สายเลือดฮ่องอ้อ

เมื่อสองสามวันที่ผ่านมาได้มีโอกาสไปลงพื้นที่ดูวิถีชีวิตของชาวบ้านหมู่บ้าน

ฮ่องอ้อ  ซึ่งเป็นหมู่บ้านริมน้ำมูล  มีวิถีชีวิตผูกพันกับน้ำมูล  น้ำมูลเป็นเสมือนสายเลือดของตัวเอง

ชาวบ้านในหมู่บ้านฮ่องอ้อประกอบอาชีพประมงและทำนาเป็นหลัก  ซึ่งในการทำนานั้นชาวบ้านจะทำนานอกฤดู  หรือที่เรียกว่า  นาปัง  เพราะว่าในฤดูกาลทำนานั้นน้ำจะท่วม  ไม่สามารถปลูกข้าวได้หรือปลูกไปแล้วก็ข้าวตาย  ทำให้ชาวบ้านหันมาปลูกข้าวนอกฤดูแทน  โดยการเอาน้ำจากน้ำมูลมาหล่อเลี้ยงข้าวให้เติบโตจนได้ผลผลิตออกมา

อาชีพประมงของชาวบ้านก็อาศัยแม่น้ำมูลเป็นแหล่งประกอบอาชีพ  ซึ่งอาชีพนี้ก็เป็นอีกอาชีพหนึ่งที่สำคัญ  ช่วยหล่อเลี้ยงชีวิตชาวฮ่องอ้อมาตั้งแต่อดีตกาลจนถึงปัจจุบัน  นอกจากที่ชาวบ้านจะใช้น้ำมูลในการทำนาทำประมงแล้ว  ชาวบ้านยังใช้น้ำมูลในการอุปโภคบริโภคอีกด้วย  สายน้ำมูลยังเป็นเหมือนสนามเด็กเล่น  ให้กับเด็กในหมู่บ้านได้เล่นกัน  เป็นเพื่อนเมื่อยามเหงา  เป็นที่พักผ่อนเมื่อยามร้อนและเมื่อยล้า

ที่กล่าวมาแสดงให้เห็นว่าชาวบ้านฮ่องอ้อมีความสัมพันธ์กับลำน้ำมูล  เปรียบเสมือนน้ำมูลเป็นสายเลือดตัวเอง  ซึ่งลองคิดดูว่า ถ้าเกิดวันหนึ่งน้ำมูลไม่เหมือนเดิม ชาวบ้านจะอยู่อย่างไร?

เมื่อไปลงพื้นที่วันนั้นได้คุยกับชาวบ้าน  พวกเขาบอกว่า “ทุกมื้อนี้กะหาปลาบ่ค่อยได้ล่ะๆลูก  เพราะว้ามันมีบริษัทมาดูดทราย  ปลามันเลยขึ้นไปนำทรายเบิร์ด แลบางส่วนมันกะหนีไปอยู่ม่องใหม่” (ทุกวันนี้ก็หาปลาไม่ค่อยได้แล้ว  เพราะว่ามีบริษัทมาสัมปทานทรายบริเวณบ้านฮ่องอ้อ  จึงทำให้ปลาถูกดูดขึ้นไปกับทรายด้วย และปลาบางส่วนก็หนีไปอยู่ที่อื่น)  จุดนี้จะเห็นได้ว่าชาวบ้านได้รับผลกระทบจากนโยบายสัมปทานทรายของภาครัฐ

ตรงจุดนี้อยากให้ผู้หลักผู้ใหญ่ในบ้านเมือง  ลองคิดดูสักนิดว่า “ คุ้มค่าแล้วหรือกับผลประโยชน์ที่ภาครัฐได้รับเมื่อเปรียบเทียบกับการสูญเสียของประชาชนซึ่งเป็นพลเมืองของชาติ”

บ้านฮ่องอ้อ  ต.ท่าช้าง  อ. สว่างวีระวงษ์  จังหวัดอุบลราชธานี