ดนตรีไทย

วันพุธที่ 19 พฤศจิกายน 2551

ขุนสมบูรณ์เป่าเสนาะ
ranking : สมาชิกทั่วไป
email : worrapojm@yahoo.com
วันที่สร้าง : 2007-09-17
จำนวนเรื่อง : 13
จำนวนผู้ชม : 14291
จำนวนผู้โหวต : 18
ส่ง msg :

ดนตรีไทย

ขุนสมบูรณ์เป่าเสนาะ

ดนตรีไทย เอกลักษณ์ มรดกของชาติไทย ที่นับวันจะถูกลืมเลือนไปตามกาลเวลา แต่อยากให้มองว่าที่ชาติเราอยู่ได้ทุกว้นนี้ ไม่ใช่เพราะสิ่งที่ถูกมองว่าโบราณ คร่ำครึ เหล่านี้หรือ?
Permalink : http://www.oknation.net/blog/worrapojm

วันอังคาร ที่ 18 กันยายน 2550

ลาวดวงเดือน

Posted by ขุนสมบูรณ์เป่าเสนาะ , ผู้อ่าน : 338 , 13:11:54 น. | หมวดหมู่ : ดนตรีไทย

พิมพ์หน้านี้

หลาย ๆ ท่านคงที่จะเคยได้สัมผัสกับสุนทรียรสแห่งความไพเราะซาบซึ้งของเพลงลาวดวงเดือน แต่จะมีสักกี่ท่านที่ทราบว่าประวัติของเพลงเพลงนี้มีความเป็นมาอย่างไร เป็นเพลงของชาติลาวหรือ? ก่อนอื่นก็ขออนุาตอธิบายให้ทราบว่า เหตุใดเพลงไทยจึงมีชื่อของชาติอื่นนำหน้าชื่อเพลง เช่น จีนขิมเล็ก ญวนทอดแห พม่ารำขวาน เขมรไทรโยค มอญดูดาว ลาวดวงเดือน เป็นต้น เพลงต่าง ๆ เหล่านี้ เป็นเพลงที่นักดนตรีและบรมครูทางด้านดนตรีไทยได้ประพันธ์ขึ้น หาได้นำหรือลอกเลียนแบบมาจากชาติอื่นแต่อย่างใด แต่ได้นำสำเนียงเพลงของชาตินั้น ๆ เข้ามา และอาจจะมีการนำเอาเครื่องดนตรีประเภทประกอบจังหวะ คือ กลองชนิดต่าง ๆ เข้ามาประสมด้วย เช่น กลองตุ๊ก กลองยาว ตะโพนมอญ เพื่อให้เกิดความไพเราะและสมบูรณ์แบบมากยิ่งขึ้น คราวนี้ก็มาเข้าถึงเรื่องของเพลงลาวดวงเดือนสักทีนะครับ ตามประวัติที่ปรากฏนั้น เมื่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ เสด็จพระราชดำเนินเยือนมิตรประเทศในยุโรปเป็นครั้งแรกในปี พ.ศ.๒๔๔๐ นั้น ได้ทรงพาพระเจ้าลูกยาเธอชั้นที่เป็นเด็กเล็กตามเสด็จไปด้วย และหนึ่งในนั้น ก็มีพระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าเพ็ญพัฒนพงศ์ ซึ่งเป็นพระราชโอรสองค์ที่ ๓๘ ประสูติแต่ เจ้าจอมมารดามรกฎ รวมอยู่ด้วยพระองค์หนึ่ง พระองค์ทรงมีความสนพระทัยในเรื่องของการเพาะปลูกเป็นพิเศษมากกว่าพระเจ้าลูกยาเธอพระองค์อื่น จึงทรงหมายมั่นที่จะให้ทรงเข้าศึกษาเล่าเรียนในวิทยาลัยเกษตรกรรม เวลลิงตัน ฮอลล์ ในมณฑลลิงคอล์นไชร์ ประเทศอังกฤษ พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ได้เสด็จเข้าเรียนเมื่อทรงมีพระชนมายุเพียง ๑๗ พรรษา ทรงศึกษาเล่าเรียนอยู่สามปีครึ่งก็จบหลักสูตรปริญญาตรี ก็เสด็จกลับพระนครเพื่อเตรียมพระองค์เข้ารับราชการในกระทรวงเกษตราธิการ ในสมัยนั้นถือว่าเป็นพระราชนิยมของในหลวงรัชกาลที่ ๕ ที่จะทรงโปรดฯ ให้พระเจ้าลูกยาเธอที่สำเร็จการศึกษามาจากต่างประเทศได้เสด็จเยี่ยมเยือนราษฎรในหัวเมืองที่สำคัญ ๆ อย่างที่พระองค์ทรงรับสั่งเป็นภาษาอังกฤษว่า “to get familiarization” ก่อนที่จะทรงโปรดฯ ให้รับราชการในตำแหน่งสำคัญ ๆ ต่อไป สำหรับพระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงเลือกที่จะเสด็จหัวเมืองเหนือโดยไปตั้งหลักอยู่ที่นครเชียงใหม่ก่อน ที่ทรงเลือกเช่นนี้ เพราะพระยานริศราชกิจ ข้าหลวงต่างพระเนตรพระกรรณ ผู้กำกับราชการเมืองเชียงใหม่นั้นเป็นญาติวงศ์ของเจ้าจอมมารดามรกฎ พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงเสด็จไปเชียงใหม่โดยทางเรือ ตรงกับปีมะโรง พ.ศ.๒๔๔๗ ก็คงจะไม่เป็นที่สงสัยอันใดที่พอเสด็จถึงเชียงใหม่แล้ว จะไม่ทรงได้รับการต้อนรับอย่างเอิกเกริก เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ในขณะนั้นได้แก่ เจ้าหลวงอินทวโรรสสุริยวงศ์ฯ (เจ้าองค์ที่ ๘ ยุคแห่งกบฏเงี้ยวเมืองแพร่) ก็ได้จัดงานเลี้ยงเพื่อเป็นการถวายการต้อนรับเป็นงานมโหฬารอย่างไม่เคยมีปรากฏในประวัติศาสตร์ของลานนาไทย และหลังจากงานเลี้ยงแล้ว เจ้าหลวงอินทวโรรสสุริยวงศ์ฯ ก็โปรดให้มีการแสดงละครให้ได้ทอดพระเนตร ซึ่งผู้แสดงแต่ละคนก็มีหน้าตาสะสวยงดงามยิ่งนัก แต่สำหรับพระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ มิได้ทรงสนพระทัยในท่าร่ายรำหรือรูปโฉมอันวิไลของนางรำแต่อย่างใด ก็เพราะระหว่างที่ละครกำลังดำเนินติดต่อกันไปเรื่อย ๆ นั้น สายพระเนตรของพระองค์ทรงทอดไปที่ร่างของสาวน้อยที่กำลังแรกรุ่นจำเริญวัยนางหนึ่ง ซึ่งมาร่วมชมละครด้วยกิริยาท่าทางที่ไร้เดียงสา ทรงทราบต่อมาว่าสาวน้อยผู้นั้น คือ “เจ้าชมชื่น ณ เชียงใหม่” เป็นธิดาคนโตวัย ๑๖ ของ เจ้าราชสัมพันธวงศ์ (ธรรมลังกา) และเจ้านางคำย่น พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงทนรอให้ค่ำคืนนั้นผ่านพ้นไปแทบจะไม่ได้ ทรงรอจนกระทั่งวันรุ่งขึ้น จึงทรงคาดคั้นให้พระยานริศราชกิจนำเสด็จไปยังคุ้มของเจ้าราชสัมพันธวงศ์เพื่อผูกไมตรีกับพ่อของฝ่ายหญิง เจ้านางชมชื่นถูกตามตัวให้ออกมาถวายการต้อนรับพระองค์เจ้าชายเพ็ฯ ตั้งแต่วันนั้นมาพระองค์เจ้าชายเพ็ฯ ก็ทรงเป็นแขกประจำคุ้มและทรงกลายเป็นช่างภาพประจำตัวของเจ้านางชมชื่นไป เรื่องพระเจ้าลูกยาเธอไปทรงผูกสมัครรักใคร่เจ้าหญิงในราชสกุลวงศ์ ณ เชียงใหม่ จะต้องเป็นเรื่องซุบซิบอย่างหนาหู และจะต้องทราบไปถึงเจ้าหลวงและแม่เจ้ามหาเทวีอย่างแน่นอน (เรื่องกำลังเข้มข้นจะเป็นอย่างไรขออนุาตต่อในฉบับหน้านะครับ) : ขุนสมบูรณ์เป่าเสนาะ

