ทบทวนกันก่อน เราเดินทางไปไหนมาบ้าง

จุดแรก วัดใหญ่ชัยมงคล - ทานอาหารเช้า ก๋วยเตี๋ยวหน้าวัดใหญ่ - ผ่านพระนอน - ไหว้พระ - วนทักษิณาวัตร 1 รอบ - ถ่ายรูป - บรรยาย - พูดคุย - ไปต่อ

จุดที่สอง นมัสการพระมงคลบพิตร เที่ยวชมวัดพระศรีสรรเพชญ - เข้าประตูวัง เดินทอดน่อง(จนสุก) ตามร่มไม้เงาพุทรา - ชมพระที่นั่ง - อ่างแก้วเลี้ยงปลา - ยากูชี่ - ฟังบรรยาย - พูดคุย - ข้ามรั้วเหล็ก - หิวข้าวตาลาย

เราเดินผ่านอดีตมากมาย ลองดูแผนที่ของพระยาโบราณราชธานินท์ (สมุหเทศาภิบาลคนแรก) "เทียบ" ดูสิครับ

จุดที่สาม ทานอาหารริมแม่น้ำป่าสัก ตรงที่เคยเป็นป้อมหอราชคฤห์

จุดที่สี่ ลุยกันต่อไป - นมัสการพระบรมสารีริกธาตุ จากวัดมหาธาตุ วัดราชบูรณะ และชมศิลปะโบราวัตถุอันทรงคุณค่า  - แถมหลงเข้าศาล   แผนที่นี้ผมใช้แผนที่โบราณมาซ้อนให้ดู เราสูญเสียวัดวาอารามไปมากมาย ส่วนหนึ่งเพราะอะไร

จุดที่ห้า เดินทางต่อมายังวัดราชบูรณะ - วัดมหาธาตุ - จำได้ไหม บางคนเริ่มขอบาย - บางคน"ขาสั่น"

จุดที่หก เดินทางต่อไปนมัสการ พระมาหเจดีย์สองจักรพรรดิราช ที่ทุ่งภูเขาทอง ขอบคุณภาพจาก Google Earth เห็นปิรามิดกันไหมครับ

จุดสุดท้าย ตามหาตำนานความกตัญญูของพระมหากษัตริย์ผู้ลึกลับ ออกญากลาโหม เป็นไปได้หรือที่ไพร่จะขึ้นมาเป็นเจ้า ข้อกังขาทางประวัติศาสตร์ในรัชสมัยของพระเจ้าปราสาททอง และ สัมผัสกลิ่นอายความรักไม่สมหวังของ กรมขุนเสนาพิทักษ์ หรือ "เจ้าฟ้ากุ้ง" พร้อมเรื่องราวมุขปาฐะและจิปาถะที่หวาดเสียว ยามอาทิตย์อัสดง หน้าพระตำหนักสิริยาลัย

ข้อสอบ 50 ข้อ

เฉลยคำตอบครับ

ใครเป็นคนบันทึกว่า "พระปรางค์เป็นสีทองอร่าม มีหน้าบันชั้นลดและมีพระทองเรียงรายในวิหาร"

ง. แกมเฟอร์ เข้ามาในสมัยพระเพทราชา วัดไชยวัฒนารามคือหนึ่งในความประทับใจของเขา

ข้อ 2 ที่ไหนกันเนี่ย ถ้าระเบียงคดของวัดมหาธาตุยังเหลืออยู่ ก็คงเหมือนที่นี่

วัดนี้คือ "วัดพุทไธสวรรย์" พระประธานวัดนี้ชาวบ้านเรียกว่าอะไร

ข. หลวงพ่อดำ ว่ากันว่าศักดิ์สิทธิ์นัก สมัยก่อนใครเดินทางผ่านริมแม่น้ำเจ้าพระยา ต้องกราบขอขมา

