้าจะจริง

มีเพื่อนโทรมาหา และรีบบอกเราให้เปิดดู ทีวี ไทยพีบีเอส

เขากำลังพาเที่ยวจ.ราชบุรี และมีพาไปดู

“จิปาถะภัณฑ์สถานบ้านคูบัว”

ใกล้ๆบ้านเธอนั่นน่ะ  ทำไมไม่นำเรื่องนี้มา ลงบล็อกให้คนอื่นๆเขาเห็นบ้างล่ะ”

จึงเป็นที่มาของการรีบขับรถไปคูบัว ไม่ถึง 15 นาทีจากบ้านเราก็ถึงแล้ว

บางที ของใกล้ๆตัวเกินไป เรามักมองข้าม

เราขับรถ เข้ามาที่ วัดโคลงสุวรรณคีรี พอจอดรถ เราจะเห็น

พระพุทธรูป “พระพุทธสิริสัตตราช (หลวงพ่อเจ็ดกษัตริย์)”

ตั้งอยู่บนแท่นศิลาจารึก เขียนด้วยอักษรไท-ยวนล้านนา

ซึ่งผู้จัดทำศูนย์นี้เป็นผู้จารึกเรื่องราวต่างๆทั้งสี่ด้านไว้ด้วยตัวท่านเอง

ด้วยความตั้งใจที่คิดว่าจะมาก็มาเลย

รีบจนลืมดูเวลาว่า สี่โมงเย็นกว่าๆแล้ว พอมาถึง เห็นป้ายที่ติดไว้หน้าประตู

ระบุเวลาเข้าชม 9.00 น.-16.00 น. ใจหายทันที

แต่.เอ..เห็นหน้าประตูมีรองเท้า จอดอยู่หลายคู่ ลองผลักประตูเข้าไป

อ้าวเปิดได้นี่.....แฮะ..แฮะ..อย่างไงก็ได้ถ่ายรูปไปอวดเพื่อนๆแล้วเรา

เป็นโชคดีของป้าส้มจริงๆเดินเข้าไปข้างใน ได้พบกับท่าน

 ดร.อุดม  สมพร ผู้อำนวยการจิปาถะภัณฑ์สถานบ้านคูบัว แห่งนี้

กำลัง พาเพื่อนๆและลูกศิษย์ที่สนิทสนมเป็นการส่วนตัวของท่าน

รวมถึงคุณแก้วศิริ เอฟเวอรี่แฮม คุณแม่ของคุณอนันดา

(ที่สองจากขวา)

เข้าชมด้วยตัวเองอยู่พอดี วิญญาณ บล็อกเกอร์เข้าสิงทันที

ได้เข้าไปคารวะท่านพร้อมกับแจ้งตัวตนว่าเป็นลูกหลานคนราชบุรีโดยกำเนิด

ขออนุญาต ถ่ายรูปและนำมาลงที่ oknation แห่งนี้

ท่านใจดี และได้รับความกรุณาจากท่านและเพื่อนๆลูกศิษย์เป็นอย่างมาก

จากที่ปิดที่ทำการ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้แล้ว ท่านก็เลยเปิดไฟ

และพาเดินชมพร้อมอธิบายรายละเอียด

ดร.อุดม  สมพร

 ผู้อำนวยการจิปาถะภัณฑ์สถานบ้านคูบัว ราชบุรี

และ

ประธานสหกรณ์ไทย-ยวนราชบุรี (คูบัว-ราชบุรี)

ซึ่งเป็นลูกหลาน เลือดเนื้อ เชื้อไขไท-ยวนคูบัวบ้านไร่ต้นมะม่วง โดยกำเนิด

ผู้มีสำนึกที่จะต้องตอบแทนแผ่นดินบ้านเกิด รำลึกถึงโคตรเหง้าเหล่าตระกูลไท-ยวน

ผู้มีความมุ่งมั่นที่จะสืบทอดภูมิปัญญาไว้ให้ลูกหลาน

 เชิดชูโคตรเหง้าแห่งตนให้เป็นที่ประจักษ์แก่สาธุชนและลูกหลานไท-ยวนทั้งปวง

ขอพาชมในส่วนของห้องแสดงต่างๆที่มีถึง 10 ห้องก่อนนะคะ

แล้วจะค่อยมาอธิบาย เล่าเรื่องประวัติชาติพันธุ์ต่างๆทีหลัง

ภายในอาคาจิปาถะภัณฑ์ แบ่งห้องแสดงไว้หลายห้อง ประกอบด้วย...