หลาย ๆ ท่านคงที่จะเคยได้สัมผัสกับสุนทรียรสแห่งความไพเราะซาบซึ้งของเพลงลาวดวงเดือน แต่จะมีสักกี่ท่านที่ทราบว่าประวัติของเพลงเพลงนี้มีความเป็นมาอย่างไร เป็นเพลงของชาติลาวหรือ? ก่อนอื่นก็ขออนุาตอธิบายให้ทราบว่า เหตุใดเพลงไทยจึงมีชื่อของชาติอื่นนำหน้าชื่อเพลง เช่น จีนขิมเล็ก ญวนทอดแห พม่ารำขวาน เขมรไทรโยค มอญดูดาว ลาวดวงเดือน เป็นต้น เพลงต่าง ๆ เหล่านี้ เป็นเพลงที่นักดนตรีและบรมครูทางด้านดนตรีไทยได้ประพันธ์ขึ้น หาได้นำหรือลอกเลียนแบบมาจากชาติอื่นแต่อย่างใด แต่ได้นำสำเนียงเพลงของชาตินั้น ๆ เข้ามา และอาจจะมีการนำเอาเครื่องดนตรีประเภทประกอบจังหวะ คือ กลองชนิดต่าง ๆ เข้ามาประสมด้วย เช่น กลองตุ๊ก กลองยาว ตะโพนมอญ เพื่อให้เกิดความไพเราะและสมบูรณ์แบบมากยิ่งขึ้น

คราวนี้ก็มาเข้าถึงเรื่องของเพลงลาวดวงเดือนสักทีนะครับ ตามประวัติที่ปรากฏนั้น เมื่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ เสด็จพระราชดำเนินเยือนมิตรประเทศในยุโรปเป็นครั้งแรกในปี พ.ศ.๒๔๔๐ นั้น ได้ทรงพาพระเจ้าลูกยาเธอชั้นที่เป็นเด็กเล็กตามเสด็จไปด้วย และหนึ่งในนั้น ก็มีพระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าเพ็ญพัฒนพงศ์ ซึ่งเป็นพระราชโอรสองค์ที่ ๓๘ ประสูติแต่ เจ้าจอมมารดามรกฎ รวมอยู่ด้วยพระองค์หนึ่ง พระองค์ทรงมีความสนพระทัยในเรื่องของการเพาะปลูกเป็นพิเศษมากกว่าพระเจ้าลูกยาเธอพระองค์อื่น จึงทรงหมายมั่นที่จะให้ทรงเข้าศึกษาเล่าเรียนในวิทยาลัยเกษตรกรรม เวลลิงตัน ฮอลล์ ในมณฑลลิงคอล์นไชร์ ประเทศอังกฤษ พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ได้เสด็จเข้าเรียนเมื่อทรงมีพระชนมายุเพียง ๑๗ พรรษา ทรงศึกษาเล่าเรียนอยู่สามปีครึ่งก็จบหลักสูตรปริญญาตรี ก็เสด็จกลับพระนครเพื่อเตรียมพระองค์เข้ารับราชการในกระทรวงเกษตราธิการ ในสมัยนั้นถือว่าเป็นพระราชนิยมของในหลวงรัชกาลที่ ๕ ที่จะทรงโปรดฯ ให้พระเจ้าลูกยาเธอที่สำเร็จการศึกษามาจากต่างประเทศได้เสด็จเยี่ยมเยือนราษฎรในหัวเมืองที่สำคัญ ๆ อย่างที่พระองค์ทรงรับสั่งเป็นภาษาอังกฤษว่า “to get familiarization” ก่อนที่จะทรงโปรดฯ ให้รับราชการในตำแหน่งสำคัญ ๆ ต่อไป

สำหรับพระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงเลือกที่จะเสด็จหัวเมืองเหนือโดยไปตั้งหลักอยู่ที่นครเชียงใหม่ก่อน ที่ทรงเลือกเช่นนี้ เพราะพระยานริศราชกิจ ข้าหลวงต่างพระเนตรพระกรรณ ผู้กำกับราชการเมืองเชียงใหม่นั้นเป็นญาติวงศ์ของเจ้าจอมมารดามรกฎ พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงเสด็จไปเชียงใหม่โดยทางเรือ ตรงกับปีมะโรง พ.ศ.๒๔๔๗ ก็คงจะไม่เป็นที่สงสัยอันใดที่พอเสด็จถึงเชียงใหม่แล้ว จะไม่ทรงได้รับการต้อนรับอย่างเอิกเกริก เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ในขณะนั้นได้แก่ เจ้าหลวงอินทวโรรสสุริยวงศ์ฯ (เจ้าองค์ที่ ๘ ยุคแห่งกบฏเงี้ยวเมืองแพร่) ก็ได้จัดงานเลี้ยงเพื่อเป็นการถวายการต้อนรับเป็นงานมโหฬารอย่างไม่เคยมีปรากฏในประวัติศาสตร์ของลานนาไทย และหลังจากงานเลี้ยงแล้ว เจ้าหลวงอินทวโรรสสุริยวงศ์ฯ ก็โปรดให้มีการแสดงละครให้ได้ทอดพระเนตร ซึ่งผู้แสดงแต่ละคนก็มีหน้าตาสะสวยงดงามยิ่งนัก แต่สำหรับพระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ มิได้ทรงสนพระทัยในท่าร่ายรำหรือรูปโฉมอันวิไลของนางรำแต่อย่างใด ก็เพราะระหว่างที่ละครกำลังดำเนินติดต่อกันไปเรื่อย ๆ นั้น สายพระเนตรของพระองค์ทรงทอดไปที่ร่างของสาวน้อยที่กำลังแรกรุ่นจำเริญวัยนางหนึ่ง ซึ่งมาร่วมชมละครด้วยกิริยาท่าทางที่ไร้เดียงสา ทรงทราบต่อมาว่าสาวน้อยผู้นั้น คือ “เจ้าชมชื่น ณ เชียงใหม่” เป็นธิดาคนโตวัย ๑๖ ของ เจ้าราชสัมพันธวงศ์ (ธรรมลังกา) และเจ้านางคำย่น

พระองค์เจ้าชายเพ็ญฯ ทรงทนรอให้ค่ำคืนนั้นผ่านพ้นไปแทบจะไม่ได้ ทรงรอจนกระทั่งวันรุ่งขึ้น จึงทรงคาดคั้นให้พระยานริศราชกิจนำเสด็จไปยังคุ้มของเจ้าราชสัมพันธวงศ์เพื่อผูกไมตรีกับพ่อของฝ่ายหญิง เจ้านางชมชื่นถูกตามตัวให้ออกมาถวายการต้อนรับพระองค์เจ้าชายเพ็ฯ ตั้งแต่วันนั้นมาพระองค์เจ้าชายเพ็ฯ ก็ทรงเป็นแขกประจำคุ้มและทรงกลายเป็นช่างภาพประจำตัวของเจ้านางชมชื่นไป เรื่องพระเจ้าลูกยาเธอไปทรงผูกสมัครรักใคร่เจ้าหญิงในราชสกุลวงศ์ ณ เชียงใหม่ จะต้องเป็นเรื่องซุบซิบอย่างหนาหู และจะต้องทราบไปถึงเจ้าหลวงและแม่เจ้ามหาเทวีอย่างแน่นอน

(เรื่องกำลังเข้มข้นจะเป็นอย่างไรขออนุาตต่อในฉบับหน้านะครับ) : ขุนสมบูรณ์เป่าเสนาะ

แสดงความคิดเห็น | ส่งเรื่องนี้ให้เพื่อน | แจ้งเตือนเรื่องไม่เหมาะสม

อ่านความคิดเห็น

ความคิดเห็นที่ 2
โกวิทย์และกฤษฎาธาร วันที่ : 21/09/2007 เวลา : 08.58 น.
http://www.oknation.net/blog/kasembunditcult
โกวิทย์และกฤษฎาธาร

สนุกดี และได้ครามรู้ครับ

ความคิดเห็นที่ 1
แมวเหมียว วันที่ : 18/09/2007 เวลา : 14.37 น.
http://www.oknation.net/blog/wassanok

กำลังสนุกเลย อบ่าลืมมาเล่าต่อนะคะ
ถ้ามีภาพประกอบด้วยก็ดีนะคะ ขอมากไปหรือเปล่าเนี่ย

