วันก่อนผมตีหนูหลังบ้านตาย...

                หลังความตายของเจ้าหนูโชคร้าย ผมมานั่งคิดด้วยอารมณ์สงสาร แม้ว่ามันจะเป็นหนูบ้านที่ตัวใหญ่สักหน่อย เช่นเกียวกับหนูกรุงเทพฯในที่แห่งอื่น เนื่องจากธรรมชาติเสียความสมดุล ทำให้หนูกรุงมีอยู่เกลื่อน แถมอายุยืนเสียด้วย จึงทำให้มันตัวใหญ่เป็นพิเศษ

                ผมสงสารเพราะคิดว่าสิ่งมีชีวิตบนโลกมนุษย์ก็มีสิทธิจับจองที่อยู่อาศัยกันทั้งนั้น อีกทั้งก็มีสิทธิจะมีชีวิตอยู่ตลอดอายุขัย

                เรื่องของเรื่องก็มีอยู่ว่า....

                ผมตื่นเช้าตามเวลาปกติ จากนั้นก็เดินลงชั้นล่างไปชงกาแฟกินชั้นล่าง แต่เมื่อมองออกไปด้านหลังของห้องครัว ก็ต้องประหลาดใจว่าเหตุใดใบต้นโมกที่ผมปลูกใสกระถางไว้ตรงมุมบ้านด้านนอก จึงร่วงลงมามากมายขนาดนั้น มีทั้งใบที่ยังเขียวสดและใบแห้ง ซึ่งปกติแล้วจะมีเฉพาะใบโมกแห้งกรอบร่วงลงมาตามธรรมชาติทั่วไป จากนั้นก็เดินออกไปดู ทันใดนั้นผมก็เห็นหนูตัวโตวิ่งลัดเลาะไปมาตามขอบผนังพื้นปูนด้านล่าง

                ผมปิดประตูกระจกบานเลื่อนทันที เพราะเกรงมันจะวิ่งออกไปกลางบ้าน จากนั้นหาไม้กวาดไล่ตีมาอยู่พักใหญ่ แต่ด้วยใจที่ไม่อยากจะตีให้ตายหรือยังไงก็ไม่ทราบได้ ผมตีเบาๆพอสยบมันได้ ปลายไม้กวาดไปถูกหาง ทำให้หนังมันลอกออกมา เหมือนกับหางจิ้งจกตอนเราจับแล้วมันสะบัดจนขาดเพื่อเอาตัวรอด ผมนั่งดูมันนอนหมอบอยู่กับพื้นเหมือนกับแกล้งตายยังไงยังงั้น แต่ก็ไม่ตีซ้ำจนตายจริงๆ จนกระทั่งผมนั่งกินกาแฟสักพัก คิดว่ามันตายแล้ว แต่พอกลับมาดูอีกครั้ง มันกลับวิ่งได้อีก แถมยังวิ่งไต่ขึ้นมาถึงโคนขาเมื่อผมขยับเข้าไปใกล้

                แต่ในที่สุด..ผมก็ตีมันจนตายจริงๆ

                เรื่องจะไม่เกี่ยวกับคนชื่อ ทักษิณ ชินวัตร เลย หากผมไม่มานั่งคิดว่าทำไมมันจึงอยู่จนถึงรุ่งเช้า จนไม่ได้กลับรังนอนของมัน  ผมมานั่งพิเคราะห์อีกครั้งว่าเหตุใดหนูเจ้ากรรมตัวนี้ถึงสิ้นอายุขัยก่อนวัยด้วยฝีมือของผมเอง ซึ่งหลังจากคิดอยู่นานก็พบคำตอบ