ส่วนที่ 2

แสดงเครื่องมือทำมาหากิน

ส่วนที่ 3

มุมหลับนอนสอนลูกหลาน

ส่วนที่ 4

 แสดงการระดมความคิดของคนไทยในชุมชน

ส่วนที่ 5

แสดงวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของชาวไท-ยวน

ส่วนที่ 6

แสดงเรื่องทำมาหากินของไท-ยวน

ส่วนที่ 7

ห้องโถงสำหรับจัดนิทรรศการ

ส่วนที่ 8

ภูมิปัญญาทอผ้าจก

ส่วนที่ 9

ห้องอนุรักษ์ผ้าโบราณ

ส่วนที่ 10

ห้องชาติพันธุ์ในจังหวัดราชบุรี

ในห้องนี้แสดงให้เห็น “วิถีชีวิต” ชาวไท-ยวน ซึ่งพ่อ-แม่ ลูกหลาน

จะนอนอยู่ในห้องเดียวกัน ได้ดูแลและอบรมสั่งสอนลูกหลานอย่างใกล้ชิด

ซึ่งก่อให้เกิดความสัมพันธ์ทางสายเลือด

*************************

เข้ามาในห้องแสดงส่วนนี้ “ป้าส้ม”ให้รู้สึกว่า ตนเอง..ช่างโง่นัก

นึกว่า การแสดงหุ่นขี้ผึ้งที่มีชื่อเสียง ที่เคยไปเยี่ยมชมมา นอกจาก

พิพิธภัณฑ์หุ่นขี้ผึ้งที่นครชัยศรี ใกล้ตัวเราก็ยังมี อุทยานหุ่นขี้ผึ้งสยาม

ที่ อ.บางแพ จ.ราชบุรีนี้เท่านั้น วันนี้ถึงได้รู้ว่า ใกล้ตัวเราที่สุด

ที่เราควรจะมาเยี่ยมชมเสียตั้งนานแล้ว  อยู่ใกล้บ้านเราแค่นี้เอง

พอเดินเข้ามาให้รู้สึกปลื้ม ปิติ และตื่นตลึงกับผลงานของอาจารย์อุดมมากๆ

หุ่นขี้ผึ้ง ไม่ใช่ไม่เคยเห็น ทุกที่ สวยงาม มีเรื่องราว

แต่ที่นี่ เหมือนเล่าเรื่องของชุมชน ของโคตรเหง้า เหล่าตระกูล

มีที่มา ที่ไป ของชุมชน ไท-ยวน ตั้งแต่โบราณ

ให้ความรู้ ในอดีตของปู่ย่าตายาย ได้อย่างภาคภูมิ

มีมุมที่ตกแต่ง จำลองภาพ ผู้นำชุมชนในแต่ละภาคส่วน

เช่น การระดมสมอง การอนุรักษ์ภูมิปัญญาไทย และผู้นำทางจิตวิญญาณ

ส่วนแสดงห้องที่ 5

แสดงวิถีชีวิต ความเป็นอยู่ของชาวไท-ยวน

ในห้องนี้มีครัวของไท-ยวน ซึ่งประกอบด้วยก้อนเส้า เตาไฟ และอุปกรณ์หุงข้าวต้มแกง

 บรรยายกาศของห้องครัวเหมือนสถานที่จริง จะได้กลิ่นกระเทียม หอม พริก และปลาแห้ง

 ในสมัยที่ยังไม่มีตู้กับข้าว ชาวไท-ยวน ใช้สะโตกซึ่งเป็นกล่องไม้มีฝาครอบใส่กับข้าว

ถัดจากครัวเป็นที่สำหรับอยู่ไฟ ในสมัยโบราณเมื่อผู้หญิงคลอดลูกแล้ว

จะต้องอยู่ไฟให้ครบเดือน  เรียกว่าอยู่เดือน เชื่อกันว่าใครอยู่ไม่ถึงเดือน

ร่างกายก็จะอ่อนแอ เจ็บป่วยอยู่เสมอ

 .....................................................

มีรายชื่อของผู้นำทุกๆคน บนโต๊ะประชุม

การปั้นแสดงเสมือนจริง ของการประชุมผู้นำชาวบ้าน

ชาติพันธุ์ไททรงดำ

ส่วนนี้  แสดงเครื่องแต่งกาย สถาปัตยกรรม ที่อยู่อาศัย รูปลักษณ์

และเรื่องราวของแต่ละชาติพันธุ์ในราชบุรี เช่น ไท-ยวน ไท-ทรงดำ ไท-มอญ

ไท-จีน ไท-กะเหรี่ยง  ไท-ลาวเวียง ไท-พื้นถิ่น และ ผ้าของชาวติมอร์ตะวันออก

ผ้าทอของชาวติมอร์ตะวันออก

นี่เป็นผ้าจกทอยุคปัจจุบัน มีขายที่สหกรณ์ ไทย-ยวน

จะมาอธิบายถึงเรื่องราวของชาติพันธุ์ต่าง พร้อมเรื่องผ้าทอ

คราวหน้านะคะ

..................................................................................................................

 ห้องอนุรักษ์ผ้าโบราณ 

ส่วนนี้ เป็นห้องแสดงผ้าซิ่นตีนจกโบราณของชาวไท-ยวน

และผ้าจกสมัยปัจจุบัน มีไว้ให้เปรียบเทียบจำนวนมากมาย

lab-top รุ่นนี้เข้าพิพิธภัณฑ์แล้ว

PC รุ่นที่กำลังใช้อยู่นี่ก็เกือบจะได้บริจาคแล้ว

*********

 หุ่นขี้ผึ้งแสดงการปรึกษา-หารือ ระหว่างกำนัน + ผู้ใหญ่บ้าน

 ****************************

ขอขอบคุณ

ดร. อุดม  สมพร

ผู้อำนวยการจิปาถะภัณฑ์สถานบ้านคูบัว

www.jipathaphan.com