แสดงความคิดเห็น

เข้าสู่ระบบ | สมัครสมาชิก

ชื่อ:
อีเมล์:
เว็บไซต์:
ความคิดเห็น:

ถึง บล็อกเกอร์ ทุกท่าน โปรดอ่าน ด้วยทาง บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) ได้ติดต่อขอความร่วมมือ มายังเว็บไซต์และเว็บบล็อกต่าง ๆ รวมไปถึงเว็บบล็อก OKnation ห้ามให้มีการเผยแพร่ผลงานอันมีลิขสิทธิ์ ของบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ บนเว็บ blog โดยกำหนดขอบเขตของสิ่งที่ห้ามทำ และสามารถทำได้ ดังนี้ ห้ามทำ - การใส่ผลงานเพลงต้นฉบับให้ฟัง ทั้งแบบควบคุมเพลงได้ หรือซ่อนเป็นพื้นหลัง และทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือ copy code คนอื่นมาใช้ - การเผยแพร่ file ให้ download ทั้งที่อยู่ใน server ของคุณเอง หรือฝากไว้ server คนอื่น สามารถทำได้ - เผยแพร่เนื้อเพลง ต้องระบุชื่อเพลงและชื่อผู้ร้องให้ชัดเจน - การใส่เพลงที่ร้องไว้เอง ต้องระบุชื่อผู้ร้องต้นฉบับให้ชัดเจน จึงเรียนมาเพื่อโปรดปฎิบัติตาม มิเช่นนั้นทางบริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ฯ จะให้ฝ่ายดูแลลิขสิทธิ์ ดำเนินการเอาผิดกับท่านตามกฎหมายละเมิดลิขสิทธิ์ OKNATION กฎกติกาการเขียนเรื่องและแสดงความคิดเห็น 1 การเขียน หรือแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต้องไม่หมิ่นเหม่ หรือกระทบต่อสถาบันชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ หรือกระทบต่อความมั่นคงของชาติ 2. ไม่ใช้ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่นในทางเสียหาย หรือสร้างความแตกแยกในสังคม กับทั้งไม่มีภาพ วิดีโอคลิป หรือถ้อยคำลามก อนาจาร 3. ความขัดแย้งส่วนตัวที่เกิดจากการเขียนเรื่อง แสดงความคิดเห็น หรือในกล่องรับส่งข้อความ (หลังไมค์) ต้องไม่นำมาโพสหรือขยายความต่อในบล็อก และการโพสเรื่องส่วนตัว และการแสดงความคิดเห็น ต้องใช้ภาษาที่สุภาพเท่านั้น 4. พิจารณาเนื้อหาที่จะโพสก่อนเผยแพร่ให้รอบคอบ ว่าจะไม่เป็นการละเมิดกฎหมายใดใด และปิดคอมเมนต์หากจำเป็นโดยเฉพาะเรื่องที่มีเนื้อหาพาดพิงสถาบัน 5.การนำเรื่อง ภาพ หรือคลิปวิดีโอ ที่มิใช่ของตนเองมาลงในบล็อก ควรอ้างอิงแหล่งที่มา และ หลีกเลี่ยงการเผยแพร่สิ่งที่ละเมิดลิขสิทธิ์ ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบหรือวิธีการใดก็ตาม 6. เนื้อหาและความคิดเห็นในบล็อก ไม่เกี่ยวข้องกับทีมงานผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซต์ โดยถือเป็นความรับผิดชอบทางกฎหมายเป็นการส่วนตัวของสมาชิก คลิ้กอ่านเงื่อนไขทั้งหมดที่นี่" OKnation ขอสงวนสิทธิ์ในการปิดบล็อก ลบเนื้อหาและความคิดเห็น ที่ขัดต่อความดังกล่าวข้างต้น โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ต่อเจ้าของบล็อกและเจ้าของความคิดเห็นนั้นๆ
		กลับไปหน้าที่แล้ว กลับด้านบน

<<	กันยายน 2007					>>
อา	จ	อ	พ	พฤ	ศ	ส
						1
2	3	4	5	6	7	8
9	10	11	12	13	14	15
16	17	18	19	20	21	22
23	24	25	26	27	28	29
30