                บริเวณด้านหลังบ้านเป็นบริเวณยื่นออกไปเหมือนทาวน์เฮ้าส์ทั่วไป ช่างก่อสร้างได้ต่อเติมทำหลังคาเพื่อเพิ่มพื้นที่ประโยชน์ใช้สอย ผมคิดว่าช่างสร้างส่วนต่อเติมดีเยี่ยม เหมือนกับเป็นส่วนหนึ่งของตัวบ้านก็ว่าได้ หน้าต่างด้านหลังเป็นกระจากบานเลื่อนทั้งแถบ มีเหล็กดัดและมุ้งลวดคุมอีกชั้น ซึ่งก็หมายถึงว่าแมลงขนาดใหญ่ไม่มีสิทธิเข้าเด็ดขาด ผนังเพดานด้านบนเป็นแบบฝ้าเรียบ เป็นฝ้าผนังเหมือนกับเป็นผนังปูนทั้งเพดาน แต่ก็เปิดช่องสำหรับรับแสงจากกระเบื้องใสบนหลังคา ซึ่งตรงช่องนี้เองที่หนูเจ้ากรรมตัวนี้มีโอกาสเข้ามาโดยกัดเป็นช่องเพื่อลงมาหาของกิน

                ต้นโมกที่ผมปลูกไว้ในกระถางชูกิ่งเป็นสะพานเชื่อมตรงช่องเพดานนั่นเอง ที่เปิดโอกาสให้หนูเจ้ากรรมตัวนี้ไต่ลงมาด้านล่างได้ มันอาจกระโดดลงมาที่กิ่งก่อนจะไต่ลงมาด้านล่าง แต่ตอนจะขึ้นกลับไปจุดเดิม มันทำไม่ได้ เพราะกิ่งเล็กเกินไป ซึ่งผมคิดว่ามันคงใช้ความพยายามอยู่ทั้งคืนเพื่อจะกลับรังบนเพดานด้านบน แต่ก็ไม่สำเร็จ จึงทิ้งร่องรอยไว้จากใบโมกที่ร่วงมากองเกลื่อนพื้นปูนด้านล่าง

                ผมคิดว่าหนูตัวนี้คงไม่คิดว่าจะกลับไม่ได้ และคงคิดไม่ออกหรอกว่ากิ่งไม้นั้นอ่อนเกินไปจะไต่ขึ้นมาใหม่ เพราะการคิดเชิงเหตุผลเช่นนี้ก็มีแต่สัตว์ประเภทมนุษย์เท่านั้นที่มีความสามารถทำได้ แต่ไม่ใช่สัตว์ทั่วไป เพราะสัตว์คิดตามสัญชาติญาณเท่านั้น.....หรือบางทีมันอาจคิดว่าเมื่อลงได้ก็ขึ้นได้ และที่ผ่านมาในชีวิตก็ไม่เคยเกิดเหตุการณ์ลักษณะนี้มาก่อน

                มันไม่รู้ว่าตัวเองมีข้อจำกัด....ที่ไม่อาจเอาชนะได้

        การไม่รู้ข้อจำกัดเพราะว่าทุกอย่างขับเคลื่อนตามสัญชาติ เช่นเดียวกับมนุษย์ ซึ่งปรากฏการณ์ในลักษณะเดียวกันพบเห็นได้ทั่วไป ผมนึกถึงหนูตัวนี้ครั้งไรผมก็นึกถึง เออร์เนสต์ เฮอร์มิ่งเวย์ นักเขียนผ็ยิ่งใหญ่ชาวอเมริกัน เจ้าของผลงาน The old man and The sea ที่มีผู้ชื่นชอบไปทั่วโลกใบน้อยนี้ แต่ที่เหมือนกับเจ้าหนูตัวนี้ก็เห็นจะเป็นเรื่องสั้นของเขาที่เขียนถึงนักต่อสู้วัวกระทิงในสเปน เป็นเรื่องสั้นๆแต่สอนให้เรารู้ถึงข้อจำกัดของมนุษย์

                เป็นเรื่องราวของนักต่อสู้วัวกระทิงที่เก่งมาก แต่เนื่องจากสังขาร อายุมากขึ้น ทำให้ชีวิตเริ่มอับเฉา เพราะเขาไม่อาจอยู่บนลานสู้วัวเหมือนครั้งตอนเป็นหนุ่ม แต่ในที่สุดเขาก็ขอพิสูจน์ตัวเองอีกครั้ง และเชื่อมั่นว่าตัวเองทำได้เหมือนสมัยช่วงรุ่งโรจน์ จนในที่สุดเขาก็ได้ลงสนามสมใจ

                การลงสนามครั้งนี้ถือเป็นครั้งสุดท้ายของเขา เพราะในที่สุดเขาก็พ่ายแพ้ต่อวัวหนุ่ม เขาได้รับบาดเจ็บถูกหามออกจากสนาม...ตอนนี้เองเขาจึงเชื่อว่าตัวเองมีข้อจำกัด มิอาจเอาชนะได้ นั่นคือ สังขาร

                อารมณ์ความรู้สึกของนักสู้วัว เป็นสิ่งที่เราพบเห็นได้ทั่วไปในชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะบรรดานักกีฬาที่มีความสามารถ และผมคิดว่า ทักษิณ ชินวัตร ก็เป็นอีกคนที่เป็นเช่นนี้

                ขณะนี้เราเห็นภาพคนชื่อทักษิณ พยายามต่อสู้ทางการเมืองอย่างสุดชีวิต บางคนบอกว่า ทักษิณ เป็นคนไม่เคยยอมแพ้ บางคนบอกว่าเพื่อปกป้องสมบัติของตัวเองที่ถูกยึดไว้ชั่วคราว แต่หากวิเคราะห์ความสำเร็จในชีวิตและทางธุรกิจและการเมือง ก็ไม่น่าแปลกใจถึงการต่อสู้ของเขาเลย

                เขาเชื่อมาตลอดชีวิตในกลยุทธ...เงินต่อเงิน...และเขาคิดว่าเงินสามารถแก้ปัญหาได้ทุกอย่าง

                 เขาประสบความสำเร็จสร้างฐานะจากยาจกเป็นมหาเศรษฐกิจของเมืองไทยเพียงชั่วข้ามคืน จากนั้นประสบความสำเร็จในเวทีการเมืองระดับประเทศ เป็นนายกรัฐมนตรีที่มาจากการเลือกตั้งคนแรกที่มีอำนาจล้นฟ้า เป็นอำนาจเบ็ดเสร็จที่มิอาจท้าทายได้จากคนที่เขาเห็นว่าเป็นศัตรูทางการเมือง เขาไปไหนมีแต่ฝูงชนคอยให้การต้อนรับ สั่งใครให้ทำอะไรก็ไม่มีใครกล้าขัดขืน....แต่วันนี้เขาเป็นเพียงมหาเศรษฐีไร้แผ่นดิน

                แต่ยังคาดเดายากว่าจุดจบของเรื่องราวจะเป็นอย่างไร          

                เขาจะมีจุดจบเหมือนหนูหลังบ้านของผมหรือไม่ จะเหมือนนักต่อสู้วัวของเฮอร์มิ่งเวย์หรือไม่ เป็นเรื่องที่ยากคาดเดา หนูและนักต่อสู้วัวกระทิง มีชะตากรรมไม่ต่างกัน เพราะไม่รู้ข้อจำกัดของตัวเอง แต่กรณีของ ทักษิณ ชินวัตร เขาอาจเห็นว่าที่เป็นอยู่นี้ไม่ใช่เรื่องข้อจำกัดที่เขาไม่อาจพิชิต เขายังเชื่อว่าสามารถชนะได้

                ข้อจำกัดของทักษิณตามสายตาของผมก็คือ เขาไม่เข้าใจความซับซ้อนของกระบวนการทางสังคมพอ เขามองเป็นเหมือนการบริหารธุรกิจไปหมด เขาคิดว่าทุกอย่างเงินซื้อได้ และไม่เคยคิดว่าในโลกนี้มีบางอย่าง เงินก็มิอาจช่วยได้

                เป็นข้อจำกัดของเขาเพียงอย่างเดียว ซึ่งอาจทำให้เขาต้องนอนกอดสมบัตินอกแผ่นดินเกิดตลอดกาล หรือไม่ก็สูญเสียสมบัติที่เหนื่อยยากมาทั้งชีวิต

            เป็นชะตากรรมของมนุษย์ทั่วไป...ที่ไม่รู้ว่ามนุษย์มีข้อจำกัด