ในฐานะที่ผมก็ประกอบอาชีพค้าขายในปัจจุบัน เป็นธุรกิจส่วนตัวรุ่นที่สามครับ เห็นเรื่องการต่อต้าน ยักษ์ค้าปลีก และคนหลายคนบ่นว่าอีกหน่อยคนไทยคงไม่มีกิจการเป็นของตัวเอง เพราะค้าปลีกยักษ์ขายเองหมด ก็คงจริงบางส่วนครับ ฟังแล้วเศร้า

วันนี้ ผมก็จะพูดในอีกมุมนึง ว่าจริงๆ คงไม่สิ้นหวัง อะไรขนาดนั้น แม้รัฐบาลจะไม่ช่วยเรา(จริงๆอาจกำลังช่วยอยู่แต่อาจมีข้อจำกัดอยู่มาก) ก็ยังมีทางให้ไปอยู่เหมือนกัน มองกันในทางรูปธรรมก็คือ ถนนไปสู่ดวงดาวมีหลายทาง ต้องหา อย่าท้อ ถ้าท้อก็ตาย หรือคางเหลือง

ผมขออนุญาตแยกเป็นแต่ละประเภทครับ

1) ท่านที่ ขายสินค้าที่ยักษ์ค้าปลีกไม่มี  (แตกต่าง ก็อยู่ได้)

ข้อนี้ ผมคิดว่าคงไม่ได้รับผลกระทบอะไรในขณะนี้ (แต่อนาคตไม่แน่)  เช่นรถยนต์ อาหาร อะไหล่บางอย่าง ต้นไม้ งานบริการต่างๆ เครื่องประดับ สินค้ามือสองต่างๆ และอื่นๆ  อีกมากมาย ถ้าอยากขายดี อาจจะต้องมีจุดจำหน่าย (sale office) อยู่ย่านดังๆ ของแต่สินค้านั้นๆ เช่น สะพานพุทธ(เสื้อผ้ามือสอง) บ้านหม้อ(เครื่องประดับ) เยาวราช(ทอง) เซียงกง(อะไหล่) พาหุรัด (ผ้าดิบ) สะพานเหล็ก(เกม) ปากคลองตลาด(ดอกไม้ ผักสด) อันนี้แม้แต่ห้างเซ็นทรัล ก็อยู่ข้อนี้ เพราะสินค้าหลักคือพวกของแบรนด์เนม เจาะกลุ่มคนละประเภทกับยักษ์ค้าปลีก

2) ท่านที่ขายสินค้าเหมือนกับยักษ์ค้าปลีก แต่เป็นราคาแบบขายส่ง (ผู้นำด้านราคา ของแท้ ก็อยู่ได้)

ข้อนี้ ผมมองว่าก็ยังไม่ได้รับผลในตอนนี้ (แต่อนาคตไม่แน่เช่นเดียวกัน) เช่นกลุ่มค้าส่งเครื่องใช้ไฟฟ้าย่านวัดตึก, กิ๊ฟชอฟ ผ้าดิบ พลาสติกย่านสำเพ็ง, รองเท้าแฟชั่นย่านเยาวพานิช, เครื่องเทศ อาหารย่านถนนทรงวาด, อะไหล่เครื่องมือช่าง ย่านคลองถม  กลุ่มนี้รถจะติดยังไง คนก็แน่นเสมอเพราะราคาถูกกว่า  จริงๆ แม้ว่าต้นทุนที่รับจากโรงงาน หรือยี่ปั๊ว อาจเท่ากันหรือมากกว่ายักษ์ค้าปลีก แต่ค่าดำเนินงานของร้านค้าส่งถูกกว่ามาก จึงขายได้ถูกกว่ามากอย่างน้อยที่สุด ก็ 10-20%

อย่างสินค้าที่ผมขายอยู่นั้น ยักษ์ค้าปลีกจำหน่ายปลีก ราคาสูงกว่า 20-30% หลายท่านไม่ทราบ หลงคิดว่ายักษ์ค้าปลีกขายอะไรก็ถูกไปหมด แต่จริงๆ ผมคิดว่าเฉพาะสินค้าที่เคลือนไหวเร็วเท่านั้นเช่นอาหาร สบู่ ยาสีฟัน ผงซักฟอก ที่ถูกกว่ามากๆ สินค้าที่นานๆ ซื้อคร้ง จะแพงกว่าอย่างมากๆ

3) ท่านที่ขายสินค้าเหมือนยักษ์ค้าปลีกที่อยู่ใกล้ๆ เปี๊ยบ ราคาก็พอๆกัน หรือถูกกว่าเล็กน้อย (ท่านกำลังเสี่ยงมากๆ)

ข้อนี้ ท่านคงต้องปรับตัวเท่านั้นครับ เพราะความจริงก็คือไม่มีใครอยากซื้อของแพงกว่า หรือราคาถูกกว่าเล็กน้อย(ไม่เกิน 5%) กับร้านรายย่อย ในขณะที่ยักษ์ค้าปลีกมีสิ่งอำนวยความสะดวกมากมาย และมีภาพลักษณ์ที่ดีขนาดนั้น อันนี้ยกเว้นท่านอยู่ในทำเลที่ดีมาก หรือไมมียักษ์ค้าปลีก หรือยักษ์ค้าปลีกย่อส่วน ในย่านนั้น

ปรับตัวอย่างไร หากท่านอยู่ในสถานะการที่ 3?

1. สู้โดยลองขยับไปอยู่ในข้อ 1 (ขายสินค้าให้แตกต่าง โดยคงต้องไปขายอย่างอื่นไปเลย)  หรือขยับไปที่ข้อ 2 (ขายส่ง) พร้อมกับมีโปรโมชั่นต่างๆ
2. หากไม่มีทุน และต้องการจะขายแบบเดิม ตอนนี้ผมมองทางอื่นไม่ออก นอกจากคงต้องถอยหรือย้ายไปขายที่อื่น เป็นการถอยเพื่อความอยู่รอดครับ แต่หากท่านจะสู้ ท่านต้องแน่ใจว่า ท่านมีบางอย่างที่ดีกว่ายักษ์ค้าปลีกมากๆ  อาจเป็นทำเลที่สะดวกกว่า, ความมีชื่อเสียงของท่าน, อัธยาศัยหรือการบริการชั้นยอดของท่าน ซึ่งเป็นส่วนน้อยที่จะอยู่ เติบโต ต่อไปได้

สรุป:

1 ) ต้องปรับตัว รับข้อมูลข่าวสารอื่นๆ พัฒนาตัวเองตลอดเวลาจึงจะอยู่รอดได้ เช่นร้านค้าส่งเอง จริงๆ มีกำไรน้อยมากๆ บางงานได้กำไร 3% ก็มี ต้องมีช่องทางขายอื่นๆเพิ่ม หรือทำกาตลาดมากขึ้น เพื่อให้ลูกค้ารู้จักเรามากขึ้น เช่น

• www.officemate.co.th  ไม่มีหน้าร้าน แต่ขายโดยใช้แคทตาล็อคสรุปสินค้าของตัวเอง กับขายผ่านเวป ขายได้ปีนึงเป็นพันล้านเลย  เค้าเองก็เริ่มจากเล็กๆ เหมือนกัน
• บริษัทข้ามชาติขนาดใหญ่ๆเอง เช่น Toyota, BMW, Benz, Intel, Apple, Microsoft หรือแม้แต่ยักษ์ค้าปลีกด้วยกันเอง  ก็ยังต้องปรับตัว หาสินค้า หรือบริการใหม่ๆ มานำเสนอ แล้วเราท่าน จะไม่ปรับตัวได้หรือครับ

2 ) คงต้องมีทัศนคติที่ดี เพราะทุกปัญหาแก้ไขได้ ถนนสู่ดวงดาว ไม่ได้มีทางเดียว แต่ไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ อย่างไรซะอยู่เมืองไทย ไม่ขี้เกียจ ไมอดตายแน่ๆครับ

หมายเหตุ: ทั้งนี้เป็นความเห็น และมุมมองของผมเองทั้งสิ้นครับ หากมีข้อผิดพลาดประการใด ขออภัย และกรุณาแนะนำด้วยครับ