ข้อ 3 พระราชพิธีพยุหยาตราทางชลมารค เขาจะไปไหนกันหรือ

รูปวาดของซาเวียร์ อาเบอร์มันน์ ชาวเยอรมัน กล่าวถึงขบวนพยุหยาตราทางชลมารค จินตนาการน่าจะเป็น "แม่น้ำ" ใด

ก. แม่น้ำป่าสัก เป็นแม่น้ำที่เชื่อโยงกรุงศรีอยุธยาและกรุงลพบุรี

ข้อ 4 งามแท้ เครื่องทองอยุธยา

ถามว่า "หน้าบันแถลงปรางค์จำลอง" จากวัดราชบูณะ นี้ เหลืออยู่กี่ชิ้นที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ

ง. 4 ชิ้น หรืออาจมากกว่า

5. คิดว่าผมกำลัง "โม้" อะไรอยู่ ?

ข. ตรงนี้เก็บพระบรมอัฐิ กษัตริย์ 16 พระองค์ ที่พระบรมอัฐิกระจายอยู่ตามพื้นดินให้เราเหยียบย่ำ หลังจากคนไทยยุคหนึ่งชอบขุดกรุขโมยแล้วเอาไปแต่เครื่องทอง

ข้อ 6 งามจริง หัวโขลนเรือพระที่นั่ง พบที่ไหนกันเนี่ย ?

ข. วัดเชิงท่า คือบริเวณ "อู่เรือพระที่นั่ง" ในสมัยกรุงศรีอยุธยา

ข้อ 7 ปิรามิคแห่งอยุธยา แต่เอ บูรณะกี่ครั้ง ใครบูรณะ?

"เจดีย์วัดภูเขาทอง" ในการบูรณะครั้งไหน ใส่รูปครุฑปูนปั้นที่หน้าบันซุ้มจระนำ

ค. สมัยจอมพล ป.พิบูลสงคราม แกใส่ครุฑทุกที่ที่เป็นโบราณสถานสำคัญ เพราะหลวงวิจิตรวาทการบอกว่า ท่านคือพระนารายณ์ "อวตาร" ลงมา ดีที่ไม่เปลี่ยนราชวงศ์ซะด้วย

ข้อ 8 ทวารบาลช่างงามจริง รู้ความหมายไหม

ประตูซุ้มจระนำพระเจดีย์ใหญ่วัดพระศรีสรรเพชญ มีศิริภรณ์ 5 ห้ายอด หมายถึงอะไร

ข. อยุธยาเป็นศูนย์กลางเขาพระสุเมรุ ตรงกลางคือเขาพระสุเมรุ อีก 4 ยอดคือทวีปทั้งสี่

ข้อ 9 นอกจากวัดธรรมิกราชแล้ว วัดที่มีสิงห์ล้อมสวย ๆ ก็มีอีกแห่งนะ

ง. วัดแม่นางปลื้ม

ข้อ 10 ใครหนอช่างใจร้าย ทำลายได้ลง แล้วใครซ่อมล่ะ ?

นายกอูถัน ชาวพม่า ได้มอบเงินเพื่อบูรณะวิหารพระศรีสรรเพชญขึ้นมาใหม่ มอบให้เท่าไหร่

ง. 2 แสน บาท ผสมกับเงินเรี่ยไรอีก 2.5 แสนบาทของไทย

ข้อ 11 ภาพนี้มีอะไรดีน้า...

ภาพในโบสถ์วัดใหญ่ชัยมงคล ภาพเขียนฝาผนังด้าน"ข้างซ้าย"ของพระประธานเป็นรูปอะไร

ก. ยุทธหัตถี

ข้อ 12 ภาพจะจะ ขโมยของหลวง

ใครปลูกพุทราในเกาะเมืองอยุธยากันแน่

ค. อาจารย์มานิต วัลลิโภดมปลูกไว้ อาจารย์ศรีศักรยืนยัน จริง ๆ

ข้อ 13 เห็น ๆ ทำไมไม่เหลือลวดลายปูนปั้น โทษพม่าอีกแล้ว ?

พระปรางค์ประธานวัดไชยวัฒนาราม มีรูเล็ก ๆ มากมาย ทั่วตัวองค์เรือนธาตุ มีไว้เพื่อทำอะไร

ง. เป็นรูหมุดทองจังโก้ พระปรางค์องค์นี้ปิดทองทั้งองค์ จึงไม่มีปูนปั้น ก็แค่นั้น

ข้อ 14 พระที่นั่ง ? เมื่อครั้งยังดี

พระที่นั่งทางทิศตะวันออกสุดของพระราชวัง มีชื่อว่าอะไร

ก. พระที่นั่งจักรวรรดิไพชยนต์

ข้อ 15 ไม่ได้ไปแต่ผ่าน ผมสันนิษฐานว่าเคยเป็นอะไรมาก่อน ?

ผมเล่นให้ฟังชัด ๆ ในรถว่า น่าจะเคยเป็นอะไร เพราะมีการค้นพบรูปเคารพ พระพุทธรูปในคติวัชรยานที่นี่

ค. อโรคยศาลา แต่ถูกดัดแปลงใหม่ทั้งหมดให้เป็นพระปรางค์ในช่วงหลัง

ข้อ 16 ลวดลายอิทธิพลจีนผสมเขมร หินทรายขาว มาจากไหนหว่า ?

ข. วัดมหาธาตุ เป็นชิ้นส่วนที่พังลงมาในครั้งสมัยรัชกาลที่ 6 ทำจากหินทราย

ข้อ 17 พรหมสี่พักตร์ ?

เชื่อว่าเคยประดับอยู่ ณ ที่ใด

ข. ประตูพระนคร

ข้อ 18 เรื่องราวซับซ้อน ก่อนชะลอท่านมาตั้งตรงนี้

วัดที่ปรากฏชื่อว่าชะลอท่านมาจากที่นั่นตามพงศาวดารคือ

ค. วัดชีเชียง

ข้อ 19 พระนาสิกแหว่งไปตอนไหนหว่า ?

เศียรพระพุทธรูปองค์นี้ อยู่ที่วัดมหาธาตุ เป็นภาพที่หลายคนชินตา เพราะดูมีมนต์ขลังของรากไม้ ถามว่า ทำไมจมูกจึงมีคนละสี

ก. ก็แหว่งนะซิ ถามได้ แหว่งมาตั้งแต่สมัยโบราณแล้ว

ข้อ 20 มองอาไร คิดมากล่ะสิ

ควายตัวผู้หรือตัวเมีย

ก. ตัวเมียแน่นอน เพราะตาหวาน

ข้อ 21 คล้องช้าง ที่เพนียด ของจริงหรือการแสดง ?

ก. จริง ในสมัยรัชกาลที่ 5 เพื่อโชว์ชาวต่างประเทศต้องถ่ายทำจริง ๆ

ข้อ 22 ชุดสวยนะตัวเอง ! ทำหน้าที่อะไรล่ะ

ภาพวาดขุนนางอยุธยา ถามว่า ตำแหน่งออกญา"พลเทพ"ทำหน้าที่อะไร

ง. เสบียงอาหาร การค้าภายในเมือง กองเสบียง

ข้อ 23 งามแท้เครื่องทอง วัดไหนหว่า?

ข. วัดมหาธาตุ

ข้อ 24  ไม่รับกันเลย อาคารมณฑป ใครหนอมาสร้างไว้ ?

ค. พระนารายณ์มหาราช

ข้อ 25 ทิศไหนหว่า ? สังเกตข้างหลังดี ๆ

ง. ทิศใต้ ตะวันตก

ข้อ 26 นี่เธอ มายืนทำอะไรกันยะ ?

ในภาพเป็นที่ไหน

ค. วัดนครหลวง

ข้อ 27 อุ้ย อะไรของท่านหายไป

ก. อุณาโลม ตรงกลางคิ้ว

ข้อ 28 หมายเลข 11 ถนนสายสำคัญ ?

ภาพแผนที่คัดลอกของชาวอังกฤษ จอห์น แอนดรูส์ ถนนหมายเลข 11 ในภาพมีชื่อว่าอะไร

ค. ถนนมหารัฐยา

ข้อ 29 คุ้น ๆ ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติเจ้าสามพระยา

พระเจดีย์ผลึกแก้ว พระบรมสารีริกธาตุ จากวัดสวนหลวงสบสวรรค์ ใครเป็นผู้ซ่อมและบรรจุเข้าไปเป็นครั้งสุดท้าย

ง. รัชกาลที่ 6

ข้อ 30 เราผ่านกันสองรอบ ป้อมอะไรเอ่ย ?

ป้อมประตูน้ำนี้มีชื่อว่าป้อมอะไร

ง. ป้อมประตูข้าวเปลือก

ข้อ 31 ลายเส้นเกือบสี่ร้อยปี อะไรมันจะเหมือนกับปัจจุบันมากมายขนาดนั้น

ภาพลายเส้นของหมอแกมเฟอร์ ที่ไหน

ค. วัดภูเขาทอง

ข้อ 32 ภาพเสด็จเยือนวัดใด ในเขตนอกเกาะเมือง

ก. วัดอโยธยา

ข้อ 33 เขาไว้ใช้ทำอะไรหว่า ไม่ใช่ของจำลองแน่ ๆ

ค. กระปุกเก็บอัฐ

ข้อ 34 ลงไปกันก็หลายคน รู้เปล่าเขามีอะไรในนี้บ้าง

ภาพในกรุชั้นล่างของวัดราชบูรณะ มีภาพเขียฝาผนังเรื่องอะไร

ข. ชาดก และ ง. พุทธประวัติครับ ส่วนภาพอดีตพระพุทธเจ้าก็มีครับ แต่ในความเชื่อเถรวาท มีเพียง 24 พระองค์

ข้อ 35 เจดีย์ใหญ่นี้ไม่ได้ลง แต่ลงไปทำไมล่ะ

ภายในบรรจุอะไร ที่เชื่อว่า เกี่ยวกับสงครามยุทธหัตถีเห็น  ๆ

ข. อัฐิทหารนิรนาม

ข้อ 36 สวย แต่แท้จริงแล้วซ่อม โดนหลอกว่าพม่าไม่ได้ทำลาย ตอนไหนล่ะ

พระพุทธพิชิตมาร วัดหน้าพระเมรุ มีเรื่องเล่ากันเสมอว่าพม่าไม่ได้เผาทำลาย ความจริงพม่าก็ไม่ได้เผาทำลายหลายวัด แต่คนจีนและคนไทยในยุคหลังต่างหากที่ตามเข้าไปเผาและปล้นสะดม วัดนี้ก็พังไปตามกาลเวลา ใครเป็นแม่กองมาบูรณะในสมัยรัชกาลที่สาม

ก. พระยาไชยวิชิต

ข้อ 37 ชี้มือชี้ไม้ ทำอะไรอยู่น่ะท่าน

หมวกของขุนนางสมัยนี้เรียกว่าอะไร

ค. ลอมพอก

ข้อ 38 นานมาแล้ว ที่ไหนหว่า ?

ภาพนี้เป็นภาพในสมัยรัชกาลที่ 5 ที่เสด็จประกอบพระราชพิธี "รัชมังคลาภิเษก"บวงสรวงบูรพกษัตริยาธิราชเจ้าเนื่องในวโรกาสที่ทรงสถิตย์อยู่ในราชสมบัตินานเทียบเท่าสมเด็จพระรามาธิบดีที่๒แห่งกรุงศรีอยุธยา จะเห็นว่ากำแพงและพระที่นั่งสรรเพชญปราสาทถูกซ่อมแซม จนใช้งานได้ตามปกติ เพราะฉะนั้น ข้อหาที่อยุธยาเสื่อมโทรมขนาดนี้ก็ลดลงจากการยัดเยีดยดให้พม่าเพียงอย่างเดียวได้แล้วนะครับ

คำถามคือ ใครสั่งรื้อพระที่นั่งที่ซ่อมใหม่ในครั้งพระราชพิธีดังกล่าวลงทั้งหมด

ข. รัชกาลที่ 6   

ข้อ 39 ท่านเป็นใคร

ภาพลายเส้น ของพระมหากษัตริย์องค์ใด

ค. พระเจ้าอุทุมพร

ข้อ 40 พวกวิเทศ มีหมา ชาติไหนกันแน่ ?

ในภาพ "เดาใจ" ผม ว่า ผมคิดว่ารูปปั้นชาวต่างประเทศที่งมได้มากมายในแม่น้ำเจ้าพระยานี้ น่าจะเป็นคนชาติใด ใบ้นิด ๆ มีหมาด้วย

ก. ฮอลันดา

ข้อ 41 ที่ไหน คุ้น ๆ

ก.วัดไชยวัฒนาราม

ข้อ 42 ถอดแบบมาจากป้อมอะไร ?

ง. ป้อมมหาไชย ที่กรุงเทพ ถอดแบบมาจากป้อมมหาไชยกรุงศรีอยุธยาครับ

ข้อ 43 พระที่นั่งอะไรเอ่ย

ค. พระที่นั่งสุริยาศอมรินทร์

ข้อ 44  คุ้น ๆ อีกแล้ว

เป็นภาพลายเส้นของวัดอะไร มีปรางค์ล้อม 4 ทิศด้วย

ค. วัดราชบูรณะ อาจารย์ศรีศักรเขายืนยันอย่างนั้น

ข้อ 45 ที่ไหนเนี่ย ?

ในพระราชพิธีรัชมังคลาภิเษก พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่ทรงประกอบพิธีปะทับอยู่บนพระที่นั่งอะไร ?

ก. พระที่นั่งสรรเพชญปราสาท

ข้อ 46 มีใครบ้าง ?

ในภาพเป็นภาพวาดใหม่มาจากภาพลายเส้นฝรั่งเศส เมื่อราชทูตฝรั่งเศสนำสารพระเจ้าหลุยส์ที่ 14  คนยื่นสารคือราชทูต เดอโชมองต์ เคียงข้างขวาคือ อุปทูต เดอชัวสี มีฟอลคอนหมอบอยู่ กำลังอธิบายจังหวะการถวาย บาดหลวงด้านหน้ามีนามว่าอะไร ?

ข. ลาโน่

ข้อ 47 ที่ไหน เรียกว่าอะไร

วิหารเล็ก ๆ ในวัดมหาธาตุ ใช้ลงโทษขังพระภิกษุ ให้มานั่งสมาธิพิจารณาตนในห้องแคบ ๆ เรียกว่าวิหารอะไร

ง. วิหารแกลบ

ข้อ 48 ของเล่นนี่น่า ?

ของเล่นดังกล่าวน่าเกี่ยวข้องกับเรื่องอะไร

ค. วรรณกรรม

ข้อ 49 สาวสยาม 500 ปี

คำถามก็คือ ภาพนี้ใครวาดไว้

ก. ลาลูแบร์

ข้อ 50 มุมมองจากวิหาร มีเรื่องอะไรที่นี่ ?

"วิหารจอมทอง" ภายในวัดพระศรีสรรเพชญ มุมมองถ่ายภาพลอดหน้าต่างที่เป็นที่นิยม เคยเกิดเหตุการณ์การชิงอำนาจหมายฆ่าให้ตายโดยชาวต่างชาติที่นี่ แต่พระมหากษัตริย์อยุธยาหนีได้ทันหวุดหวิด คนสัญชาติใดก่อการอุกอาจนี้

ค. ญี่ปุ่น กรณีพระเจ้าทรงธรรม พระสงฆ์พาหนีหวุดหวิด จึงล้างบ้านญี่ป่นทิ